III SA/Kr 1519/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi D. S. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 18 sierpnia 2016 r. nr: [...] w przedmiocie wycofania z obrotu produktu p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych; II) ustanowić dla D. S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. D. S. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o przyznanie mu prawa pomocy obejmującego zwolnienie w całości od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. We wniosku skarżący oświadczył, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Nie posiada majątku nieruchomego, zasobów pieniężnych, ani cennych przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. Mieszkanie, w którym zamieszkuje stanowi własność jego matki, E. S. Miesięczny koszt utrzymania mieszkania wynosi 500 zł, na co składa się czynsz, energia elektryczna, woda, internet i telewizja. W ponoszeniu tych opłat (oprócz kosztów internetu) pomaga wnioskodawcy jego matka. Koszty leczenia, zakupu lekarstw, internetu, jak również koszty wyżywienia wynoszą miesięcznie około 700 zł i są pokrywane z wykonywanych przez skarżącego prac dorywczych. Aktualnie D. S. nie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna, ponieważ z powodu złego stanu zdrowia nie jest w stanie podjąć żadnej pracy. Zażywa silne leki: probiotyki, prebiotyki oraz inne wpływające na mikroflorę jelit. Podejmowane przez niego prace dorywcze polegają na drobnych pracach zleconych przez znajomych i rodzinę oraz na przyjmowaniu pojedynczych zleceń z ogłoszeń zamieszczonych w prasie. Odnosząc się do wezwania referendarza sądowego o uzupełnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy D. S. podał, że nie posiada żadnych rachunków bankowych. Na potwierdzenie swojego stanu zdrowia przedłożył stosowną dokumentację medyczną. Oświadczył także, że prace dorywcze wykonuje sporadycznie, wyszukując ogłoszeń na [.....] lub pomagając rodzinie w nieskomplikowanych pracach domowych. Nie może jednak podać nazwisk osób, dla których pracował, gdyż nie wyraziły one na to zgody. Skarżący przedłożył też oświadczenie matki z dnia 5 grudnia 2016 roku, w którym E. S. potwierdziła, że mieszkanie, w którym zamieszkuje D. S. stanowi jej własność i to ona ponosi koszty utrzymania tego lokalu (udokumentowała ten fakt wydrukami z rachunku bankowego). Matka wnioskodawcy podała, że mieszka i pracuje w N., lecz często przylatuje do K. Przekazuje wówczas synowi pieniądze na życie i leczenie. Potwierdziła również problemy zdrowotne syna i zadeklarowała swoją pomoc do czasu jego wyzdrowienia. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu, a wiec możliwości skorzystania ze wszystkich przysługujących stronie uprawnień, jeżeli znajduje się ona w położeniu uniemożliwiającym poniesienie związanych z tym kosztów we własnym zakresie. Przyznanie prawa pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym), lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). W niniejszej sprawie skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie na jego rzecz adwokata z urzędu. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie tego prawa we wnioskowanym zakresie. W ocenie orzekającego D. S. uwiarygodnił, że spełnia przesłanki przyznania mu prawa pomocy w pełnym zakresie. Skarżący nie posiada żadnych składników majątkowych, które mogłyby zostać spieniężone. Ma problemy zdrowotne i pozostaje w stałym leczeniu. Nie pracuje zawodowo, a źródłem jego utrzymania jest pomoc matki oraz sporadycznie wykonywane prace dorywcze. Niewysokie środki pieniężne, którymi skarżący dysponuje w miesiącu w całości przeznaczane są na pokrycie kosztów bieżącego utrzymania i leczenia. Okoliczności te wskazują jednoznacznie, że opłacenie we własnym zakresie kosztów sądowych oraz wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika przekracza możliwości płatnicze wnioskodawcy. Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.