III SA/Kr 1640/15

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 5 marca 2015 nr [ ] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy społecznej postanawia: I. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym i ustanowić dla niej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podała, że brak jest osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Określając swój majątek uwidoczniła, że należy do niej objęty zajęciem komorniczym dom o powierzchni mieszkalnej ok. 100m2. Wedle oświadczenia, nie posiada przedmiotów wartościowych, przy wierzytelnościach poczyniła natomiast wzmiankę o treści "2600 zł z tyt. zajęcia bezprawnie kwota przez MOPS" Swoje dochody oszacowała na 774 zł netto. Na kwotę tę składa się 604 zł zasiłku z tytułu niepełnosprawności, 20 zł zasiłku okresowego i 150 zł zasiłku celowego. Uzasadniając swoje starania opisała problemy i schorzenia z jakimi się boryka. Wymieniając zobowiązania i stałe wydatki wskazała , koszt ogrzewania za ostatnie dwa miesiące wyniósł 720 zł, na wodę przeznacza 25 zł miesięcznie na prąd 77 zł. Wskazała również na konieczność zakupu leków i opłacenie dojazdów do lekarzy. Z racji tego, że nie jest to pierwsza sprawa skarżącej więc na podstawie jej wcześniejszych wyjaśnień składanych w innych sprawach okolicznościami znanymi z urzędu pozostaje, że skarżąca cierpi na przewlekłą chorobę z cechami progresji wraz z współistniejącymi. Legitymuje się orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności zaliczającym skarżącą do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Wymaga specjalistycznego leczenia. Leczenie jest jednak utrudnione z racji nie tolerancji wielu leków oraz nawracających infekcji. Schorzenia skarżącej ograniczają jej zdolność do poruszania się. Korzysta ze wsparcia oferowanego przez ośrodek pomocy społecznej. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zgodnie z art. 239 §1 pkt 1 lit. a) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W konsekwencji uznania, że strona korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych - co oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych jak i ponoszenia wydatków – rozpoznanie wniosku skarżącej o zwolnienie od kosztów sadowych jest zbędne a w związku z tym postanowiono jak w sentencji działając na zasadzie art. 249a ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 7 ppsa. Bezprzedmiotowość wniosku o zwolnienie od kosztów pozostaje bez wpływu na drugie z żądań skarżącej a mianowicie ustanowienia adwokata. Zgodnie bowiem z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). Logiczną konsekwencją przedstawionego stanu rzecz jest więc, że w sytuacji gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, sąd może przyznać jej to prawo w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 §3 in fine ppsa). Oczywiście pod warunkiem, uprzedniego złożenia oświadczenia, którym strona wykaże, że nie jest wstanie ponieść opłat za jego czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa). W realiach niniejszej sprawy skarżąca złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa wskazując na swój stan rodzinny, posiadany majątek, dochody. Oświadczenia te uzupełnione informacjami dostępnymi na zasadzie notorii urzędowej są wystarczające dla oceny aktualnych możliwości płatniczych strony. Korespondują z oświadczeniami wcześniej składanymi. Sytuacja skarżącej jest nieszczególna. Tak bowiem należy postrzegać osobę ze znikomym dochodem, mającą problemy z regulowaniem podstawowych należności. Okoliczność, że do skarżącej należy dom w którym zamieszkuje nie zmienia tego oglądu. Nie można bowiem tracić z pola widzenia tej części wyjaśnień skarżącej, gdzie wskazuje że jest on objęty zajęciem komorniczym. Biorąc pod uwagę stan zdrowia skarżącej trudno czynić jej jakieś zasadnicze zarzuty, że nie stara się poprawić swej sytuacji. Uwzględniając to wszystko i przewidując minimalny koszt opłat za czynności adwokatów w postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało ustanowić dla skarżącej adwokata z urzędu, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. W przedstawionej sytuacji skarżąca nie jest bowiem w stanie pokryć kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W konsekwencji działanie takie stanowić będzie dla skarżącej pomoc, o którym to prawie traktują przepisy Oddziału 2 Rozdziału 3 Działu V ustawy z dnia 30 czerwca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z tych względów orzeczono jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.