III SA/Kr 1511/17

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 24 styczeń 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. R. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi E. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 października 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania pomocy w formie schronienia postanawia: I. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżąca w złożonym dnia 15.01.2018 r. na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidoczniła brak osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Określając swój majątek podała, że nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Swoje miesięczne dochody oszacowała na kwotę 850 zł renty. Uzasadniając swoje starania zaakcentowała, że jest osobą bezdomną, niepełnosprawną i chorą. Powiada, że znajduje się w tragicznej sytuacji materialnej i osobistej. Wymieniając zobowiązania i stałe miesięczne wydatki podała, że 600 zł pochłania czynsz, 350 zł żywność i inne wydatki. Nadmieniła , że czasem otrzymuje zasiłek celowy z MOPS. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zgodnie z art. 239 §1 pkt 1 lit. a) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W konsekwencji uznania, że skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych (vide: zarządzenie z 19.12.2017 r.) - co oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych jak i ponoszenia wydatków - rozpoznanie wniosku z zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest zbędne a w związku z tym postanowiono jak w sentencji działając na zasadzie art. 249a ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 7 ppsa. Bezprzedmiotowość wniosku o zwolnienie od kosztów pozostaje bez wpływu na drugie z żądań a mianowicie ustanowienia adwokata. Zgodnie z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest bowiem związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). W sytuacji więc gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, sąd może przyznać jej to prawo w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 §3 in fine ppsa). Oczywiście pod warunkiem, złożenia oświadczenia, którym strona wykaże, że nie jest wstanie ponieść opłat za jego czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa). W realiach niniejszej sprawy skarżąca złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to jest wystarczające do oceny aktualnych możliwości płatniczych strony. Koresponduje z wcześniej składanymi obrazując, że skarżąca nie należy do osób zamożnych. Tak bowiem należy postrzegać osobę samotnie gospodarującą, utrzymującą się z niskiego świadczenia rentowego i okazjonlanej pomocy społecznej, bez nieruchomości, zasobów i przedmiotów wartościowych. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że środki jakie skarżąca ma do dyspozycji wystarczają z trudem na opędzenie podstawowych potrzeb życiowych co zresztą akcentuje. W takiej sytuacji konieczność wygospodarowania środków na opłacenie pełnomocnika z wyboru jest problematyczne i uzasadnia twierdzenie, że skarżąca aktualnie nie jest w stanie ich ponieść, bez uszczerbku dla swego koniecznego utrzymania. Biorąc powyższe pod uwagę udzielono więc skarżącej zgodnie z wnioskiem pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekając jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.