III SA/Kr 1471/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Hanna Knysiak - Sudyka Sędziowie: WSA Janusz Bociąga (spr.) WSA Maria Zawadzka po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi E. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 października 2017 r, nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1 /oddala skargę; 2 /przyznaje ze środków Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w Krakowie adwokatowi E. P. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem wynagrodzenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu podwyższoną o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] 2017 r. nr [...] umorzył postępowanie w sprawie przyznania E. R. pomocy w formie zasiłku celowego w wysokości 250,00 zł. Decyzja ta została odebrana przez E. R. w dniu 20 czerwca 2017 r., co zostało potwierdzone własnoręcznym podpisem. Pismem z dnia 20 września 2017 r. złożonym osobiście w siedzibie organu E. R. wniosła odwołanie od powyższej decyzji wskazując, że jest z niej niezadowolona. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 17 października 2017 r. nr [...] działając na podstawie art. 134 K.p.a. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu organ podniósł, że zgodnie z art. 129 § 2 K.p.a. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o czym strona została przez organ I instancji prawidłowo pouczona. Zatem w niniejszej sprawie można było złożyć skutecznie odwołanie najpóźniej w dniu 4 lipca 2017 r. Jak wynika z akt sprawy odwołanie zostało złożone osobiście przez E. R. w dniu 20 września 2017 r. (data prezentaty na odwołaniu). W związku z powyższym organ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Na to postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła E. R. podnosząc, że narusza ono zasady współżycia społecznego. Ponadto skarżąca zarzuciła brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. W piśmie procesowym z dnia 11 czerwca 2018 r. pełnomocnik skarżącej uzupełnił skargę podnosząc, że w niniejszej sprawie organ II instancji nie dokonał ustaleń, czy decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] 2017 r. umarzająca postępowanie została faktycznie doręczona stronie w dniu 20 czerwca 2017 r., gdyż na widniejącej w aktach sprawy decyzji znajduje się jedynie data i podpis skarżącej. Brak jest przy tym sformułowania, że skarżąca potwierdza odbiór decyzji, co stanowi naruszenie art. 7 i art. 77 K.p.a. W konkluzji skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i rozpoznanie odwołania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 cyt. ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 - dalej P.p.s.a.) - sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 145 P.p.s.a. sąd zobligowany jest do uchylenia zaskarżonego aktu lub stwierdzenia nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięty jest on naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności aktu wymienione w art. 156 K.p.a. lub innych przepisach. Ponadto, co wymaga podkreślenia, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.). Przedmiotem kontroli sądowej w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 października 2017 r. o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2007 r. orzekającej o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania E. R. pomocy w formie zasiłku celowego w wysokości 250 zł. Sąd stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie organ administracji publicznej nie naruszył przepisów prawa w sposób, który obligowałoby do uchylenia zaskarżonego postanowienia, bądź stwierdzenia jego nieważności. Podstawę prawną rozstrzygnięcia SKO, jako organu właściwego do rozpoznania odwołania, stanowił art. 134 K.p.a. Zgodnie z powołanym przepisem organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Stosownie do treści art. 127 § 1 K.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy (art. 129 § 2 K.p.a.). Przepis art. 134 K.p.a. nakłada na organy administracji obowiązek przeprowadzenia kontroli danego środka odwoławczego pod względem formalnym. Inaczej mówiąc pierwszą czynnością jaką winien podjąć organ po otrzymaniu odwołania jest sprawdzenie, czy wniesiony środek zaskarżenia jest dopuszczalny i czy został wniesiony w przepisanym terminie. Stwierdzenie przez organ odwoławczy, że przysługujący stronie środek zaskarżenia został wniesiony z uchybieniem terminu, powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji wykluczająca merytoryczną kognicję organu odwoławczego (patrz B. Adamiak, J. Borkowski " Kodeks postępowania administracyjnego - Komentarz" Wydawnictwo C.H. Beck 2004, str. 584). Wskazać również należy, że kategoryczne określenie "organ odwoławczy stwierdza" oznacza obowiązek organu odwoławczego stwierdzenia uchybienia terminu, w sytuacji gdy odwołanie zostało wniesione po jego upływie. Nie jest to zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (por. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 1997 r., SA/Gd 1482/96, LEX nr 29004, wyrok NSA z dnia 15 listopada 1995 r., SA/Ka 2111/94, LEX nr 27060). Termin do wniesienia odwołania wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie (129 § 2 K.p.a.). Rozpoznanie odwołania złożonego po upływie ustawowego terminu do jego wniesienia spowodowałoby naruszenie wyrażonej w art. 16 K.p.a. zasady trwałości decyzji ostatecznych. Przy czym pamiętać należy, że stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 K.p.a. winno być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego, co do tego, czy odwołujący się przekroczył termin określony w art. 129 § 2 K.p.a. Kluczowe znaczenie ma zatem dokładne (staranne) ustalenie daty doręczenia decyzji, od której należy liczyć termin do wniesienia środka zaskarżenia. Podkreślić należy, że kontroli sądu poddane zostało postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta, wydane na podstawie art. 134 K.p.a. Zatem kontrolowane postanowienie SKO jest rozstrzygnięciem o charakterze wyłącznie proceduralnym, co oznacza, że nie odnosi się w ogóle do kwestii materialnej, tj. oceny prawidłowości umorzenia postępowania w sprawie przyznania skarżącej pomocy w formie zasiłku celowego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy wskazać, że z akt sprawy bezspornie wynika, że decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] 2017 r. nr [...] została doręczona skarżącej w dniu 20 czerwca 2017 r. Powyższe skarżąca potwierdziła własnoręcznym podpisem na decyzji znajdującej się w aktach sprawy. W tym miejscu odnosząc się do zarzutów skargi należy stwierdzić, że są one bezzasadne. Bez wątpienia bowiem na decyzji znajduje się własnoręczny podpis skarżącej wraz z datą. Świadczy to o tym, że w tym dniu skarżąca zapoznała się z treścią decyzji (zawierającą właściwe pouczenie) i od tego dnia zaczęły biec dla niej wszelkie terminy procesowe. Ponadto skarżąca na żadnym etapie postępowania nie wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia odwołania. Tym samym 14-dniowy termin do wniesienia odwołania rozpoczął swój bieg od dnia 20 czerwca 2017 r., a upłynął w dniu 4 lipca 2017 r. (wtorek). Skarżąca w zakreślonym terminie nie złożyła środka zaskarżenia. Odwołanie zostało bowiem złożone osobiście w siedzibie organu w dniu 20 września 2017 r., czyli ze znacznym przekroczeniem terminu do dokonania tej czynności procesowej. Skoro na decyzji została wskazana data jej odbioru, tj. 20 czerwca 2017 r., a na odwołaniu widnieje data 20 września 2017 r. i w tym dniu zostało ono złożone w siedzibie organu, to nie można uznać, że skarżąca nie uchybiła terminowi do złożenia odwołania. Wobec powyższego uznać należy, że podpis skarżącej złożony na decyzji jest podstawą do uznania jej za skutecznie doręczoną. Zatem w świetle przedstawionych okoliczności faktycznych organ zasadnie stwierdził, że odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2017 r. wniesione zostało przez skarżącą z uchybieniem terminu. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 P.p.s.a., sąd oddalił skargę. O wynagrodzeniu dla pełnomocnika z urzędu orzeczono na podstawie art. 250 § 1 P.p.s.a., ustalając jego wysokość na podstawie § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1714).