III SA/Kr 1411/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Sędziowie Sędzia WSA Tadeusz Kiełkowski (spr.) Asesor WSA Ewelina Dziuban Protokolant starszy referent Monika Kostecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi B. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 25 maja 2023 r., nr SKO-PS-4110-92/23 w przedmiocie odmowy przyznania dodatku węglowego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu decyzją z dnia 25 maja 2023 r., znak SKO-PS-4110-92/23, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.) w zw. z art. 2 ust. 1, ust. 15g i ust.16 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 141 ze zm. ), po rozpatrzeniu odwołania B. C. od decyzji Wójta Gminy C. z dnia 12 grudnia 2022 r., znak: WSW.5672.4384.2022, odmawiającej przyznania B. C. dodatku węglowego – utrzymało zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w mocy. Powyższa decyzja, która jest przedmiotem skargi, zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. Decyzją z dnia 12 grudnia 2022 r., znak WSW.5672.4384.2022, wydaną na podstawie art. 2 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym (Dz. U z 2022 r. poz. 1692 ze zm.) oraz art. 104 i art. 107 k.p.a. ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm.), Wójt Gminy C. odmówił przyznania B. C. dodatku węglowego. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji wskazał, że wnioskodawczyni w deklaracji do CEEB z dnia 24 maja 2022 r. jako zainstalowane i eksploatowane źródło ciepła podała kocioł gazowy, natomiast w deklaracji do CEEB z dnia 29 sierpnia 2022 r. dopisała kolejne zainstalowane i eksploatowane źródło ciepła, tj. kocioł na paliwo stałe, w którym stosuje jedno paliwo (węgiel i paliwa węglopochodne), jednakże z wywiadu środowiskowego z dnia 28 listopada 2022 r. wynika, że dom ogrzewany jest piecem gazowym. W kotłowni potwierdzono zainstalowany piec węglowy, widoczne papierowe kartony oraz śladowe ilości drewna (kotłownia nie nosiła znamion kotłowni węglowej). Działając na skutek odwołania B. C., w którym powołała się ona na protokół kominiarski z lutego 2022 r. i podniosła, że nie powinna być karana za dbałość o czystość (brak ubrudzenia ścian sadzą) i bezpieczeństwo (brak nadmiaru drewna zgromadzonego przy piecu z obawy przed pożarem), a piec gazowy jest jedynie dodatkowym źródłem ciepła wykorzystywanym głównie w lecie do ogrzania ciepłej wody użytkowej i nie stać jej na codzienne korzystanie wyłącznie z pieca gazowego w okresie zimowym – Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu wydało opisaną na wstępie decyzję z dnia 25 maja 2023 r., którą utrzymało zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w mocy. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy przytoczył art. 2 ust. 1, ust. 12, ust. 13, ust. 15, ust. 15a, ust. 15f i ust. 15g u.d.w. i stwierdził, że w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z wyjątkami przewidzianymi w art. 2 ust. 15f i ust. 15g u.d.w., bo wnioskodawczyni złożyła deklarację do CEEB przed 11 sierpnia 2022 r. Następnie wskazał, że informacje podane we wniosku z dnia 13 października 2022 r. o tym, że kocioł na paliwo stałe jest głównym źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego wnioskodawczyni, zweryfikowano wywiadem środowiskowym. Przeprowadzona kontrola w miejscu zamieszkania wnioskodawczyni potwierdziła, że wykorzystuje ona jako główne źródło ciepła kocioł gazowy (używany w trakcie kontroli i wskazany w obydwu deklaracjach do CEEB jako źródło ciepła zainstalowane i eksploatowane), a taki nie uprawnia do przyznania dodatku węglowego. Pismem z dnia 18 lipca 2023 r. B. C. złożyła skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz przyznanie dodatku węglowego w kwocie 3000 zł. Skarżąca podniosła, że piec węglowy posiada od wielu lat, jest on regularnie konserwowany, utrzymywany w prawidłowym stanie i eksploatowany, o czym świadczą przeglądy kominiarskie. Już sam protokół kominiarski z lutego 2022 r. (przegląd na wiele miesięcy przed wprowadzeniem u.d.w.) świadczy o pomyłce organu pierwszej instancji. Absurdalne jest twierdzenie, że zgromadzenie opału w niewielkiej ilości świadczy o nieużywaniu pieca, bo gdyby piec nie był używany, to nie byłoby przeglądów kominiarskich i gromadzenia opału wokół niego. W ocenie skarżącej sprawę rozstrzygnięto w oparciu o subiektywne odczucia pracownika urzędu gminy i wbrew materiałowi dowodowemu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia jego nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie rozstrzyga sprawy administracyjnej merytorycznie, lecz ocenia zgodność aktu z prawem. Kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami, należało uznać, że odpowiada ona prawu i nie ma podstaw do pozbawienia jej mocy wiążącej. Skarga okazała się niezasadna. Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji o odmowie przyznania skarżącej dodatku węglowego są przepisy ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym (obecnie t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1630, dalej "u.d.w.", przy czym w niniejszej sprawie miarodajne jest brzmienie odnośnych przepisów w dniu wydania zaskarżonej decyzji), w tym art. 2 ust. 1 tej ustawy, zgodnie z którym dodatek węglowy przysługuje osobie w gospodarstwie domowym w przypadku, gdy głównym źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego jest kocioł na paliwo stałe, kominek, koza, ogrzewacz powietrza, trzon kuchenny, piecokuchnia, kuchnia węglowa lub piec kaflowy na paliwo stałe, zasilane paliwami stałymi, wpisane lub zgłoszone do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków (Dz.U. z 2022 r., poz. 438, 1561 i 1576), do dnia 11 sierpnia 2022 r., albo po tym dniu – w przypadku głównych źródeł ogrzewania wpisanych lub zgłoszonych po raz pierwszy do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o których mowa w art. 27g ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z art. 2 ust. 2 u.d.w., przez gospodarstwo domowe, o którym mowa w ust. 1, rozumie się: 1) osobę fizyczną samotnie zamieszkującą i gospodarującą (gospodarstwo domowe jednoosobowe) albo 2) osobę fizyczną oraz osoby z nią spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie z nią zamieszkujące i gospodarujące (gospodarstwo domowe wieloosobowe). Zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Z kolei art. 77 § 1 k.p.a. stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W myśl art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie organ uczynił zadość wymogom wynikającym z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. dążąc do weryfikacji oświadczeń strony co do głównego źródła ogrzewania gospodarstwa domowego i ustalenia stanu faktycznego w tym zakresie za pomocą dowodu bezpośredniego w postaci wywiadu środowiskowego. W jego wyniku stwierdzono, że dom ogrzewany jest za pomocą pieca gazowego. Przyjęcie w tej sytuacji za udowodnioną okoliczność, że głównym źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego skarżącej jest kocioł gazowy, a nie kocioł na paliwo stałe – ma pełne uzasadnienie i nie narusza art. 80 k.p.a. Organ nie przekroczył granic przyznanej mu swobody w ocenie dowodów. Argumentacja skarżącej – formułowana w toku postępowania tudzież w skardze – nie wskazuje na wadliwość stanowiska organu i nie może prowadzić do jego podważenia. Okoliczność dokonywania przeglądów kominiarskich świadczy wyłącznie o dopełnieniu powinności właścicielskich w tym zakresie i o utrzymywaniu przewodów kominowych w stanie przydatności do użycia – nie świadczy natomiast o rzeczywistym użytkowaniu kotła na paliwo stałe jako głównego źródła ogrzewania gospodarstwa domowego. Innych dowodów, które potencjalnie mogłyby być przydatne dla wykazania przeciwieństwa wobec ustaleń organu, skarżąca nie przedłożyła w toku postępowania administracyjnego ani nie też nie naprowadziła na takie dowody w skardze. Prawidłowo ustalona okoliczność, że głównym źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego skarżącej jest kocioł gazowy, a nie kocioł na paliwo stałe – implikowała, w świetle powołanych przepisów prawa materialnego, konieczność wydania decyzji odmownej. Zaskarżona decyzja jest zatem zgodna z prawem. Mając to na względzie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.