III SA/Kr 1630/25
WyrokWSA w Krakowie2026-03-24
Skład orzekający: Janusz Kasprzycki, Grzegorz Karcz, Magdalena Gawlikowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Zarząd Województwa Małopolskiego posiada kompetencje do weryfikacji kwalifikowalności operacji wybranych przez Lokalną Grupę Działania (LGD) pod kątem spełnienia warunków dostępowych, w szczególności dotyczących tworzenia produktu turystycznego lub okołoturystycznego z wykorzystaniem zasobów kulturowych i/lub naturalnych obszaru LGD?Ratio decidendi
Zarząd województwa, na mocy art. 23 ust. 1 ustawy RLKS oraz art. 33 ust. 3 lit. d rozporządzenia 2021/1060, jest uprawniony i zobowiązany do ostatecznej weryfikacji kwalifikowalności operacji wybranych przez LGD. Weryfikacja ta obejmuje sprawdzenie spełnienia warunków dostępowych, które stanowią element kwalifikowalności, a nie merytorycznej oceny operacji. Zarząd nie ingeruje w wyłączną kompetencję LGD do wyboru operacji, lecz realizuje swoją ustawową funkcję kontrolną, zapewniając zgodność z prawem i ochronę środków publicznych.Stan faktyczny
Skarżąca K. L. wniosła o przyznanie pomocy na operację "Podjęcie działalności gospodarczej w zakresie usług medycyny estetycznej oraz fizjoterapii" w ramach programu LEADER. Lokalna Grupa Działania (LGD) wybrała jej wniosek do dofinansowania, uznając go za zgodny z lokalną strategią rozwoju (LSR) i warunkiem dostępowym dotyczącym tworzenia produktu turystycznego lub okołoturystycznego. Zarząd Województwa Małopolskiego, w toku weryfikacji, odmówił przyznania pomocy, uznając, że Skarżąca nie wykazała spełnienia warunku dostępowego, gdyż planowana działalność nie wykazywała bezpośredniego związku z lokalnymi zasobami kulturowymi lub naturalnymi obszaru LGD. Skarżąca zaskarżyła tę decyzję, zarzucając Zarządowi przekroczenie kompetencji, naruszenie przepisów postępowania i zasad programu LEADER.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Karcz (spr.) Asesor WSA Magdalena Gawlikowska Protokolant Sekretarz Sądowy Monika Tuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2026 r. sprawy ze skargi K. L. na rozstrzygnięcie Zarządu Województwa Małopolskiego z dnia 8 października 2025 r. znak: POW-III.432.2.74.2025 w przedmiocie odmowy przyznania pomocy oddala skargę.
Przedmiotem kontroli było rozstrzygnięcie Zarządu Województwa Małopolskiego (dalej: "Zarząd" lub "organ") z dnia 8 października 2025 r. znak: POW-III.432.2.74.2025 informujące K. L. (dalej: Skarżąca) o odmowie przyznania pomocy w ramach interwencji I.13.1 LEADER/Rozwój Lokalny Kierowany przez Społeczność – Wdrażanie LSR – z wyłączeniem projektów grantowych objętej Planem Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 na operację pod nazwą "Podjęcie działalności gospodarczej w zakresie usług medycyny estetycznej oraz fizjoterapii" (dalej: "Operacja").
Uzasadniając odmowę Zarząd podał, że w maju 2025 r. Lokalna Grupa Działania "[...]" (dalej: "LGD") ogłosiła nabór wniosków o wsparcie operacji z zakresu rozwoju przedsiębiorczości przez podejmowanie pozarolniczej działalności gospodarczej w ramach Przedsięwzięcia 1.4 "Tworzenie produktów turystycznych, okołoturystycznych wykorzystujących zasoby kulturowe i/lub naturalne obszaru LGD – rozpoczęcie działalności gospodarczej" (dalej: "Przedsięwzięcie 1.4"). Warunkiem dostępowym, wynikającym z § 3 Regulaminu naboru (dalej: "Regulamin"), którego spełnienie stanowiło bezwzględną przesłankę pozytywnej oceny wniosku, było wykazanie, że planowana operacja w sposób realny i trwały przyczynia się do tworzenia produktu turystycznego lub okołoturystycznego wykorzystującego zasoby kulturowe i/lub naturalne obszaru LGD (dalej: "warunek dostępowy").
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie wsparcia dla Operacji. W "Karcie zawierającej uzasadnienie beneficjenta zgodności z LSR (tj. strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność o której mowa w ustawie RLKS, realizowanej przez LGD – przy. Sądu) i kryteriami wyboru operacji" Skarżąca wskazała, że projekt realizuje cel strategiczny polegający na budowaniu oferty rozwoju i zagospodarowania czasu wolnego, a Przedsięwzięcie 1.4 będzie realizowane poprzez podjęcie działalności gospodarczej związanej z branżą PKD 96.22.Z (działalność w zakresie pielęgnacji urody i pozostała działalność kosmetyczna), uzupełnionej działalnością PKD 86.95.Z (działalność w zakresie fizjoterapii). Efektem Operacji miało być utworzenie nowego przedsiębiorstwa świadczącego usługi medycyny estetycznej i fizjoterapii, zakup urządzeń do depilacji laserowej i redukcji cellulitu oraz instalacja OZE z magazynem energii. Z treści wniosku wynikało, że planowana działalność obejmuje świadczenie usług w gabinecie stacjonarnym oraz z dojazdem do klienta, a jej zakres przedmiotowy ma obejmować m.in. depilację laserową, redukcję tkanki tłuszczowej, zabiegi antycellulitowe, masaże oraz zabiegi z zastosowaniem światła podczerwonego.
Organ decyzyjny LGD – Rada LGD – uchwałą z dnia 14 sierpnia 2025 r. wybrał Operację Skarżącej do dofinansowania i umieścił ją na liście projektów mieszczących się w limicie środków, plasując ją na miejscu piątym listy operacji wybranych. Następnie LGD, zachowując ustawowy termin, przekazała wybrane wnioski wraz z dokumentacją Zarządowi celem dokonania ostatecznej weryfikacji kwalifikowalności.
W toku weryfikacji Zarząd powziął wątpliwości co do spełnienia przez Skarżącą warunku dostępowego określonego w § 3 Regulaminu i na podstawie art. 23 ust. 2 ustawy RLKS skierował do Rady LGD wezwanie do złożenia wyjaśnień w zakresie podstaw uznania Operacji za zgodną z LSR, a w szczególności do wskazania, na jakiej podstawie uznano, że planowana działalność tworzy produkt turystyczny lub okołoturystyczny z wykorzystaniem zasobów kulturowych i/lub naturalnych obszaru LGD.
W odpowiedzi z dnia 29 września 2025 r. Rada LGD wskazała, że usługi fizjoterapii i medycyny estetycznej należy traktować jako element usług okołoturystycznych, gdyż w praktyce do tej kategorii zalicza się działalność wspierającą turystykę zdrowotną, wellness, rekreację i poprawę komfortu pobytu. LGD argumentowała, że usługi Skarżącej uzupełniają lokalną ofertę turystyczną, mogą być kierowane do turystów odwiedzających region, wykorzystują walory przyrodnicze obszaru oraz odpowiadają na potrzeby osób aktywnie spędzających czas. LGD wskazała ponadto, że pojęcie "zasobów naturalnych" może – w jej ocenie – obejmować substancje i procesy naturalne wykorzystywane w medycynie estetycznej, takie jak kwas hialuronowy, osocze bogatopłytkowe (PRP), stymulatory tkankowe czy naturalne mechanizmy regeneracyjne organizmu.
Zarząd po zapoznaniu się z wyjaśnieniami LGD nie podzielił tej argumentacji i w konsekwencji stwierdził, że analiza całości dokumentacji aplikacyjnej nie pozwala uznać, iż Operacja w sposób jednoznaczny wykazuje wykorzystanie zasobów kulturowych lub naturalnych obszaru LSR. W ocenie Zarządu dokumentacja zawiera jedynie ogólny opis usług medycyny estetycznej i fizjoterapii, bez przedstawienia bezpośredniego związku planowanej działalności z lokalnymi zasobami obszaru LGD. Zarząd wskazał, że dla wykazania zgodności Operacji z Przedsięwzięciem 1.4 Skarżąca powinna była jednoznacznie określić, na czym polega tworzony produkt turystyczny lub okołoturystyczny, oraz wykazać rzeczywiste powiązanie planowanej działalności z zasobami kulturowymi lub naturalnymi obszaru LGD – przykładowo przez wykorzystanie lokalnych surowców, odwołanie do tradycji uzdrowiskowych, zielarskich lub leczniczych regionu, powiązanie oferty z walorami krajobrazowymi obszaru albo skierowanie usług do turystów w ramach współpracy z podmiotami lokalnej branży turystycznej. Zarząd podkreślił zarazem, że nie można utożsamiać pojęcia "zasobów naturalnych obszaru LGD" z substancjami biologicznymi stosowanymi w medycynie estetycznej ani z procesami zachodzącymi w organizmie ludzkim: przez zasoby naturalne obszaru należy bowiem rozumieć elementy lokalnego środowiska przyrodniczego, takie jak krajobraz, lokalne surowce czy inne zasoby charakterystyczne dla konkretnego terytorium objętego strategią. Mając to na uwadze, Zarząd stwierdził niespełnienie warunków udzielenia wsparcia, o których mowa w art. 23 ust. 3 ustawy RLKS i w konsekwencji poinformował Skarżącą o odmowie udzielenia wsparcia.
Skarżąca nie zgodziła się z tym rozstrzygnięciem i w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzuciła Zarządowi:
1) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy RLKS w związku z art. 33 ust. 3 lit. d rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 2021/1060 z dnia 24 czerwca 2021 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego Plus, Funduszu Spójności, Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji i Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury (Dz.Urz. UE L 231 z 30.06.2021, dalej: "rozporządzenie 2021/1060"), przez przyjęcie, że Zarząd Województwa posiada kompetencje do oceny zgodności operacji z lokalną strategią rozwoju (LSR), podczas gdy – zdaniem Skarżącej – jest to wyłączna kompetencja Rady LGD;
2) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., przez brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego, zignorowanie uchwały Rady LGD potwierdzającej zgodność Operacji z LSR oraz błędne ustalenie stanu faktycznego;
3) naruszenie zasady decentralizacji i oddolności wdrażania LSR, stanowiącej – według Skarżącej – podstawową zasadę programu LEADER, przez pominięcie autonomii LGD w procesie oceny zgodności operacji z lokalną strategią rozwoju.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej czynności w całości.
Uzasadnienie skargi stanowi rozwinięcie przedstawionych zarzutów. Skarżąca uwypukliła w nim, że jej zdaniem Rada LGD podjęła właściwą decyzję uznając Operację za zgodną z warunkami udzielenia wsparcia, albowiem planowana działalność w zakresie usług fizjoterapii i medycyny estetycznej tworzy produkt okołoturystyczny odpowiadający na potrzeby turystów i mieszkańców, wspierając rozwój oferty wellness i prozdrowotnej w regionie.
W odpowiedzi na skargę Zarząd wniósł o jej oddalenie. W zakresie zarzutów naruszenia prawa materialnego podniósł, że na mocy art. 23 ust. 1 ustawy RLKS jest nie tylko uprawniony ale i zobowiązany do weryfikacji kwalifikowalności wszystkich operacji oraz, że żaden z przepisów rozporządzenia 2021/1060 nie ogranicza tej kompetencji. W zakresie zarzutów naruszenia przepisów postępowania wskazał natomiast, że zgodnie z art. 81 ustawy z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–2027 (Dz.U. z 2024 r. poz. 1741 ze zm., dalej: "ustawa PS WPR") stosowanie przepisów k.p.a. jest w postępowaniach dotyczących przyznania pomocy na podstawie umowy generalnie wyłączone.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje:
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U.2026.143 dalej: p.p.s.a.) uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy to uwzględniając skargę uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części (art. 145 §1 p.p.s.a.). Z kolei jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach to uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części (art. 145 §2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Przeprowadzona w tak określonych granicach kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W sprawie niniejszej kluczowe dla rozstrzygnięcia jest wyjaśnienie normatywnej struktury podziału kompetencji między Lokalną Grupą Działania (LGD) a zarządem województwa na gruncie obowiązujących regulacji prawnych a więc ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności (t.j.Dz.U.2025.182 dalej " ustawa RLKS"), ustawy z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (t.j.:Dz.U.2024.1741 dalej "ustawa PS WPR" oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 2021/1060 z dnia 24 czerwca 2021 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego Plus, Funduszu Spójności, Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji i Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury (Dz.Urz. UE L 231 z 30.06.2021, dalej: "rozporządzenie 2021/1060"). W myśl art. 3 ustawy PS WPR wspieranie rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność, o którym mowa w tytule III w rozdziale II rozporządzenia 2021/1060 w ramach Planu odbywa się co do zasady na zasadach określonych w przepisach o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności. Ustawa RLKS w art. 21 ust. 1 powierza LGD dokonanie wyboru operacji spośród tych, które spełniają warunki udzielenia wsparcia, przy zastosowaniu kryteriów wyboru operacji określonych w LSR. Z kolei art. 23 ust. 1 ustawy RLKS expressis verbis stanowi, że zarząd województwa na podstawie dokumentów przekazanych przez LGD dokonuje ostatecznej weryfikacji kwalifikowalności wybranych operacji i udziela wsparcia albo odmawia jego udzielenia. Ustawa RLKS przewiduje ponadto w art. 23 ust. 2, że w przypadku braków lub potrzeby złożenia wyjaśnień w zakresie dokumentów potwierdzających wybór operacji przez LGD, zarząd wzywa LGD do uzupełnienia dokumentacji lub złożenia wyjaśnień. Ten właśnie tryb zrealizował Zarząd w niniejszej sprawie – kierując do Rady LGD wezwanie do wyjaśnień i analizując nadesłaną odpowiedź przed wydaniem zaskarżonej czynności. Analogiczną strukturę dwustopniową – z podziałem na etap selekcji przez LGD i etap finalnej weryfikacji kwalifikowalności przez właściwy organ administracyjny – przewiduje art. 33 ust. 3 lit. d rozporządzenia 2021/1060. Przepis ten stanowi, że do wyłącznych zadań LGD należy wybór operacji i ustalenie kwoty wsparcia, z tym zastrzeżeniem, że operacje te są następnie "przedstawiane właściwemu podmiotowi do celów ostatecznej weryfikacji kwalifikowalności przed zatwierdzeniem". Nie można zatem zasadnie twierdzić, że prawo unijne bezwarunkowo wyklucza korektę dokonaną przez podmiot inny niż LGD na etapie weryfikacji kwalifikowalności – przeciwnie, art. 33 ust. 3 lit. d rozporządzenia 2021/1060 zakłada instytucjonalne istnienie takiego podmiotu i powierza mu swego rodzaju rolę strażnika legalności. Wyłączność zadań LGD obejmuje wybór operacji, nie zaś etap finalnej weryfikacji kwalifikowalności przed zatwierdzeniem, który z woli prawodawcy unijnego leży poza domeną LGD. Innymi słowy zarząd nie jest jedynie biernym adresatem wyboru dokonanego przez LGD, lecz współodpowiada za ramy proceduralne, w których ten wybór się dokonuje. Nie ma zatem podstaw do ujmowania weryfikacji kwalifikowalności przez zarząd, wykonywanej w ramach ustalonych wspólnie warunków, jako niedopuszczalnej ingerencji w autonomię LGD.
Zasadniczy zarzut Skarżącej opiera się na twierdzeniu, że Zarząd przekroczył swoje kompetencje, dokonując merytorycznej oceny zgodności Operacji z LSR, która to kompetencja miałaby przysługiwać wyłącznie Radzie LGD. Zarzut ten nie może zostać uznany za zasadny albowiem w realiach sprawy niniejszej Zarząd nie tyle dokonywał oceny "zgodności z LSR" rozumianej jako ocena merytoryczna celu operacji czy jej wkładu w realizację lokalnej strategii, ile weryfikował – w granicach swoich ustawowych kompetencji z art. 23 ust. 1 ustawy RLKS – czy Skarżąca spełniła warunek dostępowy, który stanowi bezwzględną przesłankę udzielenia wsparcia. Warunek dostępowy określony w § 3 Regulaminu naboru – wykazanie, że operacja tworzy produkt turystyczny lub okołoturystyczny z faktycznym wykorzystaniem zasobów kulturowych i/lub naturalnych obszaru LGD – to element kwalifikowalności operacji, nie zaś element oceny jej walorów merytorycznych. Weryfikacja kwalifikowalności należy zaś właśnie do zarządu województwa. Brak jest zatem podstaw do twierdzenia, że Zarząd naruszył zasadę wyłączności wyboru operacji przez LGD: Zarząd nie dokonywał wyboru ani nie ingerował w rankingowanie operacji przez LGD, lecz realizował swoją ustawową funkcję weryfikacji spełnienia warunków udzielenia wsparcia. Dostrzec przy tym należy, że ustawa RLKS przewiduje mechanizm komunikacji między zarządem a LGD w sytuacji, gdy dokumentacja wyboru wymaga uzupełnienia lub wyjaśnienia. Zarząd skorzystał z tego mechanizmu oraz przyznanej mu kompetencji, wzywając Radę LGD do wyjaśnień w trybie art. 23 ust. 2 ustawy RLKS a następnie wziął je pod uwagę, choć ostatecznie ocenił je jako niewystarczające. Nie ma zatem mowy o pominięciu stanowiska LGD. Odnosząc się natomiast w tym miejscu do ogólnych zasad programu a więc oddolności i decentralizacji wskazać wypada, że owszem zasady te stanowią fundament aksjologiczny podejścia, jednak zasady te nie mogą być rozumiane jako wyłączające jakąkolwiek zewnętrzną kontrolę kwalifikowalności. Zasada decentralizacji oznacza, że inicjatywa i selekcja projektów należą do społeczności lokalnej, nie zaś że decyzje o wydatkowaniu środków publicznych, w tym unijnych, mają być podejmowane bez żadnej kontroli ze strony instytucji zarządzających i pośredniczących. Przyjęcie takiej wykładni pozostawałoby w oczywistej sprzeczności z art. 33 ust. 3 lit. d rozporządzenia 2021/1060, który wprost przewiduje etap finalnej weryfikacji kwalifikowalności przed zatwierdzeniem. Odpowiedzialne zarządzanie środkami publicznymi i ochrona interesów finansowych Unii Europejskiej wymagają utrzymania mechanizmu kontroli kwalifikowalności niezależnego od samej LGD.
Przechodząc dalej. Spór w sprawie niniejszej koncentruje się na kwestii, czy Skarżąca wykazała spełnienie warunku dostępowego z § 3 Regulaminu, tj. czy złożony przez nią wniosek o wsparcie dokumentował realne i trwałe tworzenie produktu turystycznego lub okołoturystycznego z wykorzystaniem zasobów kulturowych i/lub naturalnych obszaru LGD. Jak wynika z akt Skarżąca złożyła wniosek o wsparcie operacji kwalifikowanej pod kody PKD 96.22.Z i 86.95.Z, obejmującej świadczenie usług gabinetu medycyny estetycznej i fizjoterapii: depilacji laserowej, redukcji tkanki tłuszczowej, zabiegów antycellulitowych, masaży oraz zabiegów z zastosowaniem światła podczerwonego, prowadzonych stacjonarnie lub z dojazdem do klienta. Zarówno z formularza wniosku, jak i z "Karty uzasadnienia zgodności z LSR" wynika, że Skarżąca nie wskazała żadnych konkretnych elementów wskazujących na terytorialne zakorzenienie planowanej działalności w obszarze LGD "Przyjazna Dolina Raby i Czarnej Orawy". Wniosek nie zawierał informacji o tym, że planowane usługi będą oparte na lokalnych surowcach przyrodniczych (np. wodach mineralnych, borowinach, ziołach regionu), że oferta będzie nawiązywała do tradycji leczniczych, uzdrowiskowych lub zielarskich obszaru, że planowane zabiegi zostaną wkomponowane w pakiety turystyczne promujące walory naturalne lub kulturowe regionu, ani że Skarżąca zamierza współpracować z podmiotami lokalnej branży turystycznej. Działalność opisana we wniosku miała charakter typowej, niespecyficznej dla żadnego konkretnego obszaru geograficznego oferty gabinetów medycyny estetycznej i fizjoterapii, dostępnej w każdym mieście i miejscowości w kraju. W tym stanie rzeczy ocena Zarządu, że Skarżąca nie wykazała spełnienia warunku dostępowego, jest więc oceną mającą pełne oparcie w aktach sprawy. Uwypuklić przy tym trzeba, że warunek dostępowy pełni funkcję selekcyjną. Jego celem jest ukierunkowanie wsparcia wyłącznie na operacje rzeczywiście zakorzenione w lokalnych zasobach obszaru LGD i tworzące produkt turystyczny lub okołoturystyczny oparty na tych zasobach. Ogólne wskazanie, że planowane usługi wpisują się w cel strategiczny "budowania oferty zagospodarowania czasu wolnego", bez konkretyzacji ich związku z zasobami terytorialnymi obszaru, nie czyni zadość temu wymogowi. Owszem, w wyjaśnieniach z dnia 29 września 2025 r. Rada LGD przedstawiła dwa odrębne argumenty. Pierwszy polegał na twierdzeniu, że usługi medycyny estetycznej i fizjoterapii stanowią element "turystyki zdrowotnej, wellness i rekreacji" i jako takie uzupełniają lokalną ofertę turystyczną, mogąc być kierowane do turystów odwiedzających region. Drugi sprowadzał się natomiast do rozumienia pojęcia "zasobów naturalnych" jako obejmującego substancje i procesy biologiczne organizmu ludzkiego, takie jak kwas hialuronowy, osocze bogatopłytkowe (PRP), stymulatory tkankowe czy naturalne mechanizmy regeneracyjne. W ocenie Sądu żaden z tych argumentów nie zasługiwał jednak na uwzględnienie. Co do pierwszego: samo twierdzenie, że dana usługa "może być kierowana do turystów" lub "uzupełnia ofertę turystyczną" regionu, nie czyni tej usługi produktem turystycznym ani okołoturystycznym w rozumieniu warunku dostępowego. Przy takiej wykładni niemal każda usługa konsumpcyjna świadczona na obszarze LGD (np. fryzjer, pralnia, gabinet dentystyczny) spełniałaby warunek dostępowy naboru ukierunkowanego na tworzenie produktów turystycznych. Taka wykładnia pozbawiałaby jednak warunek dostępowy jego funkcji selekcyjnej a tym samym byłaby sprzeczna z celem, jakiemu warunek ten służy. Co się natomiast tyczy drugiego argumentu to rozumienie pojęcia "zasobów naturalnych obszaru LGD" jako substancji endogennych organizmu ludzkiego zdaniem sądu nie ma żadnego oparcia w treści warunku dostępowego. Element terytorialny – "obszaru LGD" – jednoznacznie bowiem wskazuje, że chodzi o zasoby zlokalizowane na konkretnym terytorium: elementy środowiska przyrodniczego, krajobraz, gleby, wody, lokalny klimat i mikroklimat, roślinność, surowce regionalne. Tymczasem substancje wytwarzane przez organizm ludzki (kwas hialuronowy, PRP, komórki macierzyste) nie są zasobami żadnego obszaru geograficznego – są one tą samą substancją i w tej samej postaci dostępne niezależnie od tego, w jakiej miejscowości prowadzony jest gabinet. Przyjęcie interpretacji LGD prowadziłoby więc do absurdalnego wniosku, że każdy gabinet medycyny estetycznej na terenie całego kraju spełnia warunek dostępowy naboru ukierunkowanego na turystyczne wykorzystanie lokalnych zasobów przyrodniczych i kulturowych, co jest wnioskiem nie do pogodzenia z sensem omawianego warunku i z istotą podejścia LEADER, zakładającego wsparcie operacji terytorialnie zakorzenionych. Zarząd prawidłowo zatem odmówił podzielenia tak skonstruowanej argumentacji Rady LGD. Sąd podkreśla przy tym, że ocena, czy Skarżąca wykazała spełnienie warunków, jest oceną dokonywana na podstawie dokumentów złożonych na etapie naboru. Późniejsze argumenty podnoszone w skardze, wskazujące na możliwość "powiązania" działalności z lokalnymi zasobami, nie mogą zastąpić brakującej dokumentacji złożonej w toku postępowania. Sąd kontroluje legalność zaskarżonej czynności w oparciu o stan faktyczny i prawny istniejący na dzień jej podjęcia.
Skarżąca zarzuciła Zarządowi ponadto naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Również i ten zarzut nie zasługiwał na uwzględnienie. Przede wszystkim, w zakresie stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w postępowaniach o przyznanie wsparcia prowadzonych w trybie ustawy PS WPR, gdzie pomoc przyznawana jest na podstawie umowy to przepis art. 81 ust. 1 ustawy PS WPR wprost wyłącza zastosowanie k.p.a. z wyjątkiem enumeratywnie wskazanych przepisów. Postępowanie dotyczące Operacji Skarżącej toczyło się zaś właśnie w tym trybie a przywołane przez Skarżącą przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) nie należą do wyjątków wymienionych w ustawie PS WPR. Tym samym podniesiony zarzut naruszenia wymienionych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego jest chybiony, gdyż przepisy te nie mają zastosowania w niniejszym postępowaniu. Przy czym wyłączenie Kodeksu postępowania administracyjnego nie oznaczało w tym przypadku braku jakichkolwiek standardów procesowych, gdyż ustawa PS WPR zawiera własne regulacje proceduralne w tym art. 66, który nakazuje uwzględnienie wszystkich istotnych dowodów i wyjaśnień oraz art. 89, który zobowiązuje do podania przyczyn odmowy. W sprawie niniejszej Zarząd wezwał LGD do złożenia wyjaśnień w trybie art. 23 ust. 2 ustawy RLKS, zapoznał się z odpowiedzią Rady LGD z dnia 29 września 2025 r. Wyjaśnienia te zostały rozważone i ocenione, a następnie Zarząd wskazał konkretne przyczyny odmowy w sposób umożliwiający Skarżącej ocenę zasadności tej odmowy. Nie można zatem mówić o pominięciu istotnego materiału dowodowego ani o naruszeniu zasady zaufania. Okoliczność, że Zarząd doszedł do wniosków odmiennych niż LGD, nie świadczy o zignorowaniu jej stanowiska, lecz o jego zweryfikowaniu, do czego Zarząd był uprawniony.
Podsumowując. W ocenie Sądu zaskarżone rozstrzygnięcie Zarządu jest zgodne z prawem. Zarząd działał bowiem w granicach kompetencji określonych w art. 23 ust. 1 ustawy RLKS i realizował rolę, jaką prawodawca krajowy i unijny powierzył podmiotowi odpowiedzialnemu za finalną weryfikację kwalifikowalności w myśl art. 33 ust. 3 lit. d rozporządzenia 2021/1060. Powtórzyć przy tym trzeba, że weryfikacja kwalifikowalności operacji przez zarząd województwa jest kompetencją odrębną od kompetencji LGD w zakresie wyboru operacji i stanowi wymagany przez prawo etap postępowania, bez realizacji którego nie może nastąpić zatwierdzenie wsparcia. Brak spełnienia warunków dostępowych uprawnia zarząd do odmowy, zaś działanie to nie stanowi niedozwolonej ingerencji w autonomię LGD. Pogląd ten koreluje z dwustopniowym modelem przewidzianym w art. 33 ust. 3 lit. d rozporządzenia 2021/1060, który z jednej strony gwarantuje wyłączność wyboru operacji przez LGD, z drugiej – nakazuje ich przedstawienie do finalnej weryfikacji kwalifikowalności przed zatwierdzeniem. Ocena Zarządu, że Skarżąca nie wykazała spełnienia warunku dostępowego z § 3 Regulaminu, znajduje przy tym oparcie w aktach sprawy. Sąd nie stwierdził również arbitralności działania Zarządu bo interpretacja pojęcia "zasobów naturalnych obszaru LGD" prezentowana przez Zarząd jest interpretacją opartą na literalnym brzmieniu warunku dostępowego i uwzględniającą jego cel funkcjonalny, a pozytywny katalog przykładowych sposobów wykazania tego warunku wskazany przez Zarząd w uzasadnieniu odmowy (lokalne surowce, tradycje uzdrowiskowe/zielarskie/lecznicze, walory krajobrazowe, współpraca z branżą turystyczną) jawi się jako katalog rozsądny i adekwatny do treści Przedsięwzięcia 1.4 w przeciwieństwie do stanowiska Rady LGD z dnia 29 września 2025 r. utożsamiającej zasoby naturalne obszaru LGD z substancjami endogennymi organizmu ludzkiego bądź sprowadzające warunek dostępowy do twierdzenia, że dana usługa "może być kierowana do turystów". W ocenie Sądu warunek dotyczący "zasobów naturalnych obszaru" musi być interpretowany ściśle i literalnie, gdyż warunki dostępowe wyznaczają ramy kwalifikowalności operacji, a ich rozszerzająca interpretacja prowadziłaby do podważenia celowości i funkcji selekcyjnej warunków dostępowych jako instrumentu ukierunkowywania wsparcia na operacje rzeczywiście zakorzenione w lokalnym kontekście przyrodniczym i kulturowym. Zarząd nie naruszył również obowiązujących w tym postępowaniu standardów proceduralnych.
Mając to wszystko na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło