III SA/Kr 1552/13

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 13 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego M. W. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy związane ze sporządzeniem i wniesieniem skargi kasacyjnej oraz udziałem radcy prawnego w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie ze skargi M. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 października 2013 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne postanawia: oddalić wniosek. Ustanowiony dla strony radca prawny, którego Rada Okręgowej Izby RADCÓW Prawnych wyznaczyła w osobie mecenasa M. W. reprezentował stronę w postepowaniu I instancji przed tut. wojewódzkim sądem administracyjnym za co otrzymał stosowne wynagrodzenie (k. 85). Następnie sporządził i wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 czerwca 2014 r. sygn. j.w. w treści której sformułował m.in. wniosek o "zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego z tytułu pomocy prawnej świadczonej z urzędu" (k. 107) bez wymaganego prawem oświadczenia radcy prawnego, że opłaty te nie zostały zapłacone w całości ani w części. Wyznaczony radca prawny brał również udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. W protokole z tej rozprawy adnotowano, że "Radca prawny M. W. wnosi i wywodzi jak w skardze kasacyjnej" (k. 142). W protokole brak jest wymaganego prawem oświadczenia radcy prawnego, że opłaty nie zostały zapłacone w całości ani w części (vide: protokół rozprawy k. 142). Wyrokiem z dnia 16 czerwca 2016 r. sygn. akt I OSK 2515/14 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, bez orzekania o wynagrodzeniu za pomoc prawną spełnioną na zasadzie prawa pomocy. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do treści art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Zasady te od dnia 1 stycznia 2016 r. precyzuje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2015 r. poz. 1805). Zamieszczony w tym rozporządzeniu przepis przejściowy przewiduje, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji (§22). Wskazując na powyższe podnieść trzeba, że w obu wymienionych aktach prawnych przewidziano normy zgodnie z którymi wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty te nie zostały zapłacone w całości lub części (vide: §16 rozp. MS z 28.09.2002 r. oraz §3 rozp. MS z 22.10.2016). W konsekwencji jeśli w realiach rozstrzyganego przypadku wniosek radcy prawnego jest pozbawiony takiego oświadczenia, to nie istnieje inna możliwość jak tylko konieczność oddalenia wniosku. Brak jest bowiem podstaw, aby wzywać radcę prawnego do uzupełnienia wniosku w trybie art. 49 §1 ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 8 ppsa. Dyspozycja normy przepisu art. 49 §1 ppsa odnosi się wyłącznie do sytuacji gdy pismo obarczone jest brakami formalnymi. Zgodnie zaś z poglądem Sądu Najwyższego wyrażonym w uzasadnieniu postanowienia z dnia 14 października 1998r. (sygn. II CKN 687/98 OSNC 1999/3/63) i podtrzymanym na kanwie postępowania sądowoadministracyjnego przez Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w postanowieniu z dnia 18 czerwca 2008 r. sygn. akt I OZ 390/2008 - oświadczenie w przedmiocie niezapłacenia kosztów pomocy prawnej nie jest elementem formalnym wniosku ale stanowi zasadniczy składnik uzasadnienia tego wniosku. Innymi słowy będąc nieodzownym elementem uzasadnienia wniosku o przyznanie kosztów stanowi przesłankę do przyjęcia, że praca pełnomocnika nie została wynagrodzona w związku z czym zachodzi podstawa poniesienia kosztów z tego tytułu przez Skarb Państwa. W konsekwencji brak oświadczenia nie stanowi uchybienia formalnego, które można uzupełnić na wezwanie w trybie art. 49 ppsa (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 marca 2009 r. II FZ 90/2009). Nie istniała też możliwość wyinterpretowania treści takiego oświadczenia. Takie działanie prowadziłoby do niedopuszczalnego nadawania z urzędu składanym pismom i wypowiedziom treści, których są pozbawione. Tym bardziej, że radca prawny nie zgłaszał wniosku ani o sprostowanie ani o uzupełnienie protokołu z rozprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Z tych przyczyn orzeczono zatem jak w sentencji.