III SA/Kr 1709/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Jakubiec po rozpoznaniu w dniu 3 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w organizacji na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia 5 października 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania p o s t a n a w i a odrzucić skargę. Naczelnik Urzędu Celnego decyzją z dnia [...] 2016 r. nr [...] umorzył wobec A Sp. z o.o. w organizacji postępowanie dotyczące wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. A Sp. z o.o. w organizacji oraz D. S. wnieśli odwołanie od powyższej decyzji. Oba podmioty reprezentowane były przez adwokata M. B. – B. Dyrektor Izby Celnej postanowieniem z dnia 5 października 2016 r. nr [...] stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez A Sp. z o.o. w organizacji ze względu na okoliczność, iż pełnomocnictwo adwokatowi M. B. – B. zostało udzielone przez osobę nieuprawnioną. D. S. jako jedyny wspólnik skarżącej spółki, który został powołany do pełnienia funkcji członka zarządu nie może zgodnie z przepisem art. 162 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych. (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1578 ze zm.) reprezentować spółki ani jako jego pełnomocnik ani jako członek zarządu jednoosobowego, zatem nie może udzielić pełnomocnictwa. Organ stwierdził równocześnie, że D. S. nie posiada interesu prawnego w niniejszym postępowaniu. Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi A Sp. z o.o. w organizacji oraz D. S., reprezentowanych przez adwokata M. B. – B., w której wskazano, że uprawnienie D. S. do reprezentacji wynika z zajmowanej funkcji – prezesa zarządu i nie można łączyć go jedynie z posiadaniem statusu jedynego wspólnika. Interes prawny D. S. do zaskarżenia ww. postanowienia wynika z kolei z przepisu art. 116 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Jako prezes zarządu ponosi odpowiedzialność subsydiarną za zobowiązania strony skarżącej. Do skargi załączone zostało udzielone przez D. S. pełnomocnictwo z daty 14 listopada 2014 r. adwokatowi M. B. – B. do zastępstwa przed Wojewódzkimi Sądami Administracyjnymi oraz Naczelnym Sądem Administracyjnym w imieniu A Sp. z o.o. w organizacji. Pod podpisem D. S. umieszczona została pieczątka A Sp. z o.o. w organizacji. Z akt administracyjnych wynikają następujące dodatkowe ustalenia: Na podstawie aktu notarialnego z dnia 4 listopada 2014 r. Rep. A Nr [...] zawiązana została spółka z ograniczoną odpowiedzialnością pod firmą A Sp. z o.o. Kapitał zakładowy spółki wyniósł 70.000,00 zł i dzielił się na 350 udziałów o wartości nominalnej po 200 zł. Wspólnik D. S. wniósł do kapitału zakładowego spółki wkład niepieniężny w postaci 50 ekranowych urządzeń rozrywkowych o wartości 400 zł, czyli o łącznej wartości 20.000 zł i z tego tytułu objął 100 udziałów o wartości nominalnej po 200 zł każdy oraz wkład pieniężny w kwocie 50.000 zł i z tego tytułu objął 250 udziałów o wartości nominalnej po 200 zł każdy. Akt notarialny stanowił jednocześnie protokół pierwszego Zgromadzenia Wspólników spółki, na którym podjęto uchwałę o wyborze jednoosobowego Zarządu w osobie D. S., powierzając mu funkcję Prezesa tego Zarządu. W dniu 4 maja 2015 r. uchwałą wspólników A Sp. z o.o. w organizacji Nr 2/05/2015 stwierdzono, że umowa spółki ulega rozwiązaniu w związku z niewpisaniem spółki do Krajowego Rejestru Sądowego w ciągu 6 miesięcy od zawarcia umowy spółki. Sąd wezwał pełnomocnika strony skarżącej pismem z dnia 6 grudnia 2016 r. do usunięcia braków formalnych skargi w terminie do 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi poprzez złożenie dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji strony skarżącej. Wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi w dniu 13 grudnia 2016 r. Odpowiedział w terminie (16 grudnia 2016 r.), że spółka A Sp. z o.o. w organizacji nie została wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego, co uniemożliwia przedłożenie stosownego odpisu. Przedłożony został akt notarialny z dnia 4 listopada 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga A Sp. z o.o. w organizacji jest niedopuszczalna ze względu na wniesienie skargi przez osobę (adwokata M. B. – B.), która nie została i nie mogła być należycie umocowana do reprezentowania A Sp. z o.o. w organizacji. Strona skarżąca posiada status spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji odpowiadający regulacji zawartej w przepisie art. 162 Kodeksu spółek handlowych, w której jedynym wspólnikiem jest Prezes Zarządu tej spółki D. S. Przepis ten stanowi, że w spółce jednoosobowej w organizacji jedyny wspólnik nie ma prawa reprezentowania spółki. Nie dotyczy to zgłoszenia spółki do sądu rejestrowego. Zgodnie z aktem notarialnym stanowiącym akt założycielski spółki A Sp. z o.o. w organizacji D. S. objął wszystkie udziały spółki (350), zyskując jednocześnie status jedynego wspólnika spółki. W prawie do reprezentacji zawiera się niewątpliwie prawo do udzielenia pełnomocnictwa jako akt skierowany na zewnątrz spółki, natomiast skoro cytowany wyżej przepis ogranicza w sposób wyraźny prawo do reprezentacji w ramach jednoosobowej spółki z o.o. w organizacji do zgłoszenia spółki do sądu rejestrowego – należy przyjąć, że jakiekolwiek inne działania (oświadczenia) noszące cechy reprezentacji jedynego wspólnika noszą znamiona nieważności, gdyż zostały podjęte sprzecznie z prawem (przepisem art. 162 ksh). Wypada wspomnieć w tym miejscu o zasadzie nemo plus iuris. Pełnienie przez D. S. funkcji Prezesa Zarządu nie ma znaczenia w kontekście prawa do reprezentacji. Kodeks spółek handlowych przewiduje w przypadku spółek z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji prawo zarządu do reprezentacji, niemniej dotyczy to zarządu wieloosobowego oraz spółki z o.o. w organizacji, w której działa więcej niż jeden wspólnik (art. 161 § 2 ksh). Zatem interpretacja przepisu art. 162 ksh polega na przyjęciu, że w jednoosobowej spółce w organizacji jej jedyny wspólnik nie może reprezentować spółki, gdyby był powołany do zarządu spółki, w takim przypadku konieczne jest powołanie albo zarządu z udziałem osoby trzeciej, albo specjalnego pełnomocnika z art. 161 § 2 ksh (tak Stanisław Włodyka, Prawo spółek handlowych, Tom 2 2012, wyd. 2). Motywem omawianej regulacji, zawężającym w znacznym zakresie prawo do reprezentacji spółki z o.o. w organizacji, w której działa jeden wspólnik, było zapobieżenie działań bez kontroli innych wspólników. Wobec powyższego należy przyjąć, że skarga A sp. z o.o. w organizacji nie jest dopuszczalna, skoro jedyny wspólnik tej spółki na gruncie Kodeksu spółek handlowych nie mógł udzielić umocowania do czynności polegających na wniesieniu w imieniu spółki skargi, a co więcej, jedynym jego uprawnieniem było zgłoszenie spółki do Krajowego Rejestru Sądowego. (por. postanowienie WSA w Kielcach z dnia 29 lipca 2016 r., sygn. akt I SA/Ke 95/16, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 października 2015 r. sygn. akt II GZ 531/15, dostępne w cbois.nsa.gov.pl). Skarga podlega odrzuceniu na podstawie przepisu art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.