III SA/Kr 1387/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kremer Sędziowie NSA Piotr Lechowski AWSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia 2 listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego skargę oddala M. K. od dnia [...].02.1973 r. zajmował na podstawie decyzji o przydziale mieszkanie nr [...] przy ul. [...] w K. o powierzchni około 100 m . Wyrokiem Sądu Rejonowego dla [...] w K. z dnia [...].01.1999 r. M. K. zobowiązany został do opróżnienia tego mieszkania i wydania go w posiadanie M. B. W dniu [...].11.1998 r. M. K. zawarł w formie aktu notarialnego umowę sprzedaży udziału w wysokości 1/24 części nieruchomości stanowiącej działkę o numerze [...] zabudowanej domem wielomieszkaniowym położonym w K. przy ul. [...]. Kupującym był M. K. W związku z tak zawartą umową M. K. i nabyciem udziału w nieruchomości, otrzymał on w posiadanie lokal mieszkalny nr [...] o łącznej powierzchni 34 m . M. K. dnia [...].06.2000 r. złożył, będąc policjantem w służbie stałej, wniosek o przyznanie pomocy finansowej w związku z uzyskaniem mieszkania przy ul. [...]. Komendant Miejski Policji w K. decyzją z dnia [...].07.2000 r. odmówił mu przyznania pomocy finansowej uzasadniając to brakiem spełnienia przesłanek ustawowych do otrzymania takiej pomocy. Warunkiem jej otrzymania było uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej, domu jednorodzinnego lub lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość, a wnioskodawca był jedynie współwłaścicielem mającym udział w wysokości 1/24 w nieruchomości, a nie właścicielem mieszkania. M. K. w dniu [...].08.2006 r. złożył kolejny wniosek o przyznanie pomocy finansowej w związku z uzyskaniem lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w K. o powierzchni 18 m (akta administracyjne sprawy, karta nr 37). Do wniosku dołączono postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] w K. z dnia [...].12.2005 r. na mocy którego zniesiono współwłasność nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] i przyznano M. K. prawo własności lokali mieszkalnych nr [...] o powierzchni 31,8 m i nr [...] o powierzchni 31,2 m w budynku wielomieszkaniowym znajdującym się na tej działce. Komendant Miejski Policji decyzją z dnia [...].09.2006 r. odmówił przyznania wnioskodawcy pomocy finansowej. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że M. K. został zwolniony ze służby [...].05.2003 r. i nabył uprawnienia do emerytury policyjnej. Dołączone do wniosku postanowienie Sądu o zniesieniu współwłasności nieruchomości przy ul. [...] w K. nie jest dokumentem uprawniającym do ubiegania się o uzyskanie pomocy finansowej, ponieważ enumeratywny katalog dokumentów zawiera § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. Nr 131, póz. 1468). Zgodnie z art. 94 ust.1ustawy o Policji policjantowi przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej, domu jednorodzinnego lub lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość, a tym samym pomoc ta nie przysługuje wówczas, gdy policjant - tak jak M. K. - ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, będąc właścicielem mieszkania o powierzchni 34 m . Powierzchnia mieszkania strony spełnia wymogi norm zaludnienia. Organ I-instancji wskazał również, że zgodnie z art. 30 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, póz. 67 z póżn. zm.) emerytom i rencistom policyjnym zapewnia się pomoc w budownictwie mieszkaniowym na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy, ale w tej sprawie pomoc ta nie przysługuje. Decyzję tą doręczono stronie [...].10.2006 r. i dnia [...].10.2006r. wniosła ona od niej odwołanie, żądając uchylenia zaskarżonej decyzji i przyznania pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu odwołania podniesiono, że organ I-instancji naruszył przepisy prawa materialnego oraz dokonał błędnego ustalenia stanu faktycznego poprzez przyjęcie, że odwołujący nie dołączył do wniosku dokumentu potwierdzającego fakt ubiegania się przez niego o lokal mieszkalny. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów do wniosku należy dołączyć dokument potwierdzający fakt ubiegania się przez policjanta o lokal mieszkalnym i takim dokumentem jest w tej sprawie przedłożone postanowienie Sądu, z którego wynika zniesienie współwłasności i nabycie własności mieszkania. Żaden przepis powołanego rozporządzenia nie wymienia wyciągu z księgi wieczystej lub umowy sprzedaży jako jedynych dokumentów potwierdzających nabycie mieszkania. [...] Komendant Wojewódzki Policji w K. decyzją z dnia 2 listopada 2006 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że organ I-instancji nie naruszył art. 94 ustawy o Policji oraz przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów. Prawo do lokalu mieszkalnego dla policjantów oraz emerytów policyjnych realizowane jest w naturze w postaci przydziału lokalu mieszkalnego bądź w formie zastępczej w postaci przyznania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego lub pomocy finansowej na uzyskanie takiego lokalu. Pomoc finansowa ma charakter zastępczy, rekompensujący policjantowi fakt nie otrzymania mieszkania. Prawo do pomocy finansowej, o którym mowa w art. 94 ustawy o Policji, należy rozpatrywać łącznie z art. 95 ust. 1 pkt 1-4 tej ustawy. Podniesiono również, że odwołującemu przysługują dwie normy zaludnienia (do 20 m2) i uzyskany przez M. K. jeszcze w 1998 r. lokal mieszkalny spełnia te normy. Zgodnie zaś z art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji policjantowi nie przydziela się lokalu mieszkalnego, jeżeli w miejscowości, w której pełni służbę posiada on lokal mieszkalny o powierzchni obejmującej normie zaludnienia. Ponieważ lokal mieszkalny nabyty przez odwołującego posiada ponad dwie normy zaludnienia, stąd nie przysługuje mu ani prawo do lokalu mieszkalnego, ani pomoc finansowa. Podniesiono również, że w zaskarżonej decyzji organ I-instancji popełnił pewne błędy, polegające na wskazaniu niewłaściwego rozporządzenia, jednakże błędy te nie mają istotnego znaczenia w sprawie. Wskazano, że organ I-instancji błędnie zinterpretował § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów, który wymienia przykładowy katalog dokumentów potwierdzających fakt ubiegania się o lokal mieszkalny. Takim dokumentem jest również przedłożone z wnioskiem postanowienie Sądu o zniesieniu współwłasności, jednakże mimo tych nieistotnych błędów, rozstrzygnięcie organu I-instancji jest prawidłowe, ponieważ jedyną podstawą odmowy przyznania pomocy finansowej odwołującemu było posiadanie przez niego mieszkania o powierzchni większej niż dwie normy zaludnienia. Decyzję tą doręczono stronie w dniu [...].11.2006 r. i dnia [...].11.2006 r. została wniesiona na tą decyzję skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucił organ administracji naruszenie art. 94 ust. 1 ustawy o Policji oraz przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów. Wskazał, że tak ustawa o Policji jak i art. 30 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin gwarantują emerytowi policyjnemu prawo do pomocy finansowej z przeznaczeniem na uzyskanie własnościowego lokalu mieszkalnego. Skarżący podniósł, iż kiedy w 2000 r. starał się o pomoc finansową, to wówczas odmówiono mu jej z tego powodu, że nie był jedynym właścicielem zajmowanego lokalu mieszkalnego. Kiedy jednak w 2005 r. nastąpiło zniesienie współwłasności i stał się on właścicielem lokalu mieszkalnego, to obecnie również odmawia się mu udzielenia pomocy finansowej. [...] Komendant Wojewódzki Policji w K. w odpowiedzi na skargę wniósł ojej oddalenie, w całości podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do zrzutu braku udzielenia pomocy finansowej organ odwoławczy podniósł, iż skarżący posiada dwa mieszkania, których powierzchnia przekracza dwie normy zaludnienia. Fakt posiadania mieszkania uniemożliwia nie tylko uzyskanie kolejnego lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, ale również wyłącza prawo do udzielenia pomocy finansowej w tym zakresie. Na rozprawie strony podtrzymały swoje stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarżący w dniu [...] listopada 2006 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia 2 listopada 2006 r., doręczoną skarżącemu [...] listopada 2006 r. Skarga została wniesiona z zachowaniem ustawowego 30-dniowego terminu. Właściwym rzeczowo do rozpoznania niniejszej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I-instancji nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Właściwość miejscowa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w tej sprawie wynika stąd, że [...] Komendant Wojewódzki Policji, którego decyzja została zaskarżona, ma siedzibę w K. Z art. 13 § 2 P.p.s.a. wynika, że do rozpoznania sprawy właściwym miejscowo jest ten wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Zgodnie z § 1 pkt 5 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. z 2003 r. Nr 72, póz. 652 z późn. zm.) obszar właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie obejmuje obszar Województwa Małopolskiego. W przedmiotowej sprawie organy administracji nie naruszyły przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ja decyzji organu I-instancji. M. K. z dniem [...].05.2003 r. został zwolniony z pracy w Policji i nabył uprawnienia do emerytury policyjnej. Zgodnie z art. 2 pkt 2 lit. c ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, póz. 67 z późn. zm.), zwanej daje w skrócie "ustawą o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji", w ramach zaopatrzenia emerytalnego przysługuj emerytowi policyjnemu na zasadach określonych w tej ustawie prawo do lokalu mieszkalnego albo do pomocy w budownictwie mieszkaniowym. Rozwinięcie tego artykułu zawiera art. 29 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, zgodnie z którym policjanci zwolnieni ze służby i uprawnieni do policyjnej emerytury, mają prawo do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji odpowiednio ministra właściwego do spraw wewnętrznych, Ministra Sprawiedliwości lub podległych im organów, albo Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Szefa Agencji Wywiadu, Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego i Szefa Służby Wywiadu Wojskowego w rozmiarze przysługującym im w dniu zwolnienia ze służby. Do mieszkań tych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące lokali mieszkalnych dla funkcjonariuszy. Stosownie zaś do treści art. 30 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, emerytom i rencistom policyjnym zapewnia się pomoc w budownictwie mieszkaniowym na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy. Ponieważ w tej sprawie skarżący domagał się pomocy finansowej w związku z uzyskaniem lokalu mieszkalnego nie pozostającego w dyspozycji organów administracji wymienionych w art. 29 ust. 1 tej ustawy, zastosowanie znajdzie art. 30 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, który z kolei wprost odsyła do regulacji zawartej w ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, póz. 58 z późn zm.). Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 88 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej. Realizacja tego prawa może nastąpić w sposób przewidziany w tej ustawie, a w szczególności poprzez przydział lokalu mieszkalnego lub poprzez realizację praw do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Biorąc pod uwagę treść powołanego przepisu ustawy o Policji należy stwierdzić, że prawo emeryta policyjnego, tak ja i prawo policjanta do lokalu mieszkalnego, jest ściśle związane z faktem niezaspokojenia jego potrzeb mieszkaniowych. Z treści art. 94 ust. 1 ustawy o Policji wynika, że jedynie w sytuacji, w której policjant nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, może on ubiegać się o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość. Oznacza to, że pomoc finansowa, o której mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, stanowi konsekwencję niezrealizowania uprawnienia policjanta (jak również emeryta policyjnego) do uzyskania lokalu mieszkalnego. Słusznie organy administracji w tej sprawie wskazały, że uprawnienie policjanta i emeryta policyjnego do lokalu mieszkalnego lub pomocy finansowej na cele mieszkaniowe nie mogą być analizowane bez uwzględnienia art. 95 ustawy o Policji. Z treści art. 95 ust. 1 tej ustawy wprost wynika, że policjant nie może uzyskać lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o jego przydziale, jeżeli zaistnieje przynajmniej jedna z następujących sytuacji: 1) policjant skorzystał z pomocy finansowej, o której mowa w art. 94 ustawy o Policji; 2) policjant posiada w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej" mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy; 3) małżonek policjanta posiada lokal mieszkalny lub dom odpowiadający co najmniej przysługującej im powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy; 4) policjant lub jego małżonek zbył własnościowe prawo do spółdzielczego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość odpowiadający co najmniej przysługującej im powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy, z wyjątkiem przypadków określonych na podstawie art. 96 ust. 3 ustawy o Policji. Przypadki określone w art. 96 ust. 3 ustawy o Policji nie znajdują w tej sprawie zastosowania, ponieważ dotyczą one przydzielania lokali mieszkalnych w przypadku przeniesienia policjanta do służby w innej miejscowości lub sytuacji, w której policjant skorzystał już z pomocy finansowej. Zgodnie z § 2 pkt 2 oraz § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. z 2005 r. Nr 105, póz. 884) samotnemu policjantowi (przesłance tej odpowiada mieszkający samotnie skarżący), przysługują dwie normy zaludnienia, wynoszące od 7 m do 10 m powierzchni mieszkalnej, stanowiącej powierzchnię pokojów znajdujących się w lokalu mieszkalnym. W tej sprawie podstawą odmowy przyznania skarżącemu prawa pomocy jest spełnienie przesłanki opisanej w art. 95 ust. 1pkt 2 ustawy o Policji, a to dlatego, że skarżący posiada lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej, czyli odpowiadającej co najmniej dwóm normom zaludnienia. Z treści postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] w K. z dnia [...] grudnia 2005 r. wynika, że stanowiący własność M. K. lokal mieszkalny nr [...] o łącznej powierzchni 31,8 m składa się z dwóch pokojów o łącznej powierzchni ponad 23 m , a lokal mieszkalny nr [...] (będący również własnością skarżącego) posiada pokój o powierzchni 18,5 m , kuchnię o powierzchni 10 m , przedpokój o powierzchni 1,9 m i w.c. o powierzchni 0,8 m2. Z zestawienia powołanych wyżej przepisów ustawy o Policji oraz po uwzględnieniu powierzchni lokali mieszkalnych będących własnością skarżącego wprost wynika, że ma on zaspokojone swoje potrzeby mieszkaniowe zgodnie z art. 95 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Tym samym skarżącemu nie przysługuje pomoc finansowa na cel oznaczony w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, czyli na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej, domu jednorodzinnego łub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Takie stanowisko wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z 19.01.2002 r., sygn. akt I SA 708/00, opub. w LEX nr 81657 oraz z dnia 25.08.2005 r., sygn. akt OSK 1957/04, opub. w LEX nr 191827. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale 7 sędziów z dnia 29.03.1999 r., sygn. akt OPS 1/99, opub. w ONSA 1999/3/77 wyraził pogląd, zgodnie z którym "stosownie do art. 94 ust.1 w związku z art. 88 ust. ł ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. Nr 30, póz. 179 ze zm.) policjantowi nie przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu lub domu, jeżeli policjant nie ma prawa do uzyskania przydziału lokalu mieszkalnego, określonego w art. 90 tej ustawy, w drodze decyzji administracyjnej, ponieważ posiada inny odpowiedni lokal mieszkalny w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej (art. 95 powołanej ustawy)". Wojewódzki Sąd Administracyjny w tym składzie w pełni akceptuje stanowisko zajęte w ww. orzeczeniach sądowych. Należy również wskazać, że zarzuty zawarte w skardze nie znajdują uzasadnienia. Wbrew twierdzeniom skarżącego, art. 30 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji nie gwarantuje skarżącemu prawa do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego na innych zasadach, niż obowiązujące policjantów w służbie czynnej. Przedmiotem tej sprawy administracyjne jest zaś zbadanie zgodności z prawem tylko decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 2 listopada 2006 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...].09.2006 r. W związku z powyższym przy tak ustalonym stanie faktycznym oraz prawnym brak jest podstaw do przyjęcia, że w niniejszej sprawie organy administracji naruszyły prawo i stąd skarga podlega - stosownie do art. 151 P.p.s.a. - oddaleniu.