III SA/Kr 1516/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek Sędziowie WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) WSA Renata Czeluśniak Protokolant sekretarz sądowy Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2017 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 sierpnia 2016 r. nr [....] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego postanawia: zawiesić postępowanie sądowe Decyzją z dnia 1 lipca 2016 r. znak: [...] Wójt Gminy odmówił przyznania P. K. świadczenia wychowawczego wnioskowanego na C. K. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ przytoczył zasady przyznawania świadczenia wychowawczego oraz podał, że w dniu 30 czerwca 2016 r. P. K. zwrócił się do organu z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko, tj. C. K. Na podstawie analizy zgromadzonej dokumentacji organ orzekający ustalił, że w skład rodziny wnioskodawcy wchodzą trzy osoby. Roczny dochód rodziny w 2014 r. wyniósł 29 017,98 zł, co miesięcznie daje kwotę 806,05 zł na osobę w rodzinie i przekracza kwotę 800,00 zł, tj. kryterium uprawniającego do przyznania wnioskowanego świadczenia. Wobec powyższego organ I instancji zaskarżoną decyzją orzekł o odmowie przyznania wnioskowanego przez stronę świadczenia. Odwołanie od wyżej opisanej decyzji złożył P. K. Odwołujący się podniósł, że kryterium dochodowe, które zostało wyliczone nie uwzględnia w całości dochodów utraconych w jego rodzinie. Rok 2014 był finansowo korzystny dla jego rodziny w odróżnieniu od 2015 r. i pozostałych lat. Powodem większego dochodu w roku 2014 była nagroda jubileuszowa. Obecnie dochód w rodzinie na osobę wynosi ok. 700 zł miesięcznie, co kwalifikuje jego syna C. z "dużą nawiązką" do otrzymania świadczenia. Decyzją z dnia 16 sierpnia 2016 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, z późn. zm.) oraz art. 1, art. 2, art. 4, art. 5, art. 7, art. 8, art. 13, art. 18, art. 20, art. 21, art. 48 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2016 r. poz. 195), utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia [...] 2016 r. W uzasadnieniu decyzji podano, że warunki nabywania prawa do świadczenia wychowawczego oraz zasady przyznawania i wypłacania tego świadczenia określa ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. W wyniku dokonanych obliczeń na podstawie załączonych do akt sprawy informacji PIT-37, PIT-11 oraz weryfikacji danych o dochodach w systemie informatycznym Ministerstwa Finansów i ZUS Samorządowe Kolegium Odwoławcze ustaliło, że w 2014 r. rodzina skarżącego uzyskała dochód netto w wysokości 27965,48 zł., powiększony o kwotę 2 506 zł z tytułu posiadania gospodarstwa rolnego o powierzchni 0,42 hektary przeliczeniowego. Po zsumowaniu wyżej otrzymanych kwot, ogółem w 2014 r. rodzina skarżącego uzyskała dochód w wysokości 29 017,98 zł, który miesięcznie wyniósł 2 418,16 zł, natomiast w przeliczeniu na osobę w rodzinie - 806,05 zł. Wobec powyższego, że dochód na osobę w rodzinie P. K. przekracza kryterium dochodowe określone w przepisie art. 5 ust. 3 ww. ustawy, Kolegium Odwoławcze zobligowane było orzec o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji o odmowie przyznania świadczenia. Na wyżej opisaną decyzję w dniu 15 września 2016 r. P. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa poprzez nieuwzględnienie kilku istotnych dla sprawy faktów. W ocenie skarżącego zarówno Ośrodek Pomocy Społecznej jak i Kolegium Odwoławcze w sposób błędny wyliczyło dochód przypadający rodziny w 2014 r. Nadto organy ustalając dochód utracony - zdaniem skarżącego nie uwzględniły wszystkich dochodów utraconych. Strona podała, że z wyliczenia organów wynika, że w roku 2014 r. dochód wyniósł 29 017,98 zł, co po przeliczeniu na ilość miesięcy i osób w rodzinie daje 806,05 zł na osobę. Kwota ta jest błędnie wyliczona, gdyż nie uwzględnia dochodu utraconego w postaci nagrody jubileuszowej otrzymanej za przepracowane 25 lat. Nieuwzględnianie kwoty nagrody jubileuszowej spowodowałaby istotne zmniejszenie rocznego dochodu rodziny, a przez to spełnienie kryterium dochodowego i dochód na jednego członka rodziny byłby dużo mniejszy niż wymagane 800 zł. Mając na uwadze powyższe okoliczności P. K. wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie w pełni podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy o wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Sądowi w tej sprawie wiadomo z urzędu, że do Trybunału Konstytucyjnego zwrócił się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 21 grudnia 2016 r. sygn. akt III SA/Gd 889/16, którym skierował pytanie prawne o następującej treści: "czy przepisy art. 5 ust. 1 w związku z ust. 3 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. poz. 195) są zgodne z art. 32 ust. 1 i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.) w zakresie w jakim uniemożliwiają nabycie prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko w każdym przypadku przekroczenia kryterium dochodowego w rodzinie osoby ubiegającej się o to świadczenie?". W uzasadnieniu tego pytania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zwrócił uwagę na możliwość takiego ukształtowania uprawnienia do świadczenia wychowawczego, by czyniło zadość konstytucyjnym zasadom równości oraz sprawiedliwości społecznej, nie naruszając wartości konstytucyjnej jaką jest ochrona właściwego stanu finansów publicznych. Zwrócono także uwagę na rozwiązanie przyjęte w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1518) w brzmieniu ukształtowanym od dnia 1 stycznia 2016 r. nowelizacją z dnia 15 maja 2015 r. (Dz. U. z 2015 r. poz. 995). Art. 5 w ustępie 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych uzależnia uprawnienie do zasiłku rodzinnego od kryterium dochodowego, lecz równocześnie w przypadku, gdy dochód rodziny przekracza kwotę tego kryterium pomnożoną przez liczbę członków danej rodziny o kwotę nie wyższą niż łączna kwota zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami przysługujących danej rodzinie w okresie zasiłkowym na który jest ustalane prawo do tych świadczeń, zasiłek rodzinny wraz z dodatkami przysługuje w kwocie odpowiadającej wysokości różnicy między łączną kwotą zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami, a kwotą, o którą został przekroczony dochód rodziny. Tym samym skoro w odniesieniu do świadczeń rodzinnych ustawodawca zrezygnował z zasady "wszystko albo nic" na rzecz stopniowalnego zmniejszania wartości zasiłku w miarę przekraczania kryterium dochodowego, to w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku także i identyczny mechanizm wskazujący na rezygnację ze sztywnej kwoty świadczenia wychowawczego określonej w art. 5 ust. 3 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci gwarantowałby zachowanie zasad sprawiedliwości społecznej oraz zasady równego traktowania. W związku z tym, że w niniejszej sprawie decyzje organów obu instancji zostały wydane przede wszystkim na podstawie art. 5 ust. 3 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, a jedyną przyczyną uzasadniającą odmowę przyznania skarżącemu świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko było przekroczenie kryterium dochodowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że rozstrzygnięcie tej sprawy zależy od wyniku postępowania wszczętego przed Trybunałem Konstytucyjnym na skutek pytania prawnego wniesionego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., z urzędu zawiesił postępowanie w tej sprawie do czasu rozstrzygnięcia ww. pytania prawnego skierowanego przez Trybunał Konstytucyjny. Jednocześnie w razie wydania rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny, Sąd w tej sprawie z urzędu podejmie zawieszone postępowanie.