III SA/Kr 1524/21
WyrokWSA w Krakowie2022-04-25
Skład orzekający: Katarzyna Marasek-Zybura, Tadeusz Kiełkowski, Marta Kisielowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ustalenie przebiegu granic działki ewidencyjnej na podstawie zgodnych oświadczeń potencjalnych spadkobierców nieżyjącego właściciela, który nie legitymuje się potwierdzeniem nabycia spadku, jest dopuszczalne w sytuacji, gdy nieruchomość ma uregulowany stan prawny (posiada założoną księgę wieczystą z ujawnionym właścicielem)?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ustalenie przebiegu granic działki ewidencyjnej na podstawie zgodnych oświadczeń potencjalnych spadkobierców nieżyjącego właściciela, który nie posiada potwierdzenia nabycia spadku, nie jest dopuszczalne, gdy nieruchomość ma uregulowany stan prawny. W takiej sytuacji, zgodnie z przepisami prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, ustalenie granic powinno nastąpić na podstawie innych przepisów, a nie z udziałem osób nieposiadających formalnego statusu właściciela lub samoistnego posiadacza w rozumieniu przepisów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyjęcia do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego zbiorów danych dotyczących ustalenia przebiegu granic działki ewidencyjnej. Organ pierwszej instancji odmówił przyjęcia materiałów, wskazując na nieprawidłowość w ustaleniu granic na podstawie § 39 ust. 1 rozporządzenia, ponieważ oparto je na oświadczeniach potencjalnych spadkobierców nieżyjącego właściciela, a nieruchomość miała uregulowany stan prawny. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym przepisów Kodeksu cywilnego dotyczących samoistnego posiadania.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: S WSA Katarzyna Marasek-Zybura Sędziowie: S WSA Tadeusz Kiełkowski ASR WSA Marta Kisielowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 25 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi B. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] 2021 r., znak [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia 2 września 2021 r., znak [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji Starosty z dnia [...] 2021 r., znak [...] orzekającej o odmowie przyjęcia do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego zbiorów danych i innych materiałów zgłoszonych w Starostwie Powiatowym pod numerem [...], których celem jest wyznaczenie punktów granicznych/wznowienie znaków granicznych/ustalenie przebiegu granic działki ewidencyjnej nr [...] obręb L, jednostka ewidencyjna G, powiat [...] przez wykonawcę prac - firmę pn. "GEODEZJA B. J." reprezentowaną przez B. J. (dalej: "skarżący"). Podstawę prawną decyzji stanowił art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735, dalej: "k.p.a.") oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j. Dz. U. z 2020 r., poz. 2052 ze zm., dalej: "p.g.k.").
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Decyzją z dnia [...] 2021 r. Starosta orzekł o odmowie przyjęcia do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego zbiorów danych i materiałów sporządzonych w ramach prac geodezyjnych zgłoszonych w Starostwie Powiatowym pod numerem [...], których celem jest wyznaczenie punktów granicznych/wznowienie znaków granicznych/ustalenie przebiegu granic działki ewidencyjnej nr [...] obręb L, jednostka ewidencyjna G, powiat [...], przez wykonawcę prac Geodezja – B. L. W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 12 maja 2021 r. skarżący przekazał materiały stanowiące wynik prac geodezyjnych, które zostały poddane weryfikacji pod względem zgodności z przepisami prawa. Wynik był pozytywny pod względem kompletności przekazywanych prac i spójności przekazywanych zbiorów danych z bazami danych prowadzonymi przez organ, natomiast wynik był negatywny jeżeli chodzi o zgodność z przepisami prawa z zakresu geodezji i kartografii. W rezultacie, ostateczny wynik weryfikacji prac operatu technicznego przekazanego przez wykonawcę był negatywny. Organ wskazał, że nieprawidłowość polegała na ustaleniu przebiegu granic pomiędzy działkami nr [...] a [...] na podstawie § 39 ust. 1 rozporządzenia i potraktowaniu potencjalnych spadkobierców (brak dokumentów potwierdzających dziedziczenie) na równych prawach z właścicielem. W ocenie organu sam fakt, że właściciel nieruchomości ujawniony w operacie ewidencji nie żyje, nie daje potencjalnym spadkobiercom rangi władających na zasadach samoistnego posiadania. W ocenie organu pierwszej instancji § 39 ust. 1 rozporządzenia nie daje wykonawcy prac umocowania do dowolnej zmiany przebiegu granic ujawnionych na mapie ewidencyjnej, w ramach procedury ustalenia przebiegu granic ustala się przebieg granic istniejących, mających odzwierciedlenie w dokumentacji źródłowej, a nie tworzy nowe granice, mające na celu uregulowanie zasięgu prawa własności.
W odwołaniu od decyzji skarżący zarzucił naruszenie:
- § 39 ust. 1 rozporządzenia w zw. z art. 26 p.g.k. poprzez twierdzenie, że ustalenie przebiegu granic pomiędzy działkami [...] a [...] na gruncie przedmiotowej sprawy jest niemożliwe przy udziale żony i dzieci nieżyjącego M. P., w sytuacji gdy H. P., T. P. i B. P. posiadają nieruchomość składającą się z działki [...] w L jako właściciele (posiadacze samoistni) toteż zgodnie z treścią § 39 ust. 1 rozporządzenia możliwe jest dokonanie przez wykonawcę ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, w tym położenia wyznaczających je punktów granicznych, według zgodnych wskazań właścicieli (S. K. jest właścicielem działki [...]) i osób władających działkami na zasadach samoistnego posiadania (H. P., T. P. i B. P. - posiadaczy samoistnych działki [...]), potwierdzonych zgodnym oświadczeniem złożonym do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych;
- art. 336 k.c. poprzez uznanie, że jeżeli na grunt został wydany Akt Własności Ziemi, to wyklucza to kwestie samoistnego posiadania tego gruntu, w sytuacji gdy istotą samoistnego posiadania jest posiadanie rzeczy (też nieruchomości) jak właściciel, niezależnie od tego na kogo został wydany AWZ, kto jest wpisany do ksiąg wieczystych, kto zawarł umowę sprzedaży gruntu itp.;
- art. 339 k.c. poprzez bezpodstawne niczym nie poparte uznanie, że władający gruntami po zmarłym M. P. nie mogą mieć przymiotu samoistnych posiadaczy, a co najwyżej spadkobierców M. P., i to dopiero po okazaniu postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku lub aktu poświadczenia dziedziczenia, w sytuacji gdy domniemywa się, że kto faktycznie włada rzeczą jest posiadaczem samoistnym, co znajduje zastosowanie na gruncie niniejszej sprawy;
- pkt 5 załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 27 lipca 2020 r. w sprawie wzorów zgłoszenia prac geodezyjnych, zawiadomienia o przekazaniu wyników zgłoszonych prac oraz protokołu weryfikacji zgłoszonych prac geodezyjnych w zw. z art. 12 d ust. 1 p.g.k poprzez wskazanie w protokole nr [...] weryfikacji wyników zgłoszonych prac geodezyjnych zbiorczo występujących, zdaniem organu, nieprawidłowości i zbiorcze wskazanie naruszonych przepisów prawa, w sytuacji gdy w przypadku negatywnej weryfikacji zbiorów danych i innych materiałów, organ obowiązany jest zawrzeć w protokole opis stwierdzonych nieprawidłowości oraz, oddzielnie dla każdej nieprawidłowości, wskazać naruszony przepis prawa, zwłaszcza, że jak wynika z uzasadnienia decyzji w istocie organ przywołał więcej niż jedno rzekomo występujące naruszenie na gruncie niniejszej ustawy, co na etapie przed wydaniem decyzji utrudniło ustosunkowanie się przez stronę do zarzucanych jej naruszeń przepisów prawa;
- art. 10 § 1w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak odniesienia się w skarżonej decyzji do wyjaśnień zgłoszonych przez stronę w piśmie z dnia 14 czerwca 2021 r.;
- art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 104 § 1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji o odmowie przyjęcia do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego zbiorów danych i innych materiałów sporządzonych w ramach prac geodezyjnych, zgłoszonych w Starostwie Powiatowym pod numerem [...], w sytuacji gdy po wszczęciu postępowania, z uwagi na wyjaśnienia oraz bezprzedmiotowość postępowania powinien wydać decyzję o jego umorzeniu i w związku z tym wydać kolejny protokół, tym razem z pozytywną weryfikacją.
W oparciu o podniesione zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez przyjęcie do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego zbiorów danych i innych materiałów sporządzonych w ramach prac geodezyjnych, zgłoszonych w Starostwie Powiatowym pod numerem [...] względnie uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.
Decyzją z dnia 2 września 2021 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że podziela stanowisko przyjęte w decyzji organu I instancji, w świetle którego ustalenie, że działka nr 87 ma uregulowany stan prawny wyklucza kwestie samoistnego posiadania tego gruntu. Sam fakt, że właściciel nieruchomości ujawniony w operacie ewidencyjnym nie żyje, nie nadaje jego potencjalnym spadkobiercom rangi władających na zasadach samoistnego posiadania. W ocenie organu zawiadomienie potencjalnych spadkobierców i ich pojawienie się na gruncie nie pozwala na ich zakwalifikowanie jako podmiotów uprawnionych do ustalenia przebiegu granicy działek ewidencyjnych według kryterium określonego w § 39 ust. 1 rozporządzenia. W przypadku braku podmiotów uprawnionych do ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych zgodnie z § 39 ust. 1 rozporządzenia, możliwe było jego ustalenie wyłącznie na podstawie § 39 ust. 2 lub ust. 3 rozporządzenia. WINGiK podniósł, że złożenie przez właścicieli nieruchomości zgodnych oświadczeń co do przebiegu granicy w trybie § 39 ust. 1 rozporządzenia nie nadaje granicom ewidencyjnym charakteru granic prawnych, a przedstawiona w operacie zmiana granic dotyczy w istocie zmiany zasięgu prawa własności. W ocenie organu całkowita zmiana konfiguracji granic nieruchomości w porównaniu do części graficznej operatu ewidencyjnego, wymaga podjęcia przez właścicieli skutecznych czynności prawnych w odrębnym postępowaniu sądowym lub administracyjnym przed innym organem.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił:
- naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wpływ na treść wydanej decyzji:
- art. 138 §1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji;
- art. 138 §1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, tj. brak uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenia w tym zakresie co do istoty sprawy – co doprowadziło do utrzymania w mocy decyzji wydanej z naruszeniem powszechnie obowiązującego prawa;
- § 39 ust. 1 rozporządzenia w zw. z art. 26 ust. 2 p.g.k poprzez twierdzenie, że ustalenie przebiegu granicy pomiędzy działkami [...] a [...] na gruncie przedmiotowej sprawy jest niemożliwe przy udziale żony i dzieci nieżyjącego M. P., w sytuacji gdy H. P., T. P. i B. P. posiadają nieruchomość składającą się z działki [...] jak właściciele (posiadacze samoistni), toteż zgodnie z treścią § 39 ust. 1 rozporządzenia możliwe jest dokonanie przez wykonawcę ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, w tym położenia wyznaczających je punktów granicznych, na podstawie zgodnych wskazań właścicieli działek (S. K. – właściciela działki [...]) z osobami władającymi działkami na zasadach samoistnego posiadania (H. P., T. P., B. P. - posiadaczy samoistnych działki [...]), potwierdzonych zgodnymi oświadczeniami złożonymi do protokołu ustalenia przebiegu granic działek;
- pkt 6 załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 27 lipca 2020 r. w sprawie wzorów zgłoszenia prac geodezyjnych, zawiadomienia o przekazaniu wyników zgłoszonych prac oraz protokołu weryfikacji wyników zgłoszonych prac geodezyjnych w zw. z art. 12 d ust. 1 pkt 4 p.g.k poprzez wskazanie w protokole nr [...] weryfikacji wyników zgłoszonych prac geodezyjnych przez organ zbiorczo występujących nieprawidłowości i zbiorcze wskazanie naruszonych przepisów prawa, w sytuacji gdy w przypadku negatywnej weryfikacji zbiorów danych i innych materiałów, organ zobowiązany jest zawrzeć w protokole opis stwierdzonych nieprawidłowości oraz oddzielnie dla każdej nieprawidłowości wskazać naruszony przepis prawa, zwłaszcza że jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w istocie organ przywołał więcej niż jedno rzekomo występujące naruszenie prawa, co na etapie przed wydaniem decyzji utrudniło ustosunkowanie się przez stronę do zarzuconych naruszeń przepisów prawa i uznanie przez organ II instancji, że organ I instancji sporządzając protokół nie naruszył prawa, a zapisanie nieprawidłowości i naruszonych przepisów prawa w jednym wierszu nie wpływa na czytelność protokołu, w sytuacji gdy zgodnie z wzorem zawartym w rozporządzeniu, każde naruszenie powinno zostać zapisane w odrębnej rubryce (odrębne wskazanie informacji o zakresie nieprawidłowości i odrębne wskazanie naruszonego przepisu wraz z liczbą porządkową);
- naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:
- art. 336 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny poprzez uznanie, że jeżeli na grunt będący przedmiotem sprawy został wydany Akt Własności Ziemi to wyklucza to kwestie samoistnego posiadania tego gruntu, w sytuacji gdy istotą samoistnego posiadania, jest posiadanie rzeczy (w tym nieruchomości) jak właściciel;
- art. 339 k.c. poprzez bezpodstawne, niczym nie poparte uznanie, iż władający gruntami po zmarłym M. P. nie mogą mieć przymiotu samoistnych posiadaczy, a co najwyżej spadkobierców M. P. i to dopiero po okazaniu postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku lub aktu poświadczenia dziedziczenia), w sytuacji gdy domniemywa się, że kto rzeczą faktycznie włada jest posiadaczem samoistnym, co znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie.
W oparciu o podniesione zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie organowi II instancji do ponownego rozpoznania, rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przyjęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "p.p.s.a.") sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. Zakres kontroli sprawowanej przez sąd wynika z art. 134 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd rozpoznając skargę nie jest związany zarzutami, podstawą prawną, ani formułowanymi przez strony wnioskami. Sąd administracyjny dokonując kontroli rozstrzygnięć organów administracyjnych, kieruje się wyłącznie kryterium legalności, czyli zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego. Oznacza to, że w ramach takiej kontroli sąd nie może kierować się względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego.
Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w tak określonych granicach wykazała, że odpowiada ona wymogom prawa, a zatem skarga zasługiwała na oddalenie.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 12b ust. 8 u.p.g.k. jeżeli organ Służby Geodezyjnej i Kartograficznej nie uwzględni stanowiska wykonawcy prac geodezyjnych, wydaje decyzję o odmowie przyjęcia do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego wyniku zgłoszonych prac do geodezyjnych.
W sprawie bezspornym jest, że celem prac geodezyjnych przeprowadzonych przez skarżącego była aktualizacja ewidencji gruntów i budynków polegająca na ustaleniu przebiegu granic działki ewidencyjnej nr [...] położonej w obrębie L, jednostka ewidencyjna G z działkami nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...] oraz aktualizacja danych ewidencji w zakresie istniejących budynków położonych na działce nr [...]. Bezsporną okolicznością jest również, że skarżący dokonał ustalenia przebiegu granicy pomiędzy działkami [...] a [...] przy udziale posiadaczy samoistnych nieruchomości nr [...] - potencjalnych spadkobierców nieżyjącego M. P., którzy nie legitymują się potwierdzeniem nabycia spadku.
Zgodnie z art. 20 ust. 2 p.g.k. w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także: właścicieli nieruchomości, a w przypadku a) nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego – oprócz właścicieli inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, znajdują się te nieruchomości, b) gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli - osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Jak natomiast stanowi § 10 rozporządzenia ewidencja obejmuje: dane liczbowe i opisowe dotyczące gruntów, budynków oraz lokali; dane dotyczące właścicieli nieruchomości oraz przysługujących im wielkości udziałów w prawie własności, a także daty określające nabycie oraz utratę tego prawa. W przypadku gruntów o nieustalonym właścicielu w ewidencji wykazuje się dane osób i jednostek organizacyjnych, które tymi gruntami władają na zasadach samoistnego posiadania. Oznacza to, że w ewidencji gruntów ujawnia się posiadaczy samoistnych wyłącznie w sytuacji, gdy nieruchomość ma nieuregulowany stan prawny ze względu na brak księgi wieczystej lub innych dokumentów. Zwrócić należy uwagę, że taką definicję nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym potwierdza treść art. 113 ust. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1988), który stanowi, że przez nieruchomość o nieuregulowanym stanie prawnym rozumie się nieruchomość, dla której ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić osób, którym przysługują do niej prawa rzeczowe.
Zgodnie z § 38 rozporządzenia ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2019 r., poz. 393, dalej: "rozporządzenie") o czynnościach podjętych w celu ustalenia przebiegu granic dziełek ewidencyjnych wykonawca zawiadamia wszystkich właścicieli oraz użytkowników wieczystych tych działek, a także osoby władające tymi działkami na zasadach samoistnego posiadania.
Wskazać należy, że zgodnie z § 39 ust. 1 rozporządzenia ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, w tym położenia wyznaczających je punktów granicznych, dokonuje wykonawca na podstawie zgodnych wskazań właścicieli lub użytkowników wieczystych tych działek albo osób władających tymi działkami na zasadach samoistnego posiadania, potwierdzonych zgodnym świadczeniem złożonym do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych (ust. 1). W przypadku gdy właściwe podmioty nie złożą do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych zgodnego oświadczenia, o którym mowa w ust. 1, przebieg granic ustala wykonawca według ostatniego stanu spokojnego posiadania, jeżeli ten stan posiadania nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów w granicach tych działek (ust. 2). W przypadku gdy spokojnego stanu posiadania, o którym mowa w ust. 2 nie można stwierdzić lub jest on sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów, przebieg granic działek ewidencyjnych obejmujących te grunty, w tym położenie wyznaczających te granice punktów granicznych, ustala wykonawca po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów, zawierających informacje mające znaczenie w tym zakresie, w tym oświadczeń zainteresowanych podmiotów i świadków (ust. 3).
Mając na względzie powyższe, należy stwierdzić, że prawidłowo przyjęły organy I i II instancji, że działka numer [...] nie ma nieuregulowanego stanu prawnego, ponieważ została dla niej założona księga wieczysta, w której został ujawniony właściciel. W ocenie Sądu prawidło przyjęły organy, że fakt bycia potencjalnym spadkobiercą nieżyjącego właściciela nieruchomości (ujawnionego w księdze wieczystej), bez przeprowadzenia postępowania spadkowego, nie daje potencjalnym spadkobiercom charakteru samoistnych posiadaczy, którzy zamiast właściciela zostaną ujawnieni w ewidencji. W ocenie Sądu, przepisy rozporządzenia oraz p.g.k. nie dawały podstaw, w przypadku nieruchomości oznaczonej numerem 87, do ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych na podstawie zgodnych wskazań potencjalnych spadkobierców, posiadaczy samoistnych. W ocenie Sądu, w świetle § 38 ust. 1 w zw. z § 10 spadkobiercy nie powinny być zawiadomieni o czynnościach podjętych w celu ustalenia granic, a zawiadomienie o tych czynnościach powinno zostać wysłane na adres ujawnionego właściciela, ponieważ w świetle powołanych przepisów nieruchomość nr 87 nie jest nieruchomością o nieuregulowanym stanie prawnym.
W rezultacie, prawidłowo przyjął Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w zaskarżonej decyzji, że w niniejszej sprawie ustalenie granic było możliwe wyłącznie w oparciu o przepis § 39 ust. 2 lub 3 rozporządzenia.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia w zaskarżonej decyzji pkt 6 załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 27 lipca 2020 r. w sprawie wzorów zgłoszenia, zawiadomienia o przekazaniu wyników zgłoszonych prac geodezyjnych oraz protokołu weryfikacji wyników zgłoszonych prac geodezyjnych (t. j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1316) oraz art. 12 d ust. 1 pkt 4 p.g.k., należy zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego, że organ sporządzając protokół rzeczywiście nie rozdzielił dostrzeżonych nieprawidłowości do oddzielnych rubryk, podobnie z resztą w zakresie naruszonych przepisów prawa, jednakże w ocenie Sądu naruszenie to nie miało wpływu na wynik sprawy, ponieważ skarżący pismem z dnia 18 maja 2021 r. odniósł się do stwierdzonych nieprawidłowości, a w dniu 1 czerwca 2021 r. (już po wszczęciu postępowania) w sprawie odmowy przyjęcia wyników prac geodezyjnych do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego złożył obszerne wyjaśnienia.
W ocenie Sądu niezasadne są podniesione w skardze zarzuty naruszenia art. 336 oraz art. 339 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. 2020, poz. 1740, ze zm., dalej: "k.c."). Zgodnie z art. 336 k.c. posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Z kolei, zgodnie z art. 339 k.c. domniemywa się, że ten, kto rzeczą faktycznie włada, jest posiadaczem samoistnym. Przepisy te nie zostały naruszone w toku postępowania przed organami inspekcji geodezyjnej, ponieważ w toku postępowania organy nie dokonywały oceny charakteru władania nieruchomością przez spadkobierców. Jak bowiem wskazano, przepisy p.g.k. oraz rozporządzenia, wyraźnie wskazują, w jakich sytuacjach ustalenie przebiegu granic może nastąpić z udziałem posiadaczy samoistnych, a taka sytuacja nie zaistniała w niniejszej sprawie, ponieważ jak wskazano, nieruchomość nr [...] nie jest nieruchomością o nieuregulowanym stanie prawnym.
W ocenie Sądu zaskarżone decyzje zostały wydane w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy, z prawidłowym zastosowaniem przepisów postępowania oraz prawa materialnego. Sąd nie dopatrzył się w nich naruszeń dających podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.
Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło