III SA/Kr 1584/12
PostanowienieWSA w Krakowie2013-01-11
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, będąca rencistką z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, posiadająca dom i niewielkie gospodarstwo rolne, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli jej miesięczne dochody ledwo pokrywają podstawowe potrzeby życiowe?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, w tym zwolnienia od kosztów sądowych, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie. W przypadku rencisty z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, którego dochody ledwo pokrywają podstawowe potrzeby, sprzedaż lub obciążenie nieruchomości mieszkalnej lub rolnej w celu pokrycia kosztów sądowych byłaby nieuzasadniona, gdyż godziłaby w podstawy jego egzystencji.Stan faktyczny
Skarżąca M. W. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Wnioskodawczyni podała, że jej jedynym dochodem jest renta w wysokości 820 zł miesięcznie, a jej wydatki wynoszą 585 zł, co pozostawia jej około 235 zł na jedzenie i ubranie. Posiada dom o powierzchni 84,6 m2 i nieruchomość rolną o powierzchni 1,02 ha. Z akt sprawy wynika, że skarżąca ma umiarkowany stopień niepełnosprawności.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. W. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 6 września 2012 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności postanawia: przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie skarżącej od kosztów sądowych w całości.
Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podała, że nie pozostaje z nikim we wspólnym gospodarstwie domowym. Określając swój majątek uwidoczniła, że w jego skład wchodzi dom o powierzchni 84,6 m2 i nieruchomość rolna o powierzchni 1,02 ha. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Swoje miesięczne dochody oszacowała na kwotę 820 zł renty.
Uzasadniając swoje starania zaakcentowała, że z uwagi na niskie dochody nie może uiścić opłaty sądowej gdyż nie miałaby środków na jedzenie. Podniosła, że jedynym źródłem jej utrzymania jest renta w wysokości 820 zł miesięcznie. Choroba uniemożliwia jej pracę na roli z której mogłaby czerpać dodatkowy dochód. Porusza się przy pomocy kul i oczekuje na operację ortopedyczną obu kolan. Skarżąca wymieniła swoje miesięcznie wydatki. Z przedstawionego zestawienia wynika, że na energię elektryczną przeznacza 130 zł, na gaz 51 zł, na opał 150 zł, na lekarstwa ok. 200 zł, na dojazdy do lekarza i na zabiegi 50 zł, na podatek od nieruchomości 4 zł. Ogółem wszystkie te wydatki zamykają się kwotą 585 zł co oznacza, że na jedzenie i ubranie pozostaje skarżącej kwota ok. 235 zł.
Z urzędu stwierdza się że w aktach sprawy zalega kopia orzeczenia o stopniu niepełnosprawności zaliczająca skarżącą do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności zdolnych do pracy tylko w warunkach pracy chronionej. W aktach zalega także kopa decyzji ustalającej wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2012 w kwocie 52 zł, kopia odcinka renty skarżącej na 820,65 zł, kopia rachunku za energie elektryczna na 131,35 zł, kopia rachunku za gaz na 102,24 zł, kopia paragonu z apteki na 191,90 zł.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 2 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym m.in. poprzez zwolnienie od kosztów sadowych (art. 245 §3 ppsa) o ile – poza wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży oświadczenie którym wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
W realiach niniejszej sprawy skarżąca złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa wskazując na swój stan rodzinny, majątek, dochody. Oświadczenia te znajdują potwierdzenie w przedstawionych kopiach dokumentów źródłowych i są wystarczające do oceny możliwości płatniczych strony. Te nie rysują się szczególnie. Skarżąca nie należy bowiem do osób "zamożnych" w potocznym tego słowa znaczeniu gdyż tak wypada postrzegać samotną rencistkę, utrzymującego się z niewielkiego świadczenia. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że przy obecnym poziomie cen oraz usług skromne środki jakie ma do dyspozycji wystarczają na opędzenie najpilniejszych potrzeb życia codziennego. Sprzedaży bądź obciążenia domu gdzie zamieszkuje czy wykazanego gospodarstwa celem zdobycia środków na koszty sądowe trudno zaś wymagać od skarżącej albowiem rozporządzenia tego rodzaju godziłyby w podstawy jej egzystencji. Mając na uwadze powyższe można więc stwierdzić, że skarżąca nie jest w stanie opłacić kosztów sądowych bez uszczerbku dla swego koniecznego utrzymania.
W konsekwencji udzielono skarżącej wnioskowanej pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekając jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło