III SA/Kr 142/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec (spr.) Sędziowie NSA Grażyna Danielec WSA Tadeusz Wołek Protokolant Agnieszka Sotnicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 października 2009 r. ze skargi G. B. na decyzję Wojewody z dnia 17.12.2008 r. nr [...] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej skargę oddala Zaskarżoną przez G. B. decyzją z dnia 17.12.2008r. znak [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z [...].2008r. znak [...] orzekającą o pozbawieniu G. B. od 30.10.2008r. statusu osoby bezrobotnej. Jako podstawę prawną wskazano art. 33 ust. 4 pkt 3 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 16 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008r., Nr 69, poz. 415) i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Decyzja powyższa zapadła na tle następującego stanu faktycznego: Decyzją z dnia [...].2005r. znak [...] Prezydent Miasta orzekł o uznaniu G. B. za osobę bezrobotną. 30.10.2008r. pośrednik pracy przedstawił G. B. ofertę pracy nr [...] do firmy "A" z K. na stanowisko elektronik (mechatronik), której przyjęcia skarżący odmówił. Powołaną wyżej decyzją z dnia [...].2008r. znak [...] wydaną na podstawie art. 10 ust. 4 pkt 1, art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a, art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 33 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy Prezydent Miasta orzekł o pozbawieniu skarżącego statusu osoby bezrobotnej, wskazując w uzasadnieniu, że decyzja wynika z odmówienia przez skarżącego bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia, zaznaczając, że pozbawienie statusu bezrobotnego następuje na okres 90 dni. W odwołaniu od tej decyzji G. B. przyznał, że w dniu 30.10.2008r. zgłosił się do Urzędu Pracy celem zapoznania się z ofertami pracy, jednak w jego ocenie żadna z przedstawionych mu ofert nie odpowiadała jego kwalifikacjom. Oferta, która została uznana przez pracownika Urzędu za spełniającą ten warunek pochodziła od firmy zajmującej się naprawieniem sprzętu AGD, która szukała serwisanta. Pracodawca ten wymagał uprawnień, których skarżący nie posiadał – energetycznych, gazowych i elektrycznych. Jak zauważył, posiada tylko elektryczne. Pracodawca wymagał też prawa jazdy i samochodu, gdy tymczasem skarżący ma prawo jazdy, ale za to nie posiada samochodu, ponadto nigdy nie jeździł zawodowo. Nie posiada też doświadczenia w zakresie znajomości urządzeń AGD. Co prawda w ofercie była przewidziana możliwość przyuczenia przez pracodawcę, ale zdaniem skarżącego przyuczenie nie jest tożsame z przeszkoleniem. Uznał wobec tego, że nie zostanie zatrudniony. Dodał, że była to jedyna oferta, która została mu przedstawiona w dniu 30.10.2008r., a dopiero na wyraźną prośbę zapoznano go z ofertami dla elektryków i elektromechaników. Niestety żadna z nich nie odpowiadała mu pod kątem wymagań i kwalifikacji. Dodał również, że oferta pracy w A została mu zaoferowana już po raz drugi, uprzednio w dniu 3.09.2008r. Wtedy także odmówił z podobną jak w niniejszej sprawie argumentacją i organ ją przyjął, bez konsekwencji w postaci pozbawienia statusu osoby bezrobotnej. W wyniku rozpoznania odwołania G. B. Wojewoda wydał opisaną na wstępie decyzję. Wojewoda uznał za trafną argumentację organu I instancji, że skarżący, będący zarejestrowany po raz drugi w Urzędzie Pracy, odmówił bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia. Treść art. 2 ust. 1 pkt 16 w/w ustawy określa, że odpowiednia praca oznacza zatrudnienie lub inną pracę zarobkową, które podlegają ubezpieczeniom społecznym i do wykonywania których bezrobotny ma wystarczające kwalifikacje lub doświadczenie zawodowe lub może je wykonywać po uprzednim przeszkoleniu, a stan zdrowia pozwala na ich wykonywanie oraz łączny czas dojazdu do miejsca pracy i z powrotem środkami transportu zbiorowego nie przekracza 3 godzin. Przedstawiona oferta dotyczyła zatrudnienia w oparciu o umowę o pracę na czas określony, w pełnym wymiarze czasu pracy, za wynagrodzeniem miesięcznym ok. 1260 zł brutto. W części dotyczącej wymagań co do kwalifikacji pracodawca wpisał: wykształcenie zawodowe lub średnie o profilu elektronicznym, staż pracy nie wymagany, prawo jazdy kat. B – jako mile widziane, zamieścił także wzmiankę o przyuczeniu do pracy. Zgodność tej oferty w rozumieniu w/w przepisu wynikła z tego, że w karcie rejestracji osoby bezrobotnej skarżący zadeklarował wykształcenie średnie, zawód wyuczony elektronik ogólny, zawód wykonywany – elektryk – elektronik, ostatnie miejsce pracy – serwis RTV, z czego wynika, że oczekiwania pracodawcy co do kwalifikacji zostały spełnione. Co do stanu zdrowia – skarżący nie zgłaszał żadnych przeciwwskazań do podjęcia pracy w proponowanym zawodzie a łączny czas dojazdu do miejsca pracy i z powrotem nie przekroczyłby trzech godzin, gdyż skarżący mieszka w K., a praca wykonywana byłaby również w K. W zakresie tego, czy odmowa skarżącego podjęcia zatrudnienia była uzasadniona, organ wskazał, że wynikła ona z samego przekonania skarżącego, iż pracodawca na pewno go nie zatrudni, ponieważ wymagał kwalifikacji nieposiadanych przez skarżącego. Jednak, jak zauważył organ, pracodawca nie określił jakichś szczególnych wymagań odnośnie uprawnień a skarżący odmówił przyjęcia zatrudnienia bez uprzedniej rozmowy z pracodawcą, co oznacza, że w ogóle odmówił przyjęcia skierowania celem odbycia rozmowy z pracodawcą. Są to zatem przyczyny nieuzasadnione. W skardze z dnia 20.01.2009r., której przedmiotem była w/w decyzja G. B., polemizując z wywodami organu zauważył, że jako elektryk przepracował 10 lat a jako elektronik zaledwie parę miesięcy w serwisie RTV. Zakwestionował też stwierdzenie pracodawcy, że prawo jazdy jest "mile" widziane jako wymaganie niedookreślone. Ponadto uważa, że brak byłoby w proponowanym miejscu pracy odpowiedniego przeszkolenia, gdyż uprawnienia do takich szkoleń posiadają jedynie autoryzowane serwisy. Ogólnie stwierdził, że pracodawca nie wymagając w ogóle doświadczenia i nie proponując odpowiedniego przeszkolenia jawi się jako pracodawca nierzetelny i niewiarygodny. Stąd wynikła tak naprawdę odmowa zatrudnienia, która jego zdaniem jest w tej sytuacji uzasadniona. Zarzucił ponadto organowi niekonsekwencję, skoro po raz drugi odmawiając przyjęcia przedmiotowej propozycji zatrudnienia został przez organ pozbawiony statusu osoby bezrobotnej, a nie nastąpiło to wskutek pierwszej odmowy. Odniósł się także do stwierdzenia organu, że dwukrotnie rejestrował się w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna. Jego zdaniem po raz pierwszy i ostatni rejestrował się [...].03.2005r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie, wyjaśniając dodatkowo, że z zapisów pkt 6 karty rejestracyjnej skarżącego jako bezrobotnego widnieje zapis, że rejestrowany jest po raz drugi a ponadto fakt powtórnej rejestracji potwierdza także pośrednio numer ewidencyjny bezrobotnego w rejestrze w urzędzie pracy. Z numeru tego wynika, że pierwsza rejestracja skarżącego jako osoby bezrobotnej miała miejsce [...].03.1999r. Na rozprawie w dniu 7.10.2009r. G. B. oświadczył, że kontaktował się z pracodawcą tylko telefonicznie i z rozmowy telefonicznej uzyskał informację, że konieczne jest prawo jazdy, jak również dowiedział się, że pracownik tam zatrudniany jest przyuczany przez pracownika, który już pracuje. Oferta pracy w A była mu już dwukrotnie przedstawiana i dwukrotnie przyjęcia jej odmówił. Wcześniej też nie był u pracodawcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – p.p.s.a (Dz. U. nr 153, poz. 1270) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej a stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji, jeżeli stwierdzi on naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kierując się wskazanymi kryteriami należy stwierdzić, że Sąd nie dopatrzył się podstaw do uwzględnienia skargi G. B. Treść artykułu 33 ust. 4 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, na dzień wydania zaskarżonej decyzji brzmiał w ten sposób, iż starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3 , pozbawia statusu bezrobotnego - bezrobotnego, który odmówił bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wykonywania prac, o których mowa w art. 73a, prac interwencyjnych lub robót publicznych albo udziału w szkoleniu, stażu lub przygotowaniu zawodowym w miejscu pracy; pozbawienie statusu bezrobotnego następuje na okres 90 dni. Przepis ten posługuje się dwoma pojęciami wymagającymi dookreślenia tj. "odmówienie bez uzasadnionej przyczyny " oraz "odpowiednie zatrudnienie". To drugie pojęcie wyjaśnione zostało w art. 2 ust. 1 pkt 16 w/w ustawy poprzez stwierdzenie, że odpowiednia praca oznacza zatrudnienie lub inną pracę zarobkową, które podlegają ubezpieczeniom społecznym i do wykonywania których bezrobotny ma wystarczające kwalifikacje lub doświadczenie zawodowe lub może je wykonywać po uprzednim szkoleniu, a stan zdrowia pozwala mu na ich wykonywanie oraz łączny czas dojazdu do miejsca pracy i z powrotem środkami transportu zbiorowego nie przekracza 3 godzin. Ustalenie tego, czy odmówienie przez bezrobotnego przyjęcia odpowiedniego zatrudnienia nastąpiło bez uzasadnionej przyczyny podlega każdorazowo ocenie w konkretnej sprawie w zależności od okoliczności sprawy, w tym relacji bezrobotnego w stosunku do przedstawionej mu oferty pracy. Z tego powodu w artykule mieści się pewien zakres uznania administracyjnego organu. W niniejszej sprawie bezspornym pozostaje, że G. B. odmówił w dniu 30.10.2008r. przyjęcia oferty pracy w firmie A. W ocenie Sądu oferta ta była odpowiednia względem jego kwalifikacji i doświadczenia zawodowego a odmowa nastąpiła bez uzasadnionej przyczyny. Wymaganiem pracodawcy w zakresie wykształcenia (poziomu, kierunku) była zasadnicza szkoła zawodowa lub wykształcenie średnie o kierunku elektronik, co skarżący spełnił a co potwierdza dołączone do akt świadectwo dojrzałości Technikum dla Dorosłych nr [...] z [...].06.2003r. stwierdzające posiadanie przez skarżącego wykształcenia średniego ogólnego i zawodowego w zawodzie technik elektronik. Rozwinięty opis stanowiska tj. określenie, że stanowisko może zajmować elektronik, elektromechanik lub mechatronik nie zmienia faktu, że główne wymaganie, i co wynika z oferty niezbędne do zajęcia stanowiska skarżący spełnił. Odnośnie wymagania prawa jazdy kategorii B – należy zauważyć, że pracodawca oznaczył to wymaganie jako dodatkowe, nie przesądzające o zatrudnieniu, z resztą sam skarżący przyznał, że takie posiada. Nie ulega wątpliwości, że oferta dotyczyła pracy podlegającej ubezpieczeniu społecznemu (miałaby być wykonywana na podstawie umowy o pracę na czas określony), wykonywana miałaby być w K. a czas dojazdu ze względu na to, że skarżący mieszka w K. nie przekroczyłby trzech godzin tam i z powrotem. Również w zakresie stanu zdrowia brak adnotacji by skarżący posiadał przeciwwskazania do wykonywania proponowanej mu pracy. Oceniając natomiast czy odmowa przez G. B. przyjęcia przedmiotowej oferty pracy była uzasadniona czy nie, należy podkreślić, że ocena taka powinna nastąpić w kontekście przede wszystkim tego, że skarżący odmówił jej przyjęcia jeszcze zanim skontaktował się z potencjalnym pracodawcą. Odmowa nastąpiła na etapie przedstawienia mu tej oferty przez pośrednika pracy, co oznacza, że odmowa była przedwczesna i w znaczeniu art. 33 ust. 4 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach nieuzasadniona. Jedynie na podstawie ogólnych informacji od pracodawcy skarżący przyjął, że nie spełnia wymagań A. Co prawda przyznał na rozprawie w dniu 7.01.2009r., że kontaktował się telefonicznie z pracodawcą, ale z akt sprawy wynika, że mogło to nastąpić dopiero na etapie postępowania odwoławczego, a ponadto nie zmieniło to jego subiektywnego przeświadczenia o nieodpowiedniości oferty w stosunku do oceny własnych wymagań i posiadanych kwalifikacji. Zaznaczyć tutaj należy niespójność w stwierdzeniach skarżącego, która dotyczyła doświadczenia zawodowego w zakresie wykonywania zawodu elektronika. Faktycznie, jak wynika z akt sprawy zawód taki był wykonywany przez skarżącego w okresie poprzedzającym rejestrację w Urzędzie Pracy, u pracodawcy K. Ł. B co oznacza, że faktycznie posiadał w zakresie elektroniki doświadczenie, natomiast skarżący stara się wywieść, że pomimo tego faktu, doświadczenia przydatnego do pracy w serwisie nie posiada, negując znaczenie pracy w serwisie RTV. Podkreślenia ponadto wymaga ratio legis art. 33 ust. 4 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, którego znaczenie nie należy odczytywać w ten sposób, że nieprzyjęcie każdej oferty pracy przedstawionej przez Urząd Pracy w konsekwencji spowoduje skutek w postaci pozbawienia statusu osoby bezrobotnej, ale nastąpi to tylko i wyłączenie w przypadku oceny przez organ, że odmowa przyjęcia odpowiedniego zatrudnienia nastąpiła niezasadnie. Ma to znaczenie w świetle argumentu skarżącego, że już po raz drugi oferta pracy w A została mu przedstawiona i po raz drugi odmówił, a poprzednim razem organ znając, wedle oceny skarżącego, uzasadnienie odmowy tożsame z przedstawionym w niniejszej sprawie nie pozbawił go statusu osoby bezrobotnej. Znaczenie w sprawie pozbawienia statusu osoby bezrobotnej wskutek nieuzasadnionej odmowy przyjęcia odpowiedniego zatrudnienia, ogólnie rzecz ujmując, ma jedynie charakter i motywy odmowy w konkretnej danej sytuacji faktycznej, bez odniesienia się do stanu przeszłego. Odnośnie zarzutu w skardze dotyczącego niewyjaśnienia przez organ sprawy "rzekomej" powtórnej rejestracji w Urzędzie Pracy zaznaczyć należy, że w związku z granicami skargi G. B., Sąd może w tym postępowaniu dokonać oceny legalności tylko i wyłącznie zaskarżonej przez niego decyzji Wojewody z 17.12.2008r. znak [...] oraz pozostającej w związku decyzji Prezydenta Miasta z [...].2008r. znak [...] orzekającej o pozbawieniu G. B. od 30.10.2008r. statusu osoby bezrobotnej. Z przedstawionych względów Sąd uznając, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta są zgodne z prawem, oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.