III SA/Kr 1430/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Michna (spr.) Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak WSA Maria Zawadzka po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. J. o wyłączenie od orzekania w sprawie III SA/Kr 1430/15 sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Barbary Pasternak i Krystyny Kutzner postanawia: oddalić wniosek. Wnioskiem z dnia 19 czerwca 2017 r. (bez poddania sygnatury akt, którego wniosek miałby dotyczyć) K. J. powołując się na art. 19 i 20 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.) wniósł: "(...) w związku z postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 2017 roku do sygnatury akt I OPP 16/17 (...) o wyłączenie od czynności, działań i orzekania w sprawach wnoszonych przez moją osobę, sędziego bezpośrednio winnego w zakresie nierozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki, o której mowa w w/w postanowieniu NSA, oraz Przewodniczącego Wydziału III WSA w Krakowie, albowiem okoliczności i przyznane odszkodowanie, maja w mojej ocenie bezsporny wpływ na możliwości stronniczości tych osób, w związku z ustalonym zaniechaniem, oraz niewłaściwą kontrola i nadzorem". Sąd ustalił z urzędu, że podana przez skarżącego sygnatura I OPP 16/17 dotyczyła zupełnie innej sprawy i innego sądu. W sprawie skarżącego Naczelny Sąd Administracyjny wydał natomiast postanowienie z dnia 10 maja 2017 r. o sygnaturze akt I OPP 15/17 stwierdzające przewlekłość sądu i przyznające skarżącemu sumę pieniężną. Sprawa dotyczyła przewlekłości w rozpoznaniu wniosku z 8 marca 2016 r. o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 27 stycznia 2016 r., III SA/Kr 1430/15. Jak wskazywał Naczelny Sąd Administracyjny w opisie chronologii zdarzeń: "Pismami z dnia 8 marca 2016 r. skarżący złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie mu uzasadnienia powyższego wyroku oraz wniosek o uzupełnienie wyroku z dnia 27 stycznia 2016 r. Następnie pismem z dnia 2 maja 2016 r. K. J. złożył kolejny wniosek o uzupełnienie wyroku z dnia 27 stycznia 2016 r. Wniosek ten Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 23 czerwca 2016 r. odrzucił. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 6 grudnia 2016 r., sygn. I OZ 1601/16 oddalił zażalenie K. J. na powyższe postanowienie z dnia 23 czerwca 2016 r., przy czym w uzasadnieniu tego postanowienia NSA zauważył, że w aktach sprawy znajduje się wniosek skarżącego z dnia 8 marca 2016 r. o uzupełnienie wyroku z dnia 27 stycznia 2016 r., który dotychczas nie został rozpoznany przez Sąd I instancji. W dniu 4 kwietnia 2017 r. K. J. wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie w zakresie nierozpoznania wniosku z dnia 8 marca 2016 r. o uzupełnienie wyroku z dnia 27 stycznia 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 1430/15". Okoliczność nierozpoznania ww. wniosku z 8 marca 2016 r. w terminie 12 miesięcy stała się bezpośrednią przyczyną stwierdzenia przewlekłości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Sąd ustalił z urzędu, że na 270 spraw skarżącego rozpoznawanych (lub dotychczas nie rozpoznanych) przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie tylko w tej sprawie zapadło orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdzające przewlekłość sądu (skarżący złożył co najmniej 13 skarg na przewlekłość). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Sąd uznał, że wniosek jest niezasadny ponieważ z akt sprawy wynika, że wszystkie wnioski skarżącego (skarga oraz składane po jej oddaleniu kolejne wnioski) zostały rozpatrzone przed wpływem wniosku o wyłączenie od orzekania obu ww. sędzi. W dacie wpływu wniosku o wyłączenie sędziów nie było więc żadnej "sprawy" do rozstrzygnięcia w rozumieniu art. 19 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z akt wynika bowiem, że: 1) skarga złożona 23 września 2015 r. została rozstrzygnięta wyrokiem (oddalającym skargę) z 27 stycznia 2016 r.; uzasadnienie zostało sporządzone i doręczone skarżącemu, który nie wniósł skargi kasacyjnej; w dniu 5 stycznia 2017 r. stwierdzono prawomocność wyroku z dniem 2 czerwca 2016 r.; 2) ww. wniosek z 8 marca 2016 r. o uzupełnienie wyroku został rozstrzygnięty postanowieniem z 20 czerwca 2017 r.; 3) kolejny wniosek z dnia 2 maja 2016 r. o uzupełnienie ww. wyroku został odrzucony postanowieniem z 23 czerwca 2016 r., a wniesione 22 lipca 2016 r. zażalenie zostało oddalone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 grudnia 2016 r., I OZ 1601/16; 4) skarga na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie złożona pismem z 29 czerwca 2016 r. została odrzucona postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 sierpnia 2016 r., I OPP 79/16 z uwagi na złożenie jej po uprawomocnieniu się ww. wyroku. 5) kolejna skarga na przewlekłość Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w sprawie rozpoznania ww. wniosku z 8 marca 2016 r. została uwzględniona ww. postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 maja 2017 r., I OPP 15/17. Sąd przyjął przy tym (skarżący nie wskazał z imienia i nazwiska sędziów ale wskazania dokonał w sposób opisowy), na podstawie analizy akt sprawy skarżącego, w tym znajdujących się w informacji w bazie o sprawach skarżącego, że wniosek o wyłączenie od orzekania dotyczył postępowania o sygnaturze III SA/Kr 1430/15 oraz: sędzi WSA Barbary Pasternak (sędziego referenta, który w dacie wpływu wniosku z 8 marca 2016 powinien go rozpoznać) oraz sędzi NSA – Przewodniczącej Wydziału III - Krystyny Kutzner. Zgodnie z powołanym we wniosku art. 19 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 (obowiązkowe, ustawowe przesłanki wyłączenia) tejże ustawy, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W ocenie Sądu zasadniczo rozpatrywanie wniosku o wyłączenie od orzekania w trybie art. 19 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może dotyczyć tylko takich spraw, w których potencjalnie pozostaje do rozstrzygnięcia przez sąd jakiś wniosek. Tylko w takim przypadku możliwe jest zbadanie przez skład orzekający, czy pomiędzy stronami, a sędzią, który potencjalnie mógłby rozpoznawać sprawę, istnieją okoliczności wzbudzające wątpliwości co do bezstronności. Jeżeli jednak nie ma "sprawy" bo wszystkie wnioski skarżącego zostały rozstrzygnięte przed wpływem wniosku o wyłączenie to orzekanie co do takiego wniosku nie miałoby jakiegokolwiek związku ze sprawą – skoro sprawy tej już nie ma. Byłoby to orzeczenie bezprzedmiotowe, niezwiązane z jakimkolwiek przyszłym rozstrzygnięciem. Za takim rozumieniem zasad wyłączenia od orzekania "w sprawie" przemawia wykładnia systemowa. Z art. 21 i 22 §1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że wniosek o wyłączenie sędziego ma określone skutki w toczących się sprawach. Brak jest natomiast przepisów pozwalających rozstrzygać sędziom w sprawach, w których nie toczy się właściwie żadne postępowanie związane z zaskarżonym aktem lub czynnością administracyjną (analogicznych np. do art. 243 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pozwalającego na przyznanie stronie prawa pomocy na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania). Sąd podkreśla, że skarżący właściwie nie wskazał we wniosku jaka sprawa pozostawała dalej do rozstrzygnięcia. Teoretycznie skarżący może wnieść zażalenie od ww. postanowienia z 20 czerwca 2017 r. oddalającego wniosek o uzupełnienie wyroku (z akt nie wynika, czy termin na wniesienie zażalenia upłynął ponieważ brak jest dowodu doręczenia); skarżący może również wnieść inne środki zaskarżenia z uchybieniem terminów do ich wniesienia. Właściwym w tych sprawach będzie jednak Naczelny Sąd Administracyjny, co powoduje że wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie byłoby bezprzedmiotowe. Przyjęcie optyki skarżącego skutkowałoby koniecznością merytorycznego rozpatrywania tego typu wniosków nawet w sprawach dawno zakończonych, których akta zostały zarchiwizowane. Z tych też powodów Sąd nie odbierał wyjaśnień sędziów w trybie art. 22§2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ponieważ, jak już Sąd uzasadniał powyżej, wyjaśnienia takie byłyby bezprzedmiotowe bo nie byłyby związane z jakąkolwiek toczącą się sprawą przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 19, art. 22 § 1 i § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.