III SA/Kr 1452/13

WyrokWSA w Krakowie2014-05-29

Skład orzekający: Hanna Knysiak-Molczyk, Dorota Dąbek, Krystyna Kutzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, opierając się na potencjalnych przyszłych możliwościach zarobkowych dłużnika, zamiast na jego aktualnej sytuacji dochodowej i rodzinnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji błędnie zinterpretowały art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, opierając odmowę umorzenia należności na hipotetycznych przyszłych możliwościach zarobkowych dłużnika, zamiast na jego aktualnej sytuacji dochodowej i rodzinnej. Sąd podkreślił, że postępowanie administracyjne powinno opierać się na stanie faktycznym aktualnym na dzień wydania decyzji, a nie na przyszłych, niepewnych zdarzeniach. Ponadto, sąd wskazał na naruszenie dwuinstancyjności postępowania przez organ odwoławczy, który nie dokonał merytorycznego rozpatrzenia sprawy i nie uwzględnił istotnych zmian w sytuacji rodzinnej strony.
Stan faktyczny
J. P. zwrócił się o umorzenie należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, argumentując trudną sytuacją materialną, niskimi dochodami z pracy na 1/8 etatu, zajęciem wynagrodzenia przez komornika oraz koniecznością ponoszenia kosztów utrzymania mieszkania i płacenia bieżących alimentów na syna. Organy obu instancji odmówiły umorzenia, wskazując na wiek J. P. w wieku produkcyjnym, jego potencjalne możliwości zarobkowe oraz fakt, że umorzenie obciążyłoby podatników. J. P. wniósł skargę do WSA, zarzucając organom błędną wykładnię przepisów i nieuwzględnienie jego aktualnej sytuacji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Knysiak-Molczyk Sędziowie WSA Dorota Dąbek (spr.) NSA Krystyna Kutzner Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2014 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 sierpnia 2013r. nr [....] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji wyroku WSA w Krakowie z dnia 29 maja 2014 r. Decyzją z dnia [...] 2013 r. nr [...] Prezydent Miasta zobowiązał J. P. do zwrotu należności z tytułu wypłaconych, w okresie od dnia 1 października 2011 r. do dnia 31 sierpnia 2012 r., na rzecz S. P., świadczeń z funduszu alimentacyjnego w wysokości 4400 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi na dzień wydania decyzji w łącznej wysokości 4852,76 zł. Termin spłaty wyznaczono do dnia 2 lutego 2013 r. Pismem z dnia 25 stycznia 2013 r. J. P. wniósł o umorzenie w całości zadłużenia z tytułu wypłaconych na rzecz S. P. świadczeń z funduszu alimentacyjnego. J. P. wskazał, iż pracuje na 1/8 etatu, a jego wynagrodzenie zostało zajęte przez komornika. Po dokonaniu przez komornika potrącenia należności, wnioskodawcy pozostaje kwota ok. 60 zł. Ponadto J. P. oświadczył, iż uzyskuje dochód z różnych prac dorywczych w wysokości 1000-1250 zł. Dodatkowo J. P. dodał, iż mieszka razem z ojcem i stara się chociaż częściowo partycypować w kosztach mieszkaniowych. J. P. uważa, iż obciążenie go zwrotem wypłaconych środków z funduszu alimentacyjnego jest dla niego zbyt wielkim obciążeniem i nie jest w stanie spłacić tej kwoty bez uszczerbku dla wypłacanych alimentów dla jego syna i znaczącego obniżenia jego i tak już skromnego poziomu życia. Decyzją z dnia [...] 2013 r. nr [...] Prezydent Miasta odmówił umorzenia J. P. zadłużenia wynikającego w wypłaconych w okresie od dnia 1 października 2011 r. do dnia 31 sierpnia 2012 r. świadczeń z funduszu alimentacyjnego na rzecz S. P. w łącznej wysokości 4895,06 zł. Organ I instancji ustalił, iż J. P. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo. Mieszka w domu należącym do jego ojca i partycypuje w kosztach utrzymania mieszkania. Organ wskazał, iż J. P. pracuje na 1/8 etatu jako serwisant komputerowy, przy czym z jego wynagrodzenia jest potrącona kwota 103,55 zł tytułem alimentów, a do wypłaty pozostaje kwota 69,03 zł. J. P. podejmuje również prace dorywcze, z których osiąga dochód w przedziale od 1000 do 1250 zł. Jego stałe miesięczne wydatki to: czynsz 140 zł, gaz 25 zł, energia 30 zł, telefon 70 zł, internet 50 zł. Organ I instancji wskazał, iż z dokumentów dostarczonych do akt sprawy wynika również, że J. P. płaci alimenty na rzecz J. P. w kwocie 600 zł miesięcznie. W związku z powyższym jego miesięczny dochód, po odliczeniu stałych wydatków, wynosi w zależności od miesiąca od około 15,97 zł do 215,97 zł. Organ I instancji dodał, iż J. P. nie legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności i nie ponosi wydatków na leki. Nie korzysta również z pomocy społecznej. Organ I instancji wskazał również, iż z informacji przekazanych przez komornika sądowego wynika, że postępowanie egzekucyjne zostało umorzone na wniosek wierzycieli w trybie art. 825 Kodeksu postępowania cywilnego. Organ I instancji stwierdził zatem, iż z uwagi na umorzenie postępowania egzekucyjnego przez wierzycieli J. P. posiada zadłużenie jedynie wobec organu właściwego wierzyciela z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego na rzecz osób uprawnionych. Organ I instancji wyjaśnił, iż podstawą do odmowy umorzenia zadłużenia jest fakt, że J. P. jest osobą w wieku aktywności zawodowej, aktualnie uzyskującą dochód. Zdaniem organu I instancji, stan zdrowia J. P. pozwala mu na podjęcie lepiej płatnej pracy, co w przyszłości może doprowadzić do stopniowej spłaty zadłużenia z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. W ocenie organu I instancji, przesłanką przemawiającą za umorzeniem nie jest również fakt, że J. P. płaci alimenty bieżące, ani okoliczność, że wykazane przez niego miesięczne wydatki prawie pokrywają dochody. W opinii organu I instancji, taka sytuacja może świadczyć raczej o większych niż wykazane możliwościach zarobkowych. Organ I instancji uznał zatem, iż umorzenie w/w należności spowodowałoby przerzucenie na wszystkich podatników obowiązku utrzymania córki wnioskodawcy, co w konsekwencji byłoby niezgodne z ustawą o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, która opiera się na założeniu, że wspieranie osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej z powodu niemożności wyegzekwowania alimentów należy łączyć z działaniami zmierzającymi do zwiększenia odpowiedzialności osób zobowiązanych do alimentacji. Zdaniem organu, pozytywne rozpatrzenie prośby J. P. byłoby również sprzeczne z interesem społecznym. Podsumowując, organ I instancji stwierdził, iż J. P. jest osobą aktywną zawodowo i osiągającą z tego tytułu dochód, który pozwala zaspokoić, potrzeby alimentacyjne syna J. P. Organ I instancji zwrócił również uwagę, iż J. P. ma zapewnione przez ojca mieszkanie, a z osiąganych dochodów jest w stanie dołożyć się do jego utrzymania. Zdaniem organu I instancji, z analizy dochodów i wydatków J. P. wynika, że jego dochody są prawie równe wydatkom, w związku z powyższym istnieje uzasadniona wątpliwość, że nie podał on pełnej wysokości swoich dochodów. W opinii organu I instancji, fakt wywiązywania się z obowiązku alimentacyjnego na syna J. P. nie może być brany pod uwagę przy rozpatrywaniu sprawy o umorzenie zadłużenia z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego na córkę S. P. na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Organ I instancji podniósł, iż dobrowolne wywiązywanie się z obowiązku alimentacyjnego wobec syna nie może stanowić przesłanki warunkującej umorzenie zadłużenia z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego na podstawie w/w przepisu, gdyż w myśl art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego granicą uwzględnienia słusznego interesu strony jest zaistnienie kolizji z interesem społecznym. Umorzenie w/w należności, które finansowane są z budżetu państwa, oznaczałoby, zdaniem organu, obarczenie wszystkich podatników osobistym długiem wnioskodawcy. W odwołaniu od powyższej decyzji Prezydenta Miasta J. P. wniósł o jej uchylenie i umorzenie wypłaconych świadczeń alimentacyjnych wraz z odsetkami. Decyzji organu I instancji zarzucił naruszenie art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów poprzez jego niewłaściwą wykładnię, a w konsekwencji odmowę umorzenia należności wypłaconych z funduszu alimentacyjnego. Odwołujący się podniósł, iż jest zatrudniony z tytułu umowy o pracę na 1/8 etatu, a wynagrodzenie z tego tytułu jest objęte zajęciem komorniczym. Z kolei wynagrodzenie z tytułu prac dorywczych odwołujący się przeznacza na bieżące wydatki, jakimi są koszty mieszkaniowe oraz alimenty na syna J. P. Odwołujący się dodał, iż jego ojciec zmarł i obecnie ponosi pełne koszty utrzymania. J. P., powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, stwierdził, iż organ nie może opierać swojego rozstrzygnięcia na przewidywaniu ewentualnych jego możliwości zarobkowych w związku z podjęciem dodatkowego zatrudnienia w przyszłości. Odwołujący się zarzucił, iż organ I instancji nie wziął pod uwagę sytuacji ekonomicznej kraju oraz wysokiego stopnia bezrobocia, które stanowią istotne przeszkody w podjęciu dodatkowego zatrudnienia, czyniąc rozważania organu l instancji wyłącznie hipotetycznymi. J. P. podniósł, iż organ I instancji nie wziął również pod uwagę, że odwołujący się przebywał na świadczeniu rehabilitacyjnym z tytułu niezdolności do pracy – w okresie pomiędzy lipcem 2008 r., a styczniem 2010 r. był przewlekle chory, a następnie odbył okres rehabilitacji, który trwał ponad rok. W związku z powyższym odwołujący się uważa, że organ l instancji dokonał błędnej wykładni art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, dokonując analizy jego sytuacji dochodowej i rodzinnej w zakresie wykraczającym poza stan istniejący bezpośrednio przed wydaniem decyzji w przedmiocie umorzenia należności. Zdaniem J. P., istotne jest również stanowisko wierzyciela, który widząc jego trudną sytuacje majątkową zdecydował się na umorzenie dalszego postępowania egzekucyjnego. Ponadto odwołujący się wskazał, iż wyrokiem z dnia 4 lipca 2012 roku, sygn. akt [...] Sąd Okręgowy Wydział Karny uniewinnił go od zarzutu uchylania się od płacenia alimentów. J. P. podniósł, iż wyegzekwowanie od niego kwoty 4.400 zł skutkować może trwałymi i nieodwracalnymi konsekwencjami, zaś obecne zaległości spowodowane są wyłącznie jego trudną sytuacją majątkową i rodzinną uzasadniającą umorzenie przedmiotowych należności. Decyzją z dnia 29 sierpnia 2013 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 12 w zw. z art. 2 pkt 10 oraz art. 25, 27 i 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2012 r. poz. 1228 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 276), Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] 2013 r. nr [...]. Kolegium stwierdziło, iż decyzja organu I instancji jest prawidłowa, zarówno pod względem zastosowania przepisów prawa materialnego jak również przeprowadzonego postępowania dowodowego. Kolegium podzieliło stanowisko Prezydenta Miasta, iż sytuację materialno – bytową wnioskodawcy winno się rozpatrywać indywidualnie oceniając możliwości zarobkowe strony. Kolegium wyjaśniło, iż przez ustawowe określenie "możliwości zarobkowe i majątkowe" należy rozumieć nie tylko zarobki i dochody rzeczywiście uzyskiwane ze swego majątku, lecz te zarobki i dochody, które strona jako osoba zobowiązana do alimentacji może i powinna uzyskiwać przy dołożeniu należytej staranności i przestrzeganiu zasad prawidłowej gospodarki oraz stosownie do swoich sił umysłowych i fizycznych. Zdaniem Kolegium, umorzenie należności, które finansowane są z budżetu państwa, stanowiłoby w praktyce obarczenie wszystkich podatników osobistym długiem dłużnika. Z powyższą decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie zgodził się J. P. i pismem z dnia 16 października 2013 r. wniósł na nią skargę, domagając się jej uchylenia wraz z decyzją organu I instancji. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 138 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez błędne zastosowanie, a w konsekwencji utrzymanie w mocy decyzji Prezydenta Miasta oraz art. 7 w zw. z art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia niniejszej sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Skarżący zarzucił również naruszenie art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów poprzez jego niewłaściwą wykładnię, a w konsekwencji odmowę umorzenia należności wypłaconych z funduszu alimentacyjnego. Skarżący podniósł, iż wbrew zasadom postępowania administracyjnego organ II instancji ograniczył się wyłącznie do kontroli decyzji organu l instancji, nie analizując samodzielnie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Ponadto zdaniem skarżącego, organ II instancji w sposób błędny zważył słuszny interes obywateli z interesem skarżącego i przez pryzmat okoliczności faktycznych przyjął, że interes skarżącego nie podlega ochronie. Skarżący zaznaczył, iż jego zaległości alimentacyjne nie są wynikiem jego złej woli, czy też lekceważenia obowiązków rodzicielskich, ale spowodowane są jego trudną sytuacją majątkową. Potwierdza to wyrok Sądu Okręgowego Wydział Karny z dnia 4 lipca 2012 roku, sygn. akt [...], na mocy którego skarżący został uniewinniony od zarzutu niealimentacji. Skarżący zarzucił, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji nie odniósł się do jego sytuacji majątkowej, która uległa pogorszeniu w związku ze śmiercią jego ojca. Skarżący wskazał, iż dopóki żył jego ojciec, jedynie częściowo partycypował w kosztach utrzymania domu, a obecnie koszty te obciążają go w całości. Organ II instancji pominął także fakt, że skarżący posiada zaległości w kwocie 4.400 zł względem córki, która obecnie jest już pełnoletnia, przy czym postępowanie w przedmiocie tych należności, przez wzgląd na trudną sytuację majątkową i rodzinną skarżącego, umorzono na wniosek córki. Skarżący dodał, iż posiada także zaległości względem syna, mimo że dokłada wszelkich starań, by zapewnić mu byt i utrzymanie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola działalności organów administracyjnych sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu wniesiona w niniejszej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi J. P. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta o odmowie umorzenia skarżącemu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego na rzecz osoby uprawnionej – S. P. Obydwie decyzje zostały wydane na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2012 r. poz. 1228 z późn. zm.). Zgodnie z treścią art. 27 ust. 1 tej ustawy dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej, łącznie z ustawowymi odsetkami. W art. 30 ust. 2 omawianej ustawy ustawodawca przewidział jednak, iż organ właściwy wierzyciela może, na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną. Z brzmienia art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów wynika, że decyzja wydawana na jego podstawie zapada w ramach tzw. uznania administracyjnego. Działanie w ramach uznania administracyjnego nie oznacza jednak dowolności. Obowiązkiem organów orzekających w niniejszej sprawie było zbadanie i rozpatrzenie, w kontekście przesłanek określonych w art. 30 ust. 2 w/w ustawy, na podstawie całokształtu zebranego materiału dowodowego, czy istnieją podstawy do umorzenia wobec skarżącego należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Wydanie decyzji o umorzeniu należności alimentacyjnych musi być więc poprzedzone wyjaśnieniem rzeczywistej sytuacji strony w aspektach sytuacji dochodowej i rodzinnej, a uzasadnienie decyzji zawierać ocenę tej sytuacji. Zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie organ I instancji dopuścił się naruszenia art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów przez jego błędną wykładnię. Jak wynika z treści art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, rozstrzygając o umorzeniu dłużnikowi alimentacyjnemu jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, organ administracyjny bierze pod uwagę sytuację dochodową i rodzinną dłużnika. Orzekający w niniejszej sprawie organ I instancji dokonał analizy sytuacji dochodowej i rodzinnej skarżącego i uznał, że jego sytuacja wprawdzie jest trudna, ale jest on osobą w wieku aktywności zawodowej, zdrową i aktualnie uzyskującą dochód. W związku z tym organ I instancji odmówił umorzenia zadłużenia i stwierdził, że skarżący może poprawić swoją sytuację podejmując lepiej płatną pracę. Zdaniem Sądu, takie stanowisko organu I instancji nie jest uzasadnione. Pokreślić trzeba, iż organ I instancji powinien był dogłębnie przeanalizować aktualną sytuację dochodową i rodzinną skarżącego. Oznacza to, iż argumentem przemawiającym za odmową umorzenia nie może być twierdzenie, że istnieje potencjalna możliwość znalezienia przez skarżącego lepiej płatnej pracy. Cała argumentacja organu I instancji zasadza się zatem na zdarzeniu przyszłym i niepewnym. Organ nie ustosunkował się do bieżącej, aktualnej sytuacji dochodowej i rodzinnej strony, a przecież to właśnie winien był poczynić, mając do dyspozycji obszerny materiał dowodowy. Ustawodawca formułując przesłanki art. 30 ust. 2 powoływanej ustawy nie wprowadził wyjątku od obowiązującej w polskim postępowaniu administracyjnym zasady aktualności. Oznacza to, iż kierując się ogólnymi zasadami postępowania organ I instancji obowiązany był w niniejszej sprawie uwzględnić i przeanalizować stan bieżący, aktualny, a nie przyszły. Organ I instancji dopuścił się zatem naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., zwanej dalej k.p.a.) poprzez nieustosunkowanie się do podnoszonych przez skarżącego argumentów, a tym samym nie zbadał całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Tych wad nie dostrzegł organ II instancji, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji. Ponadto należy ocenić, że w zaskarżonej decyzji organ II instancji nie dokonał merytorycznego rozpatrzenia sprawy, ograniczył się bowiem jedynie do opisania dotychczasowego przebiegu postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie i stwierdzenia, że decyzja organu I instancji jest prawidłowa. Zgodnie z art. 15 k.p.a. postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Oznacza to, iż strona postępowania administracyjnego ma prawo żądać, aby dotycząca ją sprawa administracyjna, w przedmiocie której orzekł już organ I instancji, została całości merytorycznie rozpatrzona ponownie, tym razem przez organ wyższej instancji. Z faktu, iż organ II instancji rozpatruje daną sprawę merytorycznie (jako drugi z kolei organ) wynika, że nie może on ograniczyć się wyłącznie do rozpatrzenia zarzutów odwołania, czy też nawet do oceny prawidłowości kwestionowanego rozstrzygnięcia, ale musi ponownie rozpoznać całokształt sprawy, tj. samodzielnie ocenić, czy w świetle zgromadzonego materiału dowodowego istnieją przesłanki do nałożenia na określony podmiot praw lub obowiązków administracyjnoprawnych. Dopiero w wyniku przeprowadzenia tak zakreślonego postępowania odwoławczego organ wydaje jedno z rozstrzygnięć, o którym mowa w art. 138 k.p.a., tj. 1) utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję, 2) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy, 3) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i umarza postępowanie pierwszej instancji, 4) umarza postępowanie odwoławcze, 5) uchyla zaskarżoną decyzję w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. W niniejszej sprawie organ II instancji w ogóle nie odniósł się do tego, że w toku postępowania administracyjnego zmianie uległa sytuacja dochodowa i rodzinna skarżącego. Jak wynika z akt sprawy, skarżący mieszkał razem z ojcem i w związku z tym partycypował jedynie w części kosztów utrzymania. Natomiast w dniu 3 kwietnia 2013 r. ojciec skarżącego zmarł, a koszty utrzymania przeszły w całości na skarżącego. Organ II instancji nie odniósł się do tej kwestii i nie ustalił jaki miało to wpływ na sytuację skarżącego. Te okoliczności w ogóle nie zostały wskazane w zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na względzie Sąd uznał, iż decyzje organów I i II instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego w zakresie wyżej opisanym oraz przepisów postępowania, a w związku z tym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. Prowadząc ponownie postępowanie administracyjne organy administracyjne powinny uzupełnić postępowanie dowodowe, ustalając aktualny na dzień wydawania decyzji stan faktyczny. Dopiero na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego możliwe będzie dokonanie prawidłowej jego oceny w kontekście treści art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, z uwzględnieniem zawartej powyżej oceny prawnej dokonanej przez sąd.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło