III SA/Kr 1405/10

PostanowienieWSA w Krakowie2011-01-21

Skład orzekający: Grzegorz Karcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżącemu przysługuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz prawo do ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej odmowy przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów gminy?
Ratio decidendi
Skarżący korzysta ze zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a) ppsa, gdyż sprawa dotyczy pomocy społecznej w postaci odmowy przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów gminy. Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest zatem bezprzedmiotowy i postępowanie w tym zakresie umorzono. Natomiast prawo do ustanowienia adwokata przyznano częściowo, gdyż skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia ustanowienie pełnomocnika na podstawie art. 245 §3 i art. 246 §1 pkt 2 ppsa.
Stan faktyczny
Skarżąca M. F. złożyła skargę na czynność Prezydenta Miasta dotyczącą odmowy przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów gminy. Wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, wskazując na trudną sytuację majątkową, niepełnosprawność oraz konieczność wynajmu pokoju. Przedstawiła dokumenty potwierdzające niskie dochody i stan zdrowia.
Rozstrzygnięcie
I. Umorzył postępowanie w części dotyczącej żądania zwolnienia od kosztów sądowych. II. Przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, ustanawiając adwokata wyznaczonego przez Okręgową Radę Adwokacką.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. F. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. F. na czynność Prezydenta Miasta w przedmiocie odmowy przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy postanawia: I. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym ustanawiając dla niego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidoczniła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z dwoma synami. Określając swój majątek podała, że w jego skład wchodzi dom o powierzchni ok. 47 m2. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Swoje dochody oszacowała na 831 zł renty rodzinnej. Uzasadniając swoje starania podniosła, że jest osobą niepełnosprawną. Od czerwca ubiegłego roku wymaga stałego leczenia. Z uwagi na problemy w rodzinie nie chce mieszkać w miejscu zameldowania a w związku z tym wynajmuje pokój bez łazienki i toalety. Z okazanej przez skarżącą kopii zaświadczenia wydanego przez UG wynika, że skarżąca nie figuruje w rejestrach podatku rolnego ani w rejestrze podatku od nieruchomości oraz podatku leśnego. Przedłożona kopia decyzji ustalającej wysokość renty potwierdza kwotę wskazywaną przez skarżącą. Z okazanych orzeczeń i opinii psychologicznej wynika, że skarżąca zaliczona została do osób umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Dołączone zaświadczenie lekarskie z dnia 6 grudnia 2010 r. potwierdza, że skarżąca pozostaje w leczeniu z powodu zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa oraz przewlekłego zespołu bólowego lędźwiowo-krzyżowego. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest odmowa przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy. Opierając się na argumentacji zbieżnej z tą jaka legła u podstaw uznania w Naczelnym Sądzie Administracyjnym, że przyznawanie dodatków mieszkaniowych mieści się w szeroko rozumianej kategorii spraw z zakresu pomocy społeczne należy wyrazić zapatrywanie, że skoro na pomoc mieszkaniową gminy mogą liczyć mieszkańcy mający niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe i osiągający niskie dochody to sprawy mające za przedmiot odmowę lub przyznanie lokalu mieszkalnego z gminnego zasobu mieszkaniowego kwalifikować należy w podobny sposób. W konsekwencji uznania, że skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych jego wniosek należało uznać za bezprzedmiotowy a w związku z tym postanowiono jak w sentencji działając na zasadzie art. 161 §1 pkt. 3 ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 7 ppsa. Bezprzedmiotowość wniosku o zwolnienie od kosztów pozostaje bez wpływu na drugie z żądań a mianowicie ustanowienia adwokata. Zgodnie z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest bowiem związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). W sytuacji więc gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, sąd może przyznać jej to prawo w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 §3 in fine ppsa). Oczywiście pod warunkiem, złożenia oświadczenia, którym strona wykaże, że nie jest wstanie ponieść opłat za jego czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa). Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne", a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący. W realiach niniejszej sprawy skarżąca złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa przedkładając na poparcie części ze swych twierdzeń kopie odpowiednich dokumentów źródłowych. To powoduje, że oświadczenie strony jest wystarczające do oceny jej aktualnych możliwości płatniczych. Drobne nieścisłości pozostają bez znaczenie i położyć je należy na karb nieporadności oraz problemów skarżącej. Generalnie rzecz biorąc skarżąca jest osobą ubogą w potocznym tego słowa znaczeniu gdyż tak należy postrzegać osobę w zasadzie bez majątku, utrzymującą się z niewielkiej renty, borykającą się z problemami natury zdrowotnej. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że środki jakimi rozporządza wystarczają na opatrzenie podstawowych potrzeby życia codziennego. Biorąc to pod uwagę udzielono zatem skarżącej pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustanawiając na jego rzecz adwokata, którego wyznaczy właściwy organ samorządu zawodowego a w związku z tym orzeczono jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło