III SA/Kr 1411/10

WyrokWSA w Krakowie2012-02-29

Skład orzekający: Maria Zawadzka, Tadeusz Wołek, Grażyna Danielec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, której przyznano prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, może jednocześnie być uznana za osobę bezrobotną i mieć prawo do zasiłku dla bezrobotnych, nawet jeśli wysokość renty nie przekracza połowy minimalnego wynagrodzenia za pracę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nabycie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, niezależnie od jej wysokości (z wyjątkiem renty rodzinnej), wyklucza możliwość posiadania statusu osoby bezrobotnej. W związku z tym, organy administracji prawidłowo pozbawiły skarżącego statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku dla bezrobotnych od momentu przyznania renty. Kwestia rozliczeń między Funduszem Pracy a Zakładem Ubezpieczeń Społecznych nie leży w kompetencji organów wydających decyzje o statusie bezrobotnego.
Stan faktyczny
Skarżący został zarejestrowany jako osoba bezrobotna i przyznano mu zasiłek. Następnie ZUS przyznał mu prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Organy administracji pozbawiły go statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, powołując się na przepisy ustawy o promocji zatrudnienia. Sąd administracyjny pierwszej instancji uchylił wcześniejsze decyzje, wskazując na potrzebę wznowienia postępowania. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organy uchyliły poprzednie decyzje i odmówiły przyznania statusu bezrobotnego i zasiłku. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący wniósł skargę do WSA, kwestionując utratę statusu bezrobotnego i prawo do zasiłku, argumentując, że jego renta nie przekraczała połowy minimalnego wynagrodzenia.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Zawadzka (spr.) Sędziowie WSA Tadeusz Wołek NSA Grażyna Danielec Protokolant Honorata Kuźmicka-Wełna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lutego 2012 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Wojewody z dnia 5 listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku I. skargę oddala, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata M. W. Kancelaria Adwokacka ul. [...] w K kwotę 240,00 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą dla tego rodzaju czynności w dniu orzekania. W dniu 5 stycznia 2009r. skarżący M. P. zarejestrował się w Grodzkim Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna. Decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...] 2009r. znak [...] skarżący został uznany za osobę bezrobotną z dniem 5 stycznia 2009r. oraz przyznano mu prawo do zasiłku dla osób bezrobotnych od dnia 13 stycznia 2009r. W dniu 24 kwietnia 2009r. Grodzki Urząd Pracy otrzymał potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 25 marca 2009r. znak [...] o ponownym ustaleniu skarżącemu prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od 1 stycznia 2009r. do 31 grudnia 2009r. Wobec powyższego, Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] 2009r. znak [...] orzekł o pozbawieniu skarżącego z dniem 5 stycznia 2009r. statusu osoby bezrobotnej i o pozbawieniu go zasiłku dla bezrobotnego za okres od 13 stycznia 2009r. do dnia 31 marca 2009r. Po rozpoznaniu odwołania M. P. Wojewoda decyzją z dnia [...] 2009 r. znak [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Wyrokiem z dnia 11 maja 2010 r. sygn. akt III SA/Kr 1029/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzje organu I instancji, uznając, że decyzja ta powinna zapaść w trybie wznowienia postępowania na podstawie art. 145 i następne k.p.a., co oznacza, że decyzja o pozbawieniu skarżącego z dniem 5 stycznia 2009 r. statusu osoby bezrobotnej i wynikających z tego tytułu uprawnień powinna zostać poprzedzona decyzją o uchyleniu decyzji, na mocy których skarżący został uznany za osobę bezrobotną i zostało mu przyznane prawo do zasiłku dla bezrobotnych. Rozpoznając ponownie sprawę, Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] 2010r. znak [...] po wznowieniu postępowania objętego postanowieniem z dnia [...] 2010 r. znak [...] w sprawach M. P. uchylił: • decyzje Prezydenta Miasta z dnia [...] 2009 r. znak: [...] orzekającą o uznaniu M. P. z dniem 5 stycznia 2009 r. za osobę bezrobotną, • decyzje Prezydenta Miasta z dnia [...] 2009 r. znak: [...] orzekającą o przyrzynaniu M. P. od dnia 13 stycznia 2009 r. prawa do zasiłku dla bezrobotnych w wysokości 120 % na okres 12 miesięcy i na zasadach określonych w ustawie o promocji zatrudnienia instytucjach rynku pracy I orzekł o odmowie: • uznania M. P. z dniem 5 stycznia 2009 r. za osobę bezrobotną, • przyznania M. P. zasiłku dla osób bezrobotnych od dnia 13 stycznia 2009 r. Organ stosując się do zaleceń Sądu uznał, że w sprawie zachodzi potrzeba zastosowania przepisów procedury dotyczącej wznowienia postępowania. W dalszej części uzasadnienia decyzji organ podniósł, że przyznanie prawa do renty wyklucza posiadanie statusu osoby bezrobotnej, w myśl art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. W odwołaniu M. P. podniósł, że zawiadomił Grodzki Urząd Pracy o przywróceniu mu prawa do renty inwalidzkiej, a ponadto złożył wniosek o odstąpienie od potrącenia z renty zasiłku dla bezrobotnych wypłaconego od dnia 13 stycznia do 31 marca 2009 r., uzasadniając to tym, że jego renta nie przekracza połowy minimalnego wynagrodzenia za pracę i podkreślając swoją dramatyczną sytuacją materialną i zdrowotną. Jego renta wynosi 467,62 zł, a po potrąceniu 155,95 zł na rzecz GUP pozostaje mu 311,67 zł, co powoduje, ze żyje poniżej granicy skrajnego ubóstwa. Decyzją z dnia 5 listopada 2010 r. nr [...] Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzje organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji powołał art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. c. ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz wskazał, że statusu bezrobotnego nie może posiadać osoba, która nabyła prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Ponieważ skarżący zarejestrował się w Grodzkim Urzędzie Pracy w dniu 5 stycznia 2009 r., od tego dnia otrzymał status osoby bezrobotnej, zaś prawo do zasiłku zostało skarżącemu przyznane od 13 stycznia 2009 r. i z tego tytułu wypłacono skarżącemu w okresie od 13 stycznia do 31 marca 2009 r. zasiłek w łącznej wysokości 1743,80 zł brutto. Wcześniej, bo w dniu 28 listopada 2010 r. skarżący złożył wniosek o ponowne ustalenie prawa do renty i renta została skarżącemu przyznana na okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 20010 r. Tym samym w dniu dokonania przez skarżącego rejestracji oraz wydania decyzji przyznającej status bezrobotnego oraz prawo do zasiłku dla bezrobotnych istniały już okoliczności skutkujące przyznaniem skarżącemu prawa do renty. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, M. P. podtrzymał argumentację z odwołania i wnosząc o uchylenie lub zmianę zaskarżonej decyzji w części dotyczącej potrącenia z przyznanej renty wypłaconego zasiłku dla bezrobotnych w wysokości 1.743,80 zł z ustawowymi odsetkami. Dodatkowo wskazał, że jego renta nie przekroczyła minimalnego wynagrodzenia za pracę. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. W piśmie z dnia 18 listopada 2011 r. pełnomocnik skarżącego w całości podtrzymał dotychczasowe stanowisko skarżącego dotyczące nieprawidłowości wydania decyzji o pozbawieniu skarżącego statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych w związku z okolicznością, że pobierana przez skarżącego renta z tytułu częściowej niezdolności do pracy nie przekroczyła połowy minimalnego wynagrodzenia za pracę. Zdaniem skarżącego nabycie prawa do renty z powodu częściowej niezdolności do pracy w wysokości nieprzekraczającej połowy minimalnego wynagrodzenia nie powoduje utraty statusu bezrobotnego. Kryterium wysokości przychodu należy bowiem odnosić nie tylko do renty rodzinnej, lecz do wszystkich świadczeń wymienionych w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy o promocji zatrudnienia, w tym renty z tytułu niezdolności do pracy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr, 153 poz. 1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Powołana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Mając na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw dla stwierdzenia zasadności zarzutów naruszenia prawa, procesowego lub materialnego, w rozpoznawanej sprawie. Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69 poz. 415 ze zm.) bezrobotnym jest osoba, która nie nabyła prawa do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej, renty socjalnej, renty rodzinnej w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę albo po ustaniu zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, zaprzestaniu prowadzenia pozarolniczej działalności, nie pobiera nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego, świadczenia rehabilitacyjnego, zasiłku chorobowego, zasiłku macierzyńskiego lub zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego. Bezspornym w sprawie jest, iż skarżący na podstawie decyzji ZUS z dnia 25 marca 2009 r. nabył prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy w okresie od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2010 r. zatem, powstała nowa okoliczność, stanowiąca podstawę do wznowienia postępowania. Przedmiotem wznowionego postępowania było ustalenie czy skarżący spełniał we wskazanym wyżej okresie przesłanki do uznania go za osobę bezrobotną oraz w rezultacie czy przysługiwało mu prawo do zasiłku dla bezrobotnych, przy uwzględnieniu okoliczności, że posiadał w tym okresie prawo do renty. Podkreślić należy, ze skarżący zarówno w skardze, jak i poprzednio w odwołaniu kwestionuje przede wszystkim zasadność rozstrzygnięcia organów w zakresie potrącenia mu kwoty wypłaconych zasiłków dla bezrobotnych, podnosząc, że jego renta nie przekracza połowy minimalnego wynagrodzenia za pracę, gdyż wynosiła 521,56 zł. Zdaniem Sądu zarzuty skarżącego w tym zakresie są niezasadne, gdyż kwestia rozliczeń na poziomie Urząd Pracy - Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie pozostaje w zasięgu zainteresowania organu I jak i II instancji. Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie daje bowiem podstawy Prezydentowi Miasta do wydania decyzji w przedmiocie zaliczenia świadczeń przyznanych osobie bezrobotnej na poczet przyznanego przez organ rentowy świadczenia. Podstawą taką jest art. 139 ust. 91 pkt 9 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Tekst jednolity: Dz. U. 2004 r. Nr 39 poz. 353 ze zm.). Co prawda art. 78 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy dotyczy zaliczenia świadczeń z Funduszu Pracy pobranych przez osobę, która utraciła status osoby bezrobotnej ze względu na przyznanie renty za ten sam okres, jednak realizacja następuje według ust. 3 tego artykułu tj. w ten sposób, że to organ rentowy przekazuje kwotę zaliczoną na poczet przyznanego świadczenia (o którym mowa w ust. 1), na rachunek bankowy Funduszu Pracy powiatowego urzędu pracy, który wypłacił zasiłek, dodatek szkoleniowy, stypendium lub inne świadczenie pieniężne z tytułu pozostawania bez pracy. W myśl natomiast art. 78 ust. 4 powołanej ustawy, w przypadku przyznania bezrobotnemu prawa do (...) renty z tytułu niezdolności do pracy (...), o której mowa w art. 71 ust. 2 pkt 1, renty szkoleniowej, renty socjalnej, zasiłku macierzyńskiego, zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego, zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub renty rodzinnej w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę na okres, w którym był bezrobotny, pozbawienie statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku następuje za okres, za który przyznano emeryturę, świadczenie przedemerytalne, rentę z tytułu niezdolności do pracy lub służby, o której mowa w art. 71 ust. 2 pkt 1, rentę szkoleniową, rentę socjalną, zasiłek macierzyński, zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego, zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne lub rentę rodzinną w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę. W ocenie Sądu, organy, wbrew twierdzeniom skarżącego, nie wydały decyzji w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia. Organ I instancji poinformował jedynie skarżącego, niejako przy okazji, o skutkach przyznania bezrobotnemu w okresie pobierania zasiłku czy innych świadczeń wynikających z faktu pozostawania bez pracy, renty z tytułu niezdolności do pracy, wskazując na obowiązujące w tym zakresie przepisy. Nie można również zgodzić się z twierdzeniem skarżącego, że nabycie prawa do renty z powodu częściowej niezdolności do pracy w wysokości nieprzekraczającej połowy minimalnego wynagrodzenia nie powoduje utraty statusu bezrobotnego. Z treści art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy jednoznacznie wynika, że kryterium wysokości przychodu (nie przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę) należy odnosić tylko do renty rodzinnej, a nie do wszystkich świadczeń wymienionych w powołanym przypisie. Zatem osoba, która nabyła prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy (nawet w wysokości nieprzekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę) nie może być uznana za osobę bezrobotną. Wobec powyższego Sąd nie dopatrzył się uchybień w postępowaniu organów, zarówno na gruncie prawa materialnego jak i procesowego, które skutkowałyby czy to uchyleniem decyzji bądź stwierdzeniem ich nieważności. Postępowanie przeprowadzone zostało prawidłowo, dlatego na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga została oddalona.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło