III SA/Kr 1705/16

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. O. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi P. O. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 24 sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania postanawia: oddalić wniosek. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się ustanowienia adwokata. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z dwoma córkami tj. z 19-letnią N. i 17-letnią K. Określając swój majątek wykazał stanowiące jego własność następujące nieruchomości: 1) dom o pow. 300 m2 i wartości 1.100.000 zł, 2) dom o pow. 180 m2 i wartości 560.000 zł, 3) dom o pow. 190 m2 i wartości 580.000 zł, 4) dom o pow. 120 m2 i wartości 370.000 zł, 5) dom o pow. 290 m2 i wartości 780.000 zł, 6) dom o pow. 180 m2 i wartości 280.000 zł, 7) dom o pow. 180 m2 i wartości 280.000 zł, 8) mieszkanie o pow. 50 m2 i wartości 260.000 zł, 9) dom o pow. 300 m2 i wartości 1.100.100 zł, 10) działkę budowlaną o pow. 0,0560 ha i wartości 300.000 zł, 11) działkę (sady) o pow. 0,0780 ha i wartości 28.000 zl, 12) działkę (polana) o pow. 0,3280 ha i wartości 100.000 zł. Nadto skarżący posiada 200.000 zł oszczędności a z przedmiotów wartościowych dwa samochody tj. Peugeot [...] o wartości 25.000 zł oraz Mercedes [...] o wartości 60.000 zł. Swoje stałe miesięczne dochody skarżący oszacował na kwotę 4200 zł z działalności gospodarczej. Uzasadniając swoje starania podniósł, że pomoc pełnomocnika jest mu niezbędną do sporządzenia skargi kasacyjnej, gdyż sam nie ma ani wystarczającej wiedzy ani kompetencji do jej sporządzenia. Powiada, że obecnie przebywa w Zakładzie Karnym i jego możliwości w zakresie ustanowienia pełnomocnika z wyboru są bardzo ograniczone gdyż nie posiada najbliższej rodziny, która udzieliłaby mu jakiejkolwiek pomocy w tej kwestii. Wymieniając zobowiązania i stałe wydatki wskazał na kwotę 1800 zł. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmujące m.in. ustanowienie adwokata o ile nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W realiach rozstrzyganego przypadku skarżący złożył oświadczenie, które jest wystarczające dla wyprowadzenia kluczowego dla sprawy wniosku. Mianowicie, skarżący jest nie tylko osobą zamożną ale po prostu bogatą w potocznym tego słowa znaczeniu skoro należą do niego nieruchomości (tj. 8 domów, 1 mieszkanie, 3 działki) o łącznej wartości 5.738.100 zł, posiada oszczędności w kwocie 200.000 zł, dysponuje dwoma samochodami o łącznej wartości 85.000 zł i przy tym wszystkim wykazuje jeszcze stały miesięczny dochód z działalności gospodarczej w kwocie 4500 zł. Skoro zaś skarżący jest osobą zamożną i majętną to przyznanie mu w takich warunkach prawa pomocy obejmującego ustanowienie adwokata z nie znajduje dla siebie jakichkolwiek podstaw. Sprzeciwia się temu zarówno reguła prawa ustanowiona w przepisie art. 246 §1 ppsa jak i aktualne poglądy doktryny zgodnie z którymi jest to instytucja o charakterze wyjątkowym, która powinna stanowić przywilej dla osób, które muszą korzystać z ochrony prawnej przed sądem a w przypadku ubogiego społeczeństwa, jakim jest społeczeństwo polskie, prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu (tak H Knysiak – Molczyk w "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz". pod redakcją prof. T. Wosia. Warszawa 2005 s. 631). Postulatom tym wtóruje zresztą praktyka orzecznicza sądów administracyjnych zgodnie z którą, udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postan. NSA z 27 maja 2008 r. I FZ 160/08). W realiach niniejszej sprawy – co oczywiste - o niczym takim mowy być nie może biorąc pod uwagę wartość wykazanego przez skarżącego majątku. W świetle tych ustaleń okoliczność, że skarżący przebywa obecnie w Zakładzie Karnym jest zaś prawnie nierelewantna. Oczywiście taki pobyt wiąże się z pewnymi utrudnieniami, skarżący ma jednak wystarczające środki by zapewnić sobie pełnomocnika z wyboru, w czym pomóc mu może choćby 19-letnia córka, która jak wykazał pozostaje ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym. Z przytoczonych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 243 §1 oraz art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 i art. 245 §1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.