III SA/Kr 1441/21

WyrokWSA w Krakowie2022-03-08

Skład orzekający: Tadeusz Kiełkowski, Elżbieta Czarny-Drożdżejko, Katarzyna Marasek-Zybura

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy można anulować czynność materialno-techniczną polegającą na zarejestrowaniu pobytu stałego, jeśli osoba zameldowana nie zamieszkiwała pod wskazanym adresem z zamiarem stałego pobytu, a jej centrum życiowe znajdowało się za granicą?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że anulowanie czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu pobytu stałego jest zasadne, jeśli zgromadzony materiał dowodowy, w tym oświadczenia samej strony, jednoznacznie wskazują, że w dacie zameldowania osoba ta nie zamieszkiwała pod danym adresem z zamiarem stałego pobytu, a jej centrum życiowe znajdowało się za granicą. Samo zameldowanie nie rodzi ani nie pozbawia uprawnień do lokalu, a służy wyłącznie celom ewidencyjnym.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o anulowanie czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu pobytu stałego K. B. w lokalu przy ul. Z w Krakowie w 2015 roku. Wnioskodawczyni, była żona skarżącego i właścicielka lokalu, twierdziła, że skarżący nigdy nie zamieszkiwał pod tym adresem z zamiarem stałego pobytu, a jedynie okazjonalnie. Skarżący początkowo utrzymywał, że mieszkał pod tym adresem, jednak w toku postępowania, w tym w dokumentach sądowych dotyczących rozwodu, wskazywał, że jego centrum życiowe znajdowało się w USA od 1983 roku, a w Polsce mieszkał jedynie okazjonalnie. Organy administracji obu instancji uznały, że zameldowanie było wadliwe i anulowały czynność.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Kiełkowski Sędziowie: WSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko WSA Katarzyna Marasek-Zybura (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 8 marca 2022 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Wojewody z dnia 30 sierpnia 2021 r. znak [...] w przedmiocie anulowania czynności materialno-technicznej oddala skargę Decyzją z dnia 30 sierpnia 2021 r. znak [...], Wojewoda na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735, dalej: k.p.a.), w związku z art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 510 z późn. zm.), po rozpoznaniu odwołania K. B. (dalej: skarżący), od decyzji Prezydenta Miasta z [...] 2021 r., znak: [...], orzekającej o anulowaniu czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu w dniu 28 sierpnia 2015 r. pobytu stałego K. B. w lokalu nr [...] przy ul. Z w K, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Powyższe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 13 listopada 2020 r., do Urzędu Miasta wpłynął wniosek K. O. - jedynej wówczas właścicielki lokalu nr [...] przy ul. Z w K, o wymeldowanie skarżącego z pobytu stałego pod adresem: K, ul. Z. Wymieniona poinformowała wówczas organ I instancji, że nieruchomość przy ul. Z otrzymała od ojca przed ślubem. W 1992 r. zawarła ze skarżącym związek małżeński w Stanach Zjednoczonych Ameryki, po ślubie nigdy nie mieszkali w Polsce; mieszkali w Stanach Zjednoczonych, Hiszpanii oraz na Curaçao; skarżący mieszkał na stałe w USA od 1983 r. Pod ww. adresem nigdy nie mieszkała z mężem na pobyt stały ani czasowy, a jedynie korzystali z przedmiotowego lokalu przy przyjazdach wakacyjnych lub w celu załatwienia spraw urzędowych, sądowych na terenie Polski, np. po sprzedaży mieszkania rodziców skarżącego. Po śmierci rodziców, skarżący przewiózł część starych rzeczy pod adres: K, ul. Z i zaczął korzystać ze wskazanego adresu jako adresu do doręczeń oraz zameldował się w nim, gdyż został wymeldowany w trybie administracyjnym z adresu: K, ul. L, z uwagi na niezamieszkiwanie w nim na pobyt stały,- tylko w USA, Hiszpanii, na Curaçao. Powyższe okoliczności zostały potwierdzone przez skarżącego, w toku postępowania rozwodowego toczącego się przed Sądem Okręgowego. Rozwód orzeczono w USA. Skarżący wskazał, że "w zasadzie nigdy w nim nie zamieszkiwał ". Do wniosku zostały dołączone, m.in.: wypis z księgi wieczystej, z której wynikało, że K. H. (nazwisko rodowe), aktualnie O., była jedyną właścicielką lokalu przy ul. Z w K oraz odpowiedź skarżącego na pozew o rozwód z dnia 18 kwietnia 2019 r. W ww. pozwie skarżący, na podstawie art. 43 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1974 r. - Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1575, dalej k.p.c.), wniósł o odrzucenie pozwu w całości z uwagi na brak właściwości miejscowej. W uzasadnieniu pozwu skarżący wskazał, że strony są małżeństwem od 1992 r., przez cały okres małżeństwa mieszkały w USA, kilka lat w Hiszpanii, w USA płacą podatki, ubezpieczenie, tam toczy się ich życie. Strony nigdy nie mieszkały w Polsce, w K, żadna ze stron nie mieszka obecnie w K, ich wspólny syn urodził się w USA. Skarżący oświadczył, że od 1983 r. przebywa nieprzerwanie w USA. W dniu 24 listopada 2020 r. K. O., mając na względzie wniosek z dnia 6 listopada 2020 r. o wymeldowanie skarżącego z lokalu przy ul. Z w K, zwróciła się do Urzędu Miasta z wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie anulowania zameldowania na pobyt stały skarżącego pod adresem: K, ul. Z. Uzasadniając wniosek podała, że skarżący pod wskazanym adresem nigdy nie mieszkał z zamiarem pobytu stałego, ani czasowego, zameldował się pod spornym adresem wyłącznie w celu załatwienia spraw formalnych, tj. wyrobienia nowych polskich dokumentów, dowodu oraz paszportu. Prezydent Miasta wszczął postępowanie administracyjne w przedmiocie anulowania czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu w dniu 28 sierpnia 2015 r. pobytu stałego skarżącego w lokalu nr [...] przy ul. Z w K. W dniu 27 stycznia 2021 r. adwokat A. S. – J. zgłosiła swój udział w postępowaniu w charakterze pełnomocnika skarżącego. Jednocześnie wniosła o oddalenie wniosku K. O. o anulowanie czynności materialno-technicznej, polegającej na zarejestrowaniu w dniu 28 sierpnia 2015 r. pobytu stałego skarżącego w lokalu pod adresem: K, ul. Z. W uzasadnieniu poinformowała, że skarżący był mężem K. O., zamieszkiwali wspólnie w różnych krajach, także w Polsce - w K, lokal przy ul. Z w K był ich centrum życiowym. W 2020 r. sąd w USA rozwiązał małżeństwo zawarte pomiędzy stronami K. O. i skarżącym. Skarżący podał, że K. O. wyraziła zgodę na zameldowanie go pod adresem: K, ul. Z. Skarżący zamieszkiwał tam za każdym razem, gdy strony przebywały w Polsce. Zamieszkiwał pod wskazanym adresem w dacie zameldowania na pobyt stały z zamiarem pobytu stałego, w dacie zameldowania posiadał w przedmiotowym lokalu swoje rzeczy osobiste, również mebel, obrazy i książki, stanowiące masę spadkową po rodzicach. Skarżący w sierpniu 2015 r. swoje sprawy życiowe, rodzinne i zawodowe koncentrował w K. Organ I instancji, prowadząc postępowanie wyjaśniające w przedmiotowej sprawie, wyznaczył termin rozprawy administracyjnej na 1 czerwca 2021 r. K. O. podtrzymała wniosek o anulowanie czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu w dniu 28 sierpnia 2015 r. pobytu stałego skarżącego w lokalu pod adresem: K, ul. Z. Jednocześnie poinformowała, że skarżący nigdy nie zamieszkiwał pod wskazanym adresem z zamiarem pobytu stałego, przebywał w nim jedynie okazjonalnie. W dniu 7 czerwca 2021 r. w Urzędzie Miasta stawiła się K. O. Podtrzymała wniosek o anulowanie czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu w dniu 28 sierpnia 2015 r. pobytu stałego skarżącego w lokalu pod adresem: K, ul. Z. Do protokołu skarżąca podtrzymała twierdzenia zawarte we wniosku z dnia 13 listopada 2020 r. Oświadczyła również: "(...) w sierpniu 2015 r. ja, mąż K. B. i małoletni syn mieszkaliśmy w USA. Pamiętam, że byłam wraz z mężem w K i zameldowałam go w mieszkaniu przy ul. Z w K. Zameldowanie było potrzebne mężowi do wyrobienia dokumentów, tj. dowodu osobistego i paszportu. Polskie dokumenty były potrzebne mężowi ponieważ planowaliśmy się na jesieni przeprowadzić się do Hiszpanii. Ja zameldowałam męża w mieszkaniu przy ul. Z w K tylko i wyłącznie z powodu wyrobienia przez niego dokumentów. On wcześniej był zameldowany przy ul. L. Z tego adresu został wymeldowany w trybie - administracyjnym z powodu zamieszkiwania w USA. My nie mieliśmy zamiaru zamieszkiwać na stale w mieszkaniu przy ul. Z w K. Pamiętam, że zameldowałam męża w moim mieszkaniu, następnie złożył wnioski o dowód i paszport. Po odbiorze dokumentów zaraz wyjechaliśmy za granicę. My przyjeżdżaliśmy do K jedynie w celu odwiedzin. Częściej kiedy żyli jeszcze nasi rodzice. Potem średnio raz na rok. Najczęściej przyjeżdżaliśmy w porze letniej. Nasze pobyty trwały kilka tygodni. Następnie wracaliśmy do miejsca naszego zamieszkania w USA lub do Hiszpanii (kiedy tam mieszkaliśmy). Nigdy nie było sytuacji, żeby mój mąż przebywał w mieszkaniu przy ul. Z w K przez dłuższy okres czasu (...)" Do pisma dołączyła, liczne dokumenty. Prezydent Miasta, decyzją z [...] 2021 r., znak: [...], orzekł o anulowaniu czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu w dniu 28 sierpnia 2015 r. pobytu stałego K. B. w lokalu nr [...] przy ul. Z w K. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący i wniósł odwołanie do Wojewody Małopolskiego. Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów: 1) prawa materialnego, tj. art. 31 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności, poprzez przyjęcie, że dane podane do zameldowania budzą wątpliwości, 2) postępowania administracyjnego, tj. art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a., art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych w sprawie, a w szczególności nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania osoby zainteresowanej, pomimo zgłoszenia takiej możliwości. Wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez odmowę anulowania czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu w dniu 28 sierpnia 2015 r. pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. Z w K, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Organ odwoławczy podniósł, że kwestie z zakresu ewidencji ludności regulują przepisy ustawy o ewidencji ludności z 24 września 2010 r. (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 510 z późn. zm.). i przywołał treść art. 5, art. 27, art. 25, art. 28 i art. 31. W trakcie prowadzenia przez Wojewodę postępowania odwoławczego, do organu II instancji wpłynęły pisma skarżącego w tym zawiadomienie z Sądu Rejonowego, IV Wydział Ksiąg Wieczystych, z którego wynika, że w dniu 5 sierpnia 2021 r. dokonano wpisu, na podstawie którego skarżący stał się współwłaścicielem lokalu pod adresem: K, Z. Przesłał również dokumenty mające potwierdzić jego pobyt stały w lokalu ul. Z w K. W ocenie Wojewody, Prezydent Miasta prawidłowo wywiódł, że w dacie zameldowania dnia 28 sierpnia 2015 r., skarżący nie zamieszkał pod adresem: K, ul. Z z zamiarem pobytu stałego. Materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania administracyjnego wskazuje bezspornie, że skarżący mieszka w USA nieprzerwanie od 1983 r., tam zrobił specjalizację i rozpoczął praktykę lekarską, ożenił się, tam też urodził mu się syn, tam toczy się jego życie, płaci podatki, ubezpieczenie, o czym sam zainteresowany oświadczył w uzasadnieniu odpowiedzi na pozew rozwodowy z 18 kwietnia 2019 r. złożonej do Sądu Okręgowego. Wówczas oświadczył również, że strony nigdy nie mieszkały w Polsce, w K. W odpowiedzi na pozew skarżący wniósł na podstawie art. 43 § 1 k.p.c. o odrzucenie pozwu w całości z uwagi na brak właściwości miejscowej. Należy również podkreślić, że sam skarżący w piśmie do Sądu Okręgowego z dnia 28 listopada 2017 r. wyjaśnił, że od września 2015 r. przebywa na stałe w Hiszpanii, co motywowane jest koniecznością uczęszczania syna, autystycznego dziecka, do szkoły dla dzieci o specjalnych potrzebach w Hiszpanii. Była więc to świadoma i przemyślana decyzja. Wobec powyższego należy uznać, że skarżący wprowadził organ meldunkowy w błąd meldując się na pobyt stały pod adresem: K, ul. Z dnia 28 sierpnia 2015 r., czyli na kilka dni przed planowanym przeprowadzeniem się na stałe do Hiszpanii i zorganizowaniem tam swojego centrum spraw życiowych oraz swej rodziny. Czynności tej, czyli wyeliminowania błędnego wpisu do ewidencji ludności dotyczącego zameldowania na pobyt stały, organ administracji publicznej dokonuje na podstawie przepisów art. 31 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności, tak jak uczyniono to w zaskarżonej decyzji Prezydenta Miasta. Czynność materialno-techniczna polegająca na zarejestrowaniu pobytu stałego skarżącego, dokona została nieprawidłowo i jako niezgodna z prawem powinna zostać anulowana. Rejestracja pobytu stałego nastąpiła w wyniku wprowadzenia w błąd organu meldunkowego i nie powinna w ogóle zaistnieć, skoro skarżący, w dacie zgłaszania pobytu stałego, faktycznie w rzeczonym lokalu nie mieszkał z zamiarem stałego przebywania. W ocenie organu odwoławczego organ pierwszej instancji dopełnił wszelkich starań w celu obiektywnego rozstrzygnięcia sprawy, również w oparciu o obowiązujące orzecznictwo sądów administracyjnych. W świetle powyższych okoliczności, po analizie całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie, organ odwoławczy stwierdził, że organ gminy w K prawidłowo uznał, iż w celu doprowadzenia do zgodności stanu prawnego ze stanem faktycznym, należy anulować czynność materialno-techniczną polegającą na zarejestrowaniu pobytu stałego skarżącego pod adresem: K, ul. Z, która to czynność już od samego początku była wadliwa. Skarżący nie zamieszkał pod wskazanym adresem, a wyłącznie został tam zameldowany na pobyt stały, a zatem czynność zameldowania skarżącego od samego początku była wadliwa i należało ją anulować. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję wpłynęła skarga K. B. Zaskarżonej decyzji zarzucił on: 1. naruszenie prawa materialnego - art. 28 ust.4 ustawy o ewidencji ludności - poprzez przyjęcie iż w dacie zameldowania skarżący nie mieszkał w przedmiotowym lokalu; 2. naruszenie prawa materialnego - art. 31 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności - poprzez przyjęcie, że dane zgłoszone do meldowania budzą wątpliwość, dopiero po 6 latach od dokonania czynności, pomimo że postępowanie zostało wszczęte przez osobę, która te dane potwierdziła w dacie dokonywania zameldowania; 3. naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. - poprzez brak wyczerpującego zebrania i wnikliwej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, co doprowadziło do oparcia zaskarżonej decyzji o niepełny materiał dowody; 4. naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. - poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych i uznanie, że skarżący w dacie jego zameldowania nie zamieszkiwał w przedmiotowym lokalu; 5. naruszenie art. 10 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. - poprzez niezapewnienie stronie skarżącej możliwości czynnego udziału w sprawie i nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania skarżącego, pomimo jego pisemnego wniosku w tym zakresie; 6. naruszenie art. 8 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. - poprzez prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z zasadą pogłębiania zaufania; 7. naruszenie art. 107 k.p.a. - poprzez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego w zakresie poczynionych przez organ II instancji ustaleń, dotyczących braku lokalu nr [...] w budynku przy ul. Z, a tym samym niemożności zameldowania skarżącego pod nieistniejącym adresem. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji w całości i przekazanie sprawy organowi administracji publicznej do ponownego rozpatrzenia Skarżący podniósł, że to wnioskodawczyni, jako właścicielka nieruchomości zameldowała skarżącego, potwierdzając tym samym swoim oświadczeniem okoliczności niezbędne do zameldowania, a wynikające z przepisów ustawy o ewidencji ludności. Jeżeli przyjąć, że nie miały miejsca okoliczności uzasadniające dokonanie meldunku, to w konsekwencji przyjąć należy iż wnioskodawczyni złożyła nieprawdziwe oświadczenie, pomimo pouczenia o odpowiedzialności karnej. Skarżący stał się współwłaścicielem przedmiotowej nieruchomości, na skutek zawartej przez strony umowy majątkowej rozszerzającej wspólność majątkową małżeńską, zawartej w dniu 12 stycznia 2005 roku, a wiec wiele lat przed zameldowaniem. Prawo współwłasności skarżącego zostało ujawnione w księdze wieczystej, dopiero ostatnio, wcześniej, gdy strony pozostawały w zgodnym związku, kwestie te nie miały znaczenia. Zdaniem skarżącego trwający proces rozwodowy stanowi jedyne uzasadnienie złożonego przez wnioskodawczynię wniosku o wymeldowanie, a następnie po jego zmianie o anulowania zameldowania. W odpowiedzi Wojewoda wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując zajęte w sprawie stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. Zdaniem Sądu skarga nie jest uzasadniona. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięć organów administracji w niniejszej sprawie, stanowiły przepisy ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności. W świetle tych przepisów, obowiązek meldunkowy obejmujący zameldowanie i wymeldowanie się z pobytu stałego i czasowego, wynika z przepisów prawa i nie wymaga konkretyzacji w decyzjach administracyjnych. Zarówno zameldowanie, jak i wymeldowanie z pobytu stałego i czasowego, służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała. Oznacza to, że nie rodzi ono ani nie pozbawia uprawnień do lokalu. Postępowanie meldunkowe, służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu jedynie potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała. Organ meldunkowy jedynie gromadzi informacje w postaci danych o miejscu pobytu konkretnej osoby. Na tej podstawie ewidencja ludności rejestruje faktyczne dane dotyczące miejsca pobytu osoby. Ewidencja ludności nie odzwierciedla stanu prawnego lokalu, a jedynie fakt przebywania w nim danej osoby. Decyzja o anulowaniu czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu pobytu stałego w lokalu, nie ogranicza prawa do przebywania w lokalu, ani też nie powoduje utraty prawa własności, czy współwłasności do tego lokalu, ani też nie przywraca prawa posiadania, czy też prawa własności (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2012 r., sygn. II OSK 2284/12, opubl. w CBOSA). Wykonanie obowiązku meldunkowego w postaci zameldowania lub wymeldowania polega na zgłoszeniu wymaganych danych (art. 24 i nast. w/w ustawy) właściwemu organowi, który dokonuje ich rejestracji, będącej czynnością materialno-techniczną, rodzącą skutki prawne. Organ gminy prowadzący ewidencję ludności, jest obowiązany, na podstawie zgłoszenia, dokonać zameldowania lub wymeldowania przez zarejestrowanie danych dotyczących osoby i miejsca jej pobytu. Czynności ewidencyjne podejmowane są zatem na podstawie zgłoszenia osoby wykonującej swój obowiązek meldunkowy, a wyjątki od tej zasady, przewidujące wydanie decyzji, określone zostały w art. 31 i art. 35 ustawy o ewidencji ludności. Stosownie do art. 25 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności, pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Zgodnie z art. 28 ust. 1 i 2 ustawy o ewidencji ludności, obywatel polski dokonuje zameldowania na pobyt stały lub czasowy w formie pisemnej na formularzu w organie gminy właściwym ze względu na położenie nieruchomości, w której zamieszkuje, przedstawiając do wglądu dowód osobisty lub paszport. Dokonujący zameldowania na pobyt stały lub czasowy, przedstawia potwierdzenie pobytu w lokalu, dokonane przez właściciela lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu na formularzu zgłoszenia pobytu stałego lub formularzu zgłoszenia pobytu czasowego, oraz, do wglądu, dokument potwierdzający tytuł prawny do lokalu tego właściciela lub podmiotu. Stosownie do art. 31 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności, stanowiącego podstawę materialnoprawną kontrolowanych decyzji, jeżeli dane zgłoszone do zameldowania lub wymeldowania budzą wątpliwości, o zameldowaniu lub wymeldowaniu rozstrzyga organ gminy w drodze decyzji administracyjnej. Zgodnie z ust. 2, wątpliwości co do stałego lub czasowego charakteru pobytu osoby pod deklarowanym adresem rozstrzyga organ gminy w drodze decyzji administracyjnej. Przepis ten, jak trafnie wskazały organy, przewiduje obowiązek weryfikacji przez organ, prawidłowości danych zgłaszanych przez osoby dokonujące obowiązku meldunkowego. W tym trybie może także nastąpić anulowanie czynności materialno-technicznej zameldowania. "Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa sądów administracyjnych, w przypadku błędu przy czynności zameldowania organ powinien wykreślić nieprawidłowy wpis w drodze czynności materialno-prawnej. Z uwagi na ochronę praw jednostki należy skorygować błędny zapis w drodze decyzji. W razie powzięcia informacji, że zameldowanie nastąpiło na podstawie nieprawdziwych danych organ meldunkowy powinien skorygować błędny wpis ewidencyjny poprzez wydanie rozstrzygnięcia uchylającego czynność materialno-prawną polegającą na zarejestrowaniu faktu zameldowania. Ujawniona sprzeczność pomiędzy danymi zawartymi na zgłoszeniu meldunkowym, a stanem faktycznym i prawnym, o którym wiadomość dotarła do organu musi zostać rozstrzygnięta w drodze decyzji i odpowiednio rozstrzygnięta" (tak wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 stycznia 2019 r., sygn. III SA/Kr 1196/18, opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W niniejszej sprawie Sąd podziela stanowisko organów, że zaistniały przesłanki do anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania skarżącego na pobyt stały, jako dokonanej wadliwie. Ze zgromadzonego materiału dowodowego; w tym z dowodów z dokumentów, zwłaszcza z pisma skarżącego z dnia 18 kwietnia 2019 r. złożonego do Sądu Okręgowego w sprawie sygn. akt [...] oraz pisma skarżącego z dnia 28 listopada 2017 r. złożonego do Sądu Okręgowego w sprawie sygn. akt [...], a także z zeznań świadka uprzedzonego o obowiązku mówienia prawdy pod rygorem odpowiedzialności karnej; w sposób wystarczający dla podjęcia decyzji co do istoty sprawy, prawidłowo ocenionego w zgodzie z art. 80 k.p.a., wynika że w dacie rejestracji pobytu stałego skarżącego w dniu 28 sierpnia 2015 r., skarżący nie mieszkał w przedmiotowym lokalu z zamiarem stałego w nim przebywania, bowiem jego centrum życiowe było za granicą. W kontekście powyższego zwrócić należy uwagę, że czym innym jest zamieszkiwanie w chwili rejestracji pobytu stałego z zamiarem stałego przebywania, a czym innym jest, jedynie sporadyczne przebywanie – czasowe zatrzymywanie się w lokalu podczas wizyt w K, których ani świadek, ani orzekające organy, ani Sąd nie negują. Istotny jest fakt uczynienia z miejsca stałego pobytu centrum życiowego, w którym osoba dokonująca rejestracji wykonuje czynności życia codziennego. Przebywanie w danej miejscowości, pod danym adresem, musi mieć cechy ośrodka swoich interesów osobistych i majątkowych. Wobec powyższego, prawidłowe jest stanowisko organów obu instancji, że skarżący w dacie rejestracji pobytu stałego, nie zamieszkiwał w przedmiotowym lokalu z zamiarem stałego w nim przebywania, skoro zarówno on sam, jak i świadek, wskazywali, że jego centrum życiowe jest za granicą. Zasadnie Wojewoda wskazał, że rejestracja zameldowania nie jest źródłem jakichkolwiek praw majątkowych, w tym do własności lokalu, w którym zostało dokonane zameldowanie. Podstawą zameldowania powinno być więc ustalenie, czy osoba zgłaszająca przebywała pod danym adresem z zamiarem przebywania w danym lokalu jako miejscu stałego pobytu. Zdaniem Sądu, stan faktyczny ustalony przez organy w przedmiotowej sprawie, pozwalał na anulowanie czynności materialno-technicznej zameldowania skarżącego w przedmiotowym lokalu z dnia 28 sierpnia 2015 r. Organy administracji orzekające w niniejszej sprawie nie naruszyły ani przepisów prawa materialnego, tj. ustawy o ewidencji ludności w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, ani też przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniach decyzji przedstawiły w wystarczający sposób motywy podjętych rozstrzygnięć w zgodzie z art. 103 § 2 k.p.a. W odniesieniu natomiast do wniosku skarżącego o jego przesłuchanie, wskazać należy, że "w postępowaniu administracyjnym organ administracji publicznej nie ma obowiązku przeprowadzenia w każdej sprawie dowodu z przesłuchania strony (tak NSA w wyroku z 21.10.1994 r., SA/Wr 895/94, POP 1996/3, s. 81). Dopuszczalność stosowania dowodu z przesłuchania strony jest uwarunkowana spełnieniem łącznie dwóch przesłanek: wyczerpania dostępnych środków dowodowych lub ich braku w ogóle oraz niewyjaśnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Ocena, czy powyższe przesłanki zostały spełnione, należy do organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie (tak NSA w wyroku z 20.07.1999 r., I SA/Ka 2210/97, CBOSA). Przesądza o tym brzmienie komentowanego przepisu, zgodnie z którym organ może przesłuchać stronę" (H. Knysiak-Sudyka [w:] A. Cebera, J. G. Firlus, A. Golęba, T. Kiełkowski, K. Klonowski, M. Romańska, H. Knysiak-Sudyka, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. II, Wolters Kluwer 2019, art. 86), "dowód z przesłuchania strony ma charakter posiłkowy. W przepisie art. 86 zdanie pierwsze przewidziano, że może on być przeprowadzony wyłącznie w przypadku, gdy po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku w postępowaniu pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy" (J. Wegner [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, red. W. Chróścielewski, Z. Kmieciak, Wolters Kluwer 2019, art. 86). W okolicznościach stanu faktycznego i prawnego sprawy wniosek ten był bezzasadny, bowiem, jak wskazano powyżej, przeprowadzenie innych dowodów było wystarczające do ustalenia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło