III SA/Kr 1428/17

WyrokWSA w Krakowie2018-02-01

Skład orzekający: Kazimierz Bandarzewski, Bożenna Blitek, Hanna Knysiak-Sudyka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie aktualizacji danych ewidencyjnych gruntów i budynków na podstawie art. 61a § 1 K.p.a., jeśli wnioskodawca nie wykazał oczywistego interesu prawnego lub nie legitymuje się przymiotem strony?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 K.p.a., gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Odmowa taka jest dopuszczalna, gdy brak przymiotu strony u wnioskodawcy jest oczywisty i wynika z samego podania lub prostych czynności organu. W niniejszej sprawie wnioskodawca nie wykazał interesu prawnego do żądania aktualizacji danych ewidencyjnych działek, których nie był właścicielem ani posiadaczem samoistnym, co uzasadniało odmowę wszczęcia postępowania.
Stan faktyczny
K. L. złożył wniosek o aktualizację danych w ewidencji gruntów i budynków w zakresie działek nr [...] i [...], wskazując na ich złe usytuowanie na mapach. Starosta odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że wnioskodawca nie wykazał interesu prawnego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy postanowienie Starosty, wskazując, że K. L. nie jest właścicielem ani posiadaczem samoistnym tych działek. K. L. złożył skargę, podnosząc, że jest następcą prawnym swojej matki, która była właścicielką jednej z działek, a także przedłożył postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę K. L. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 21 września 2017 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Kazimierz Bandarzewski (spr.), Sędziowie WSA Bożenna Blitek, WSA Hanna Knysiak-Sudyka, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 1 lutego 2018 r. sprawy ze skargi K. L. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 21 września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowa wszczęcia postępowania oddala skargę. K. L. wnioskiem z dnia 6 czerwca 2017 r. wystąpił o zaktualizowanie danych w ewidencji gruntów i budynków poprzez wprowadzenie "korekty ewidencji działek nr [...] i [...], które są usytuowane w złym miejscu na mapach dla Miasta N". Postanowieniem z [...] 2017 r. znak: [...] Starosta działając na podstawie art. 61a § 1 i art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) orzekł o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego z wniosku K. L. w sprawie aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków w przedmiocie działek nr [...] i [...]. Organ pierwszej instancji dokonując wstępnej oceny złożonego wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie dotyczącej zmiany danych ewidencyjnych dotyczących błędu usytuowania działek nr [...] i nr [...] wskazał w uzasadnieniu postanowienia w sposób jednoznaczny, że przeciw wszczęciu postępowania w sprawie przemawiają okoliczności natury podmiotowej. Starosta podkreślił, że wnioskodawca K. L. nie wykazał w najmniejszym stopniu, że legitymuje się interesem prawnym do wszczęcia postępowania aktualizacyjnego w przedmiotowym zakresie. Zdaniem Starosty nie sposób znaleźć przepisu prawa materialnego, który na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego przyznawałby wnioskodawcy uprawnienie do wnioskowania o wszczęcie postępowania aktualizacyjnego. Na powyższe postanowienie Starosty zażalenie w ustawowo przewidzianym terminie złożył K. L. podkreślając, że o istniejącym po stronie wnioskodawcy interesie prawnym świadczy fakt, że jest następcą prawnym zmarłej M. L. Zdaniem wnioskodawcy powyższa okoliczność stanowi o istnieniu interesu prawnego, a tym samym czyni złożone zażalenie zasadnym i koniecznym do uwzględnienia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego postanowieniem z dnia 21 września 2017 r. nr: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 K.p.a. oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2016 r. poz. 1629, z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie jako "P.g.k." utrzymał w mocy postanowienie Starosty z dnia [...] 2017 r. nr: [...] odmawiające wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków poprzez wprowadzenie korekty ewidencji działek nr [...] i [...]. W uzasadnieniu swojej decyzji organ II instancji przytoczył treść art. 24 ust. 2a pkt 2 P.g.k. i podniósł, że regulacja ta wskazuje wprost podmioty którym przysługuje interes prawny uprawniający do żądania wszczęcia postępowania w przedmiocie aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Organ na tej podstawie stwierdził, że K. L. nie należy do kręgu tych podmiotów. Nie jest właścicielem działek nr [...] i [...] położonych w N ani władającym tymi nieruchomościami na zasadach samoistnego posiadania. K. L. w ustawowym terminie zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 21 września 2017 r. nr: [...]. Z treści skargi wynika, że skarżący nie zgadza się z wydanym w sprawie rozstrzygnięciem podnosząc naruszenie przepisu art. 28 K.p.a. Skarżący podniósł, że jest następcą prawnym zmarłej matki M. L., która była właścicielką działki nr [...] i jako dowód na to przedłożył postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 7 lipca 2017 r. sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po M. L. na jego rzecz. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie wskazując na bezzasadność zarzutów skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a." uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Sąd administracyjny ocenia jedynie legalność działania administracji, co oznacza, że zobowiązany jest zbadać, czy w czasie podejmowania danego aktu administracyjnego, organ administracji nie naruszył prawa. Nie każde naruszenie prawa uzasadnia wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego aktu administracyjnego. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla taki akt w przypadku, gdy stwierdzi: 1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; 2) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; 3) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.) lub stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 P.p.s.a.). Warunki rozpoznania sprawy w postępowaniu uproszczonym ustawodawca określił w art. 119 P.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zaskarżone postanowienie kończy postępowanie w sprawie. Dokonana przez Sąd kontrola legalności zaskarżonego postanowienia prowadzi do wniosku, że nie zwiera ono wad powodujących konieczność jego wyeliminowania z obrotu prawnego. Przedmiotem oceny Sądu jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 21 września 2017 r. nr: [...], którym utrzymano w mocy postanowienie Starosty z dnia [...] 2017 r. nr: [...] odmawiające wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków poprzez wprowadzenie korekty ewidencji działek nr [...] i [...]. Podstawę prawną wydanych stanowi art. 61 a § 1 K.p.a. zgodnie z którym w sytuacji, gdy żądanie wszczęcia postepowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Jak trafnie podkreśla się w orzecznictwie i literaturze przedmiotu zastosowanie instytucji określonej w art. 61a § 1 K.p.a. powinno być ograniczone co do zasady do takich sytuacji, w których brak jest możliwości wszczęcia postępowania z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych, a ustalenie tych okoliczności nie wymaga prowadzenia postępowania dowodowego. Jako przyczynę odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie zaktualizowania danych w ewidencji gruntów i budynków poprzez wprowadzenie "korekty ewidencji działek nr [...] i [...]", orzekające w sprawie organy wskazały, że K. L. nie jest podmiotem uprawnionym do składania takiego wniosku, gdyż nie przysługują mu żadne prawa do ww. działek. Właściwe rozumienie art. 61a § 1 K.p.a. oznacza, że odmowa wszczęcia postępowania administracyjnego w tym trybie jest dopuszczalna w przypadku, gdy brak przymiotu strony u wnioskodawcy jest oczywisty. Przy czym, warunek oczywistości braku przymiotu strony u wnoszącego podanie jest spełniony, jeżeli wynika już z podania o wszczęcie postępowania lub okoliczność ta została stwierdzona w wyniku jednostkowych i prostych czynności organu administracji publicznej, np. dotyczących interpretacji przepisów, z których wnoszący podanie wywodzi swoją legitymację procesową (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2016 r. sygn. akt II OSK 330/15, opub. w LEX nr 2206606 i wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 sierpnia 2016 r. sygn. akt I OSK 3484/15, opub. w LEX nr 2100717). Taka właśnie sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Organy dokonując wstępnej analizy wniosku K. L. z dnia 6 czerwca 2017 r., w którym zażądał aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków poprzez wprowadzenie "korekty ewidencji działek nr [...] i [...]" dokonały interpretacji przepisów będących podstawą legitymacji wnioskowej, a to art. 24 ust. 2a pkt 2 w związku z art. 20 ust. 2 pkt 1 P.g.k. oraz analizy dokumentów będących w posiadaniu organu, co mieści się w pojęciu jednostkowych i prostych czynności organu administracji publicznej. Z art. 24 ust. 2a P.g.k. wynika, że informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji: z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z: przepisów prawa, dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4, materiałów zasobu, wykrycia błędnych informacji; na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 (właścicieli nieruchomości) lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Oznacza to zatem, że postępowanie ewidencyjne w celu zmiany (aktualizacji) danych ewidencyjnych może być wszczęte tylko na wniosek oznaczonego kręgu osób wskazanego powyżej. Z przytoczonych przepisów wynika wyłączna legitymacja właściciela nieruchomości nie stanowiącej własności Skarbu Państwa ani jednostki samorządowej, dla której prowadzona jest księga wieczysta do złożenia wniosku o aktualizację ewidencji gruntów i budynków (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 10 grudnia 2015 r. sygn. akt II SA/Go 908/15, opub. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Odnosząc powyższe do ustaleń faktycznych w sprawie, w ocenie Sądu, organy słusznie uznały, że wnioskodawca nie należy do kręgu podmiotów posiadających legitymację procesową do złożenia wniosku o aktualizację danych operatu ewidencyjnego w zakresie działek nr [...] i nr [...] położonych w obrębie N. Z zapisów jednostki rejestrowej [...] i [...] rejestru gruntów prowadzonego dla obrębu N wynika, że K. L. nie jest właścicielem przedmiotowych działek. Jak wynika z treści księgi wieczystej nr [...] i nr [...] pozyskanej ze strony internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości, stan prawny przedmiotowych nieruchomości nie uległ zmianie i jest zgodny z zapisami w rejestrze gruntów. Wnioskodawca również w zażaleniu od postanowienia organu pierwszej instancji, ani w skardze nie wykazał interesu prawnego umożliwiającego mu żądanie zmian w odniesieniu do działek nr [...] i nr [...], a przedłożone do akt sprawy dokumenty potwierdzają wręcz, że nie posiada on tytułu własności do przedmiotowych działek. Sytuacji tej nie zmienia wskazana w skardze okoliczność, że skarżący legitymuje się stwierdzeniem nabycia spadku po matce M. L. Przedmiotowe działki nr [...] i [...] zostały bowiem zbyte przez M. L. i nie wchodzą w skład spadku po zmarłej. Podsumowując poczynione przez organy wstępne ustalenia uznać należy, że żądanie K. L. z dnia 6 czerwca 2017 r. wszczęcia postępowania aktualizacyjnego danych w ewidencji gruntów i budynków poprzez wprowadzenie "korekty ewidencji działek nr [...] i [...]", zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną albowiem nie można wskazać przepisu prawa materialnego, który w ustalonym stanie faktycznym przyznawałby wnioskodawcy takie uprawnienie. Powyższe wypełnia przesłankę odmowy wszczęcia postepowania określoną w art. 61a § 1 K.p.a., a decyzję organów obu instancji czyni prawidłowymi. W tym stanie rzeczy, uznając skargę za pozbawioną uzasadnionych podstaw, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku w oparciu o art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło