III SA/Kr 1421/15

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. D. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku energetycznego postanawia: I. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Podała, że nie pozostaje z nikim we wspólnym gospodarstwie domowym. Oprócz 52 metrowego mieszkania, nie posiada innych nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Swoje dochody oszacowała na kwotę 537,10 zł miesięcznie. Uzasadniając swoje starania podniosła, że jej dochody to tylko wykazana renta uszczuplona dodatkowo zajęciem komorniczym. Zaakcentowała, że jest osobą chorą, całkowicie niezdolną do pracy. Co więcej choroba nie pozwala skarżącej wychodzić samej z domu i musi mieć drugą osobę do pomocy. Wskazując na zobowiązania i wydatki podała, że na spłatę kredytu przeznacza 340 zł, na opłaty 250 zł, na leczenie 150 zł. Z urzędu stwierdza się, że w aktach zalega dołączony przez skarżącą do skargi przelew świadczenia ZUS na wykazana kwotę, oraz kopia zaświadczenia lekarskiego z którego wynika, iż z uwagi na liczne schorzenia skarżąca wymaga indywidulanej rehabilitacji. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zgodnie z art. 239 §1 pkt 1 lit. a i lit. h ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania zarówno w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej jak i dotyczących dodatków mieszkaniowych. W konsekwencji uznania, że strona korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych - co oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych jak i ponoszenia wydatków – rozpoznanie wniosku w tym zakresie jest zbędne a w związku z tym postanowiono jak w punkcie pierwszym sentencji działając na zasadzie art. 249a ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 7 ppsa. Sytuacja taka pozostaje bez wpływu na drugie z żądań a mianowicie ustanowienia adwokata. Zgodnie bowiem z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). Logiczną konsekwencją przedstawionego stanu rzecz jest więc, że w sytuacji gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, sąd może przyznać jej to prawo w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 §3 in fine ppsa). Oczywiście pod warunkiem, uprzedniego złożenia oświadczenia, którym strona wykaże, że nie jest wstanie ponieść opłat za jego czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa). W realiach niniejszej sprawy skarżąca złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Jest ono wystarczające do oceny możliwości płatniczych strony. Te nie rysują się szczególnie. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że przy obecnym poziomie cen oraz usług środki jakimi skarżąca dysponuje wystarczają z trudem na opędzenie podstawowych potrzeb życiowych. Okoliczność, że należy do niej wykazany lokal nie zmienia tego spojrzenia. Chociaż bowiem potencjalnie posiada pewną wartość sprzedażną lub podkładową to jednak trudno byłoby wymagać od skarżącej rozporządzeń tego rodzaju w celu zdobycia środków na opłacenie pełnomocnika z wyboru albowiem godziłoby to w podstawę jej egzystencji. W konsekwencji orzeczono jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.