III SA/Kr 1478/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak (spr.) Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant Małgorzata Krasowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2016 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej M. S. sprawy ze skargi Z. S. – R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 września 2015 r. nr [...] w przedmiocie skierowania do domu pomocy społecznej skargę oddala. Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] 2015 r. znak: [...] skierował Z. S. – R. do domu pomocy społecznej przeznaczonego dla osób przewlekle somatycznie chorych. Prezydent odmówił umieszczenia Z. S. – R. w Domu Pomocy Społecznej przy ul. P w K, lecz umieścił ją w Domu Pomocy Społecznej w K przy ul. U. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art.104, art. 108 kpa, art. 17 ust. 1 pkt 16, art. 19 pkt 10, art. 54 ust.1 i ust. 2, art. 59 ust. 1 i ust. 2, art. 106 ust. 1 i ust. 4, art. 109, art. 110 ust. 1 i ust. 7, art. 112 ust. 2 i ust. 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r. poz. 182 ze zm.) w związku z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 23 sierpnia 2012 r. w sprawie domów pomocy społecznej (Dz. U. poz. 964). W uzasadnieniu organ I instancji podał, że na podstawie zgromadzonej dokumentacji ustalono, że ze względu na stan zdrowia Z. S. – R. nie jest zdolna do samodzielnego funkcjonowania w życiu codziennym oraz wymaga całodobowej opieki innych osób. Zatem Z. S. – R. spełniała przesłanki do udzielenia pomocy w formie skierowania do DPS. Prezydent wyjaśnił, że w związku ze stanem zdrowia strony skierowano ją do domu pomocy społecznej, przeznaczonego dla osób przewlekle somatycznie chorych. Ponadto organ I instancji wyjaśnił, że na umieszczenie w Domu Pomocy Społecznej w K przy ul. P oczekuje 17 osób, a przewidywany termin oczekiwania na umieszczenie nowych osób to około 3 lata. Dlatego, mając na uwadze konieczność zapewnienia niezwłocznej pomocy ze względu na stan zdrowia, skierowano oraz umieszczono Z. S. – R. w Domu Pomocy Społecznej w K ul. U, który to DPS spełnia wszelkie standardy wymagane przepisami prawa. Odwołanie od powyższej złożyła Z. S. – R., która podniosła, że zdecydowała się oczekiwać na miejsce w Domu Pomocy Społecznej w K przy ul P oraz oświadczyła, że rezygnuje z umieszczenia jej w DPS w K przy ul. U. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 21 września 2015 r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 54 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Kolegium wskazało, że na podstawie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego ustalono, że odwołująca się prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest osobą bezdzietną, jej jedyną rodziną jest jej starszy brat. Z. S. – R. ze względu na stan zdrowia nie jest zdolna do samodzielnego funkcjonowania w życiu codziennym oraz wymaga całodobowej opieki. Odwołująca się utrzymuje się z emerytury w wysokości 2.944,23 zł netto miesięcznie. Kolegium wskazało też, że Z. S. – R. jest przewlekle chora, gdyż cierpi na chorobę Parkinsona, nadciśnienie tętnicze, zaburzenia afektywne dwubiegunowe, depresję oraz łagodne zaburzenia procesów poznawczych. Na podstawie badań lekarskich lekarz psychiatra stwierdził konieczność umieszczenia Z. S. – R. w domu pomocy społecznej dla osób w podeszłym wieku lub osób przewlekle somatycznie chorych. Kolegium zaznaczyło, że odwołująca się wyraziła pisemną zgodę na umieszczenie jej w domu pomocy społecznej i ponoszenie opłaty za pobyt w DPS. Kolegium wyjaśniło, że w prawie zadecydowano o skierowaniu i umieszczeniu Z. S. – R. w Domu Pomocy Społecznej w K przy ul. U ze względu na konieczność zapewnienia jej niezwłocznej pomocy. Kolegium zaznaczyło, że odwołująca się nie zrezygnowała z umieszczenia w ogóle w domu pomocy społecznej, lecz z tego konkretnego wskazanego przez organ I instancji. Dlatego, w ocenie Kolegium, organ I instancji podjął słuszną decyzję, kierując i umieszczając Z. S. – R. w Domu Pomocy Społecznej przy ul. U w K, ponieważ na dzień wydania decyzji przez organ I instancji w DPS przy ul. P lista osób oczekujących na przyjęcie wynosiła 17. Natomiast na dzień wydania decyzji przez Kolegium liczba ta wynosiła 12. Zdaniem Kolegium stan zdrowia odwołującej się nie pozwala na kilkuletnie oczekiwanie na umieszczenie w DPS. Skargę na decyzję SKO wniosła Z. S. – R. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Prokurator Prokuratury Rejonowej wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "ppsa". Orzekanie - w myśl art. 135 ppsa - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt 1 ppsa. Skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiła ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 163 ze zm.). Art. 54 ust. 1 tej ustawy stanowi, że osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej. W kontrolowanym postępowaniu okolicznością bezsporną było to, że skarżącej przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej, natomiast spór dotyczył wyboru konkretnego domu pomocy społecznej. Z art. 54 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej wynika, że osobę, o której mowa w ust. 1, kieruje się do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, chyba że okoliczności sprawy stanowią inaczej, po uzyskaniu zgody tej osoby lub jej przedstawiciela ustawowego na umieszczenie w domu pomocy społecznej. Zatem to organ kieruje, to znaczy decyduje, do jakiego domu pomocy społecznej strona ma być skierowana. Osoba ubiegająca się o umieszczenie w domu pomocy społecznej może oczywiście zgłosić swoje oczekiwania co do wyboru konkretnej placówki, ale stanowisko strony nie jest wiążące dla organu, który jest zobowiązany przede wszystkim do spełnienia wymogów wynikających z powołanego art. 54 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej. Organ powinien zatem: 1) skierować osobę do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, 2) zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, 3) po uzyskaniu zgody tej osoby. W ocenie Sądu organy prowadzące kontrolowane postępowanie administracyjne wypełniły te warunki. Podkreślić trzeba, że skarżąca kwestionowała wybór domu pomocy społecznej, do którego została skierowana, ale z okoliczności sprawy nie wynikało, żeby cofnęła swój wniosek o skierowanie w domu pomocy społecznej lub nie wyraziła zgody na umieszczenie w takiej placówce. Przeciwnie, w aktach sprawy (k. 22) znajduje się oświadczenie Z. S. – R., w którym wyraża ona zgodę na umieszczenie w domu pomocy społecznej oraz ponoszenie opłat za pobyt w takiej placówce. Ta zgoda nie została w toku postępowania w żaden wyraźny sposób odwołana. W konsekwencji należało uznać, że organy obu instancji zasadnie stwierdziły, że w stosunku do skarżącej zachodziły podstawy do umieszczenia jej w domu pomocy społecznej przeznaczonym dla osób przewlekle chorych somatycznie. Wyjaśnić należy, że dokonanie przez organy wyboru innego domu pomocy społecznej niż preferowanego przez skarżącą nie stanowi naruszenia przepisów ustawy o pomocy społecznej. Zaznaczyć trzeba, że organy podały powody dokonanego wybory placówki i uzasadniły, dlaczego oczekiwania skarżącej w tym zakresie nie zostały uwzględnione. Podkreślić należy także, że orzeczenie w decyzji o umieszczeniu w konkretnym domu pomocy społecznej w trybie uregulowanym w art. 54 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej nie ma charakteru przymusowego, lecz taka decyzja kreuje jedynie po stronie skarżącej prawo do zamieszkania we wskazanym domu pomocy społecznej, z którego to prawa skarżąca może nie skorzystać. Tryb z art. 54 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej należy odróżnić od sytuacji opisanej w art. 54 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej, która jednak nie zaistniała w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym. Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie zostały naruszone przepisy postępowania ani przepisy prawa materialnego. Dlatego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ppsa.