III SA/Kr 1710/14
WyrokWSA w Krakowie2015-07-02
Skład orzekający: Dorota Dąbek, Krystyna Kutzner, Maria Zawadzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie wypłaty zaległych świadczeń z pomocy społecznej, jeśli w tej samej sprawie zapadły już prawomocne rozstrzygnięcia lub gdy brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., gdy w danej sprawie zapadły już prawomocne rozstrzygnięcia lub gdy brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie postępowania administracyjnego. W sytuacji, gdy skarżący domaga się wypłaty zaległych świadczeń, a wcześniej wydano decyzje przyznające lub odmawiające przyznania tych świadczeń, które stały się prawomocne, organ zasadnie odmawia wszczęcia nowego postępowania.Stan faktyczny
Skarżący K. Ś. złożył wniosek o wypłatę zaległych świadczeń z pomocy społecznej za okres od lipca do grudnia 2012 r. Prezydent Miasta odmówił wszczęcia postępowania, wskazując na wcześniejsze decyzje przyznające lub odmawiające przyznania zasiłków stałych i okresowych za ten sam okres, które stały się prawomocne, a także na brak podstawy materialnoprawnej do ponownego rozpatrywania żądania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie Konstytucji RP i ustawy o pomocy społecznej.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę i przyznał adwokatowi wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dąbek Sędziowie NSA Krystyna Kutzner WSA Maria Zawadzka (spr.) Protokolant st. ref. Urszula Czerwińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lipca 2015 r. sprawy ze skargi K. Ś. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 5 września 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania I. skargę oddala, II. przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - na rzecz adwokat A. S. Kancelaria Adwokacka ul. [...] w K kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach
Postanowieniem z dnia 16 czerwca 2014 r. Nr [...] Prezydent Miasta odmówił wszczęcia postepowania w sprawie wypłacenia skarżącemu K. Ś. zaległych świadczeń w formie zasiłku stałego, okresowego oraz zasiłków celowych za trzy posiłki dziennie, zapłacenie czynszu zaległego w całości, środki czystości i higieniczne, lekarstwa oraz energię na lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad i grudzień 2012 r.
W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że w dniu 15 maja 2014 r. skarżący złożył wniosek o wypłacenie zaległych świadczeń w formie zasiłku stałego, okresowego oraz w formie zasiłków celowych na celowych za trzy posiłki dziennie, zapłacenie czynszu zaległego w całości, środki czystości i higieniczne, lekarstwa oraz energię na lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad i grudzień 2012 r.
W dniu 30 kwietnia 2014 r. zostało wydane postanowienie [...] w sprawie wypłaty zaległego zasiłku stałego oraz postanowienie [...] w sprawie wypłaty zaległego zasiłku okresowego. Odnosząc się do wypłaty zasiłków zaległych świadczeń w formie zasiłków celowych organ wskazał, że decyzje w tych sprawach były wydawane na bieżąco, zgodnie ze składanymi wnioskami i w każdej z tych spraw skarżący miał prawo wnieść odwołanie. Wobec powyższego na mocy art. 61a § 1 k.p.a. odmówiono wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie.
Powyższe postanowienie zostało doręczone skarżącemu w dniu 11 lipca 2014 r.
W odwołaniu od powyższego postanowienia K. Ś. zarzucił, że zostało ono wydane z naruszeniem Konstytucji RP oraz ustawy o pomocy społecznej.
Postanowieniem z dnia 5 września 2014 r. Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji
Kolegium wskazało, że na mocy postanowienia z dnia [...] 2014 r. Nr [...] organ odmówił wszczęcia postepowania w sprawie wypłacenia skarżącemu zaległego zasiłku stałego za okres od 1 lipca 2012 r. do 31 grudnia 2012 r., gdyż w dniu 3 października 2012 r. została wydana decyzja nr [...] w sprawie przyznania skarżącemu zasiłku stałego na okres od 1 lipca 2012 r. do 30 września 2012 r., a w dniu 2 maja 2013 r. została wydana decyzja nr [...], w sprawie przyrzynania zasiłku stałego na okres od dnia 1 października 2012 r. do 31 grudnia 2013 r. Od postanowień tych skarżący nie złożył środków zaskarżenia, zatem postanowienia te są prawomocne. Prezydent Miasta na mocy postanowienia z dnia [...] 2014 r. Nr [...] odmówił wszczęcia postepowania w sprawie wypłacenia zaległego zasiłku okresowego za okres od 1 lipca 2012 r. do 31 grudnia 2012 r. , ponieważ w dniu 3 października 2012r. została wydana decyzja nr [...] w sprawie odmowy przyznania skarżącemu zasiłku okresowego na okres od 1 lipca 2012 r. do 30 września 2012 r., natomiast w dniu 2 maja 2013 r. została wydana decyzja nr [...], w sprawie odmowy przyrzynania zasiłku okresowego na okres od 1 października 2012 r. do 31 grudnia 2013 r. Z powyższych względów organ na mocy art. 61a § 1 k.p.a. odmówił wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie.
W skargach do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie K. Ś. zarzucił, że postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego zostały wydane z rażącym przepisów Konstytucji RP oraz ustawy o pomocy społecznej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało w całości swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej p.p.s.a.), Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia według określonego ww. przepisach kryterium zgodności z prawem, Sąd uznał wniesioną skargę za nieuzasadnioną. Nie zachodzą bowiem podstawy do stwierdzenia, że przedmiotowe postanowienie wydane zostało z naruszeniem prawa materialnego lub z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w rozpoznawanej sprawie było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, który utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] 2014r., wydane na podstawie art. 61a § 1 k.p.a.
Powołany przepis obowiązujący od dnia 11 kwietnia 2011 r., został dodany ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 6, poz. 18). Wskazany przepis stanowi podstawę do wydania przez organ administracji publicznej postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 k.p.a., zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Ustawodawca wprowadził w tej regulacji dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z nich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną. Przesłanką do wydania postanowienia w trybie art. 61a § 1 k.p.a. jest też zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Przyczyny te nie zostały w ustawie skonkretyzowane. Należy przez nie rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania; przykładowo, gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygniecie lub, gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialno-prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym.
W przedmiotowej sprawie skarżący w dniu 15 maja 2014 r. skarżący złożył wniosek o wypłacenie zaległych świadczeń m. in. w formie zasiłku stałego, okresowego.
Prawidłowo organ wskazał, że skarżący w dniu 1 kwietnia 2014 r. składał już wnioski o wypłatę zaległych zasiłków stałego i okresowego za okres od dnia 1 lipca do 31 grudnia 2012 r. W obydwu przypadkach Prezydent Miasta postanowieniami z dnia [...] 2014 r. Nr [...] i Nr [...] odmówił wszczęcia postepowania w sprawie wypłacenia zaległych świadczeń. Powyższe postanowienia stały się ostateczne, z uwagi na fakt, że skarżący nie wniósł od nich zażaleń w ustawowym terminie. Postanowieniami z dnia 5 września 2014 r. Nr [...], [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia zażalenia w obydwu sprawach, natomiast Wojewódzki Są Administracyjny w Krakowie, wyrokiem z dnia 2 lipca 2015r. sygn. akt III SA/Kr 1708/14 oddalił skargi K. Ś. na powyższe postanowienia. Prawidłowo zatem organy wskazały, że sprawach tych zapadły już rozstrzygnięcia.
Podkreślić również należy, że ponieważ skarżący zwrócił się do organów o wypłatę zaległych świadczeń, w przepisach ustawy o pomocy społecznej brak jest podstawy materialno-prawnej do rozpatrzenia żądania skarżącego w trybie postępowania administracyjnego. Zasadnie więc organ na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. odmówił wszczęcia postepowania w sprawie wypłacenia skarżącemu zaległych świadczeń.
Z powyższych względów skarga nie mogła zostać uwzględniona, ponieważ wyniki oceny przeprowadzonego postępowania i stanowisko organów nie dają podstawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Z tych względów Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu orzekł, na podstawie art. 200 w zw. z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461), jak w punkcie II sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło