III SA/Kr 1743/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędziowie WSA Renata Czeluśniak (spr.) WSA Hanna Knysiak-Sudyka WSA Ewa Michna po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 marca 2017 r. sprawy ze skargi A Polska Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą w W na postanowienie Wojewody z dnia 29 września 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Wojewody na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. III. Wojewoda postanowieniem z dnia 29 września 2016 r. znak: [...] wydanym na podstawie art. 1341 w związku z art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 z późn. zm.) - dalej k.p.a., oraz w związku z art. 47 ust. 3 oraz art. 46 ust. 2 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 14 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2016 r., poz. 722 z późn. zm.), stwierdził, że odwołanie spółki A Sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w W od decyzji Prezydenta Miasta z [...] 2016 r. znak: [...] o odmowie udostępnienia danych z Rejestru Mieszkańców Gminy, zostało wniesione z uchybieniem przewidzianego w art. 129 § 2 k.p.a. terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] 2016 r. znak: [...], odmówił stronie skarżącej, udostępnienia danych z Rejestru Mieszkańców Gminy. Powyższa decyzja została doręczona pełnomocnikowi strony skarżącej w dniu 8 sierpnia 2016 r. Data doręczenia decyzji wyznaczyła początek czternastodniowego terminu do wniesienia środka zaskarżenia, którego koniec przypadł na dzień 22 sierpnia 2016 r. Wskazano, że pełnomocnik spółki wniósł odwołanie za pośrednictwem urzędu pocztowego w R w dniu 23 sierpnia 2016 r., czyli po terminie. Wobec powyższego, jak podkreślił organ, stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia odwołania jest zasadne i w tej sytuacji pozostawia się go bez rozpatrzenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie strona skarżąca, działając przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzuciła naruszenie: - art. 129 § 2 w zw. z art. 134 w zw. z art. 57 § 1 w zw. z art. 57 § 5 ust. 2 k.p.a. poprzez dokonanie błędnej analizy stanu faktycznego, polegającej na nieprawidłowym odnotowaniu faktu, co do daty wniesienia w ustawowym terminie w polskiej placówce pocztowej odwołania, z zachowaniem wymaganego terminu 14 dni, skutkującego wydaniem wadliwego orzeczenia stwierdzającego uchybienie terminu oraz naruszającego w przedmiotowej sprawie ponownie interes skarżącego, - zasady szybkości i prostoty postępowania, o której mowa w art. 12 k.p.a., polegającej na nieprawidłowej analizie stanu sprawy, skutkujące niezałatwieniem sprawy bez zbędnej zwłoki, w sposób wnikliwy i szybki, co w konsekwencji przyczyniło się do przewlekłości postępowania. Wskazując na powyższe, strona skarżąca wniosła o uchylenie postanowienia w całości oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych. W uzasadnieniu podniosła, że organ nieprawidłowo odnotował fakt co do daty wniesienia odwołania, bowiem na potwierdzeniu nadania przedmiotowej przesyłki widnieje data stempla pocztowego 22 sierpnia 2016 r. Przesyłka ta została oznaczona numerem [...] i dostarczona organowi I instancji w dniu 25 sierpnia 2016 r. W związku z powyższym, jak podkreślono, strona skarżąca dochowała terminu przy wniesieniu środka zaskarżenia, zaś organ, wydał postanowienie z naruszeniem przepisów prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podkreślił, że załączona do skargi uwierzytelniona kserokopia potwierdzenia nadania na adres UM przesyłki oznaczonej nr [...] nie dowodzi, że w dacie 22 sierpnia 2016 r. skarżąca złożyła w urzędzie pocztowym przesyłkę poleconą zawierającą odwołanie. Z akt sprawy wynika natomiast, że przesyłka zawierająca odwołanie została złożona w placówce Poczty Polskiej S.A. w dniu 23 sierpnia 2016 r., co wynika z daty stempla zamieszczonego na kopercie załączonej do odwołania. Przesyłce tej placówka poczty nadała nr [...] a więc inny numer, aniżeli podaje strona skarżąca w treści skargi. Przesyłka ta została nadana przez placówkę Poczty Polskiej R do adresata - Urzędu Miasta w dniu 24 sierpnia 2016 r. i doręczona adresatowi w dniu 25 sierpnia 2016 r. Powyższe potwierdza wydruk z elektronicznego systemu śledzenia przesyłek Poczty Polskiej, załączony do odpowiedzi na skargę. Istniały zatem, jak podkreślono, uzasadnione podstawy do przyjęcia przez organ odwoławczy, że odwołanie od decyzji organu I Instancji zostało wniesione z uchybieniem terminu, który upływał w dniu 22 sierpnia 2016 r. Z akt sprawy wynika również, że do Wojewody zostało skierowane za pośrednictwem Prezydenta pismo skarżącej datowane na 23 sierpnia 2016 r. W piśmie tym wskazano, że w związku z załączonym w dniu 22 czerwca 2016 r. niewłaściwym egzemplarzem pisma, który może okazać się mało czytelny, strona przedkłada stosowny egzemplarz wraz z załącznikami. Analiza akt postępowania I instancji nie wskazuje, zdaniem organu, by w dniu 22 czerwca 2016 r. do akt tych został załączony nieczytelny egzemplarz jakiegokolwiek pisma. Istnieją natomiast uzasadnione podstawy do stwierdzenia, że do przedmiotowego pisma datowanego na dzień 23 sierpnia 2016 r. zostało załączone odwołanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Na wstępie należy zauważyć, iż zgodnie z treścią art. 119 pkt 3 z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) dalej - p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli: przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W świetle treści wskazanego przepisu oraz przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie należy stwierdzić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie korzystając z dyspozycji art. 119 pkt 3 p.p.s.a. mógł z urzędu rozpoznać przedmiotową sprawę w trybie uproszczonym. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach; stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu, tzn. czy jest on zgodny z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Jednocześnie zgodnie z art. 134 p.p.s.a. sądy te nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania mającym wpływ na wynik sprawy. Wojewoda uznał, że wniesione przez stronę skarżącą odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta z dnia 29 lipca 2016 r. jest spóźnione, w związku z czym stwierdzono, że zostało wniesione z uchybieniem terminu. Okoliczność sporna w przedmiotowej sprawie powstała na tle daty nadania przez pełnomocnika strony skarżącej przedmiotowego odwołania. W ocenie bowiem strony skarżącej, dochowano terminu do wniesienia odwołania, gdyż przedmiotowy środek zaskarżenia wniesiono poprzez jego nadanie w palcówce pocztowej listem poleconym (numer: [...] w dniu 22 sierpnia 2016 r., co potwierdza dołączone do skargi ksero potwierdzenia nadania oraz informacja dotycząca ww. numeru przesyłki zamieszczona na stronie Poczty Polskiej: http://www.poczta-polska.pl/ sekcja: znajdź przesyłkę w dłuższym okresie 9 miesięcy. Z kolei zdaniem organu, przesyłce zawierającej przedmiotowe odwołanie nadano inny numer niż podaje to strona, a mianowicie [...]. Jak podkreślono przesyłka ta została nadana do Urzędu Miasta w dniu 24 sierpnia 2016 r., a zatem po terminie. Zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. – odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Stosownie zaś do art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Powyższe przepisy obligują organ odwoławczy do przeprowadzenia postępowania wstępnego polegającego na podjęciu czynności mających na celu ustalenie, czy wniesione odwołanie jest dopuszczalne, oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. Stwierdzenie zaistnienia przyczyny wskazującej na niedopuszczalność wniesionego odwołania, czy też stwierdzenie jego wniesienia po terminie zobowiązuje organ do wydania rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 134 k.p.a. W takiej sytuacji merytoryczne rozpatrzenie środka zaskarżenia nie jest możliwe, albowiem prowadziłoby to do wydania decyzji dotkniętej wadą nieważności (tj. rażącym naruszeniem prawa, art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Jednocześnie podkreślić trzeba, iż wydanie postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, powinno być poprzedzone bezspornymi ustaleniami, co do prawidłowości doręczenia stronie orzeczenia wydanego w I instancji, od którego środek zaskarżenia został wniesiony oraz, co do daty wniesienia tego środka zaskarżenia. Stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania winno bowiem mieć miejsce dopiero po dokładnym przeanalizowaniu materiału dowodowego w zakresie koniecznym do ustalenia, czy termin ustawowy z art. 129 § 2 k.p.a. został przez stronę zachowany, czy też nie. W rozpoznawanej sprawie organ rozpoznający sprawę ustaleń takich nie poczynił, nie wyjaśnił on bowiem, kiedy faktycznie została nadana przesyłka zawierająca odwołanie strony skarżącej i co znajduje się pod numerem przesyłki podanym w skardze. Stwierdził jedynie, że załączona do skargi uwierzytelniona kserokopia potwierdzenia nadania przesyłki oznaczonej numerem [...] nie dowodzi, że w dacie 22 sierpnia 2016 r. strona skarżąca złożyła w urzędzie pocztowym przesyłkę poleconą zawierającą przedmiotowy środek zaskarżenia. Ponadto w ocenie Sądu, nie jest jasnym co faktycznie organ uznał za odwołanie, bowiem z akt administracyjnych wynika, że pod przesyłką pocztową o numerze: [...] wskazaną przez organ jako przedmiotowy środek zaskarżenia, znajduje się pismo strony skarżącej z dnia 23 sierpnia 2016 r. skierowane do Wojewody, co potwierdza prezentata (16 załączników). Na marginesie wskazać należy, że również data nadania przesyłki podana przez organ jest sporna, gdyż z jednej strony podaje on w zaskarżonym postanowieniu, że nadanie nastąpiło w dniu 23 sierpnia 2016 r., po czym w odpowiedzi na skargę wskazuje na datę 24 sierpnia 2016 r. załączając na potwierdzenie tego wydruk z elektronicznego systemu śledzenia przesyłek Poczty Polskiej. Powyższe uchybienia skutkowały w ocenie Sądu przedwczesnym stwierdzeniem, że strona skarżąca uchybiła czternastodniowemu terminowi do wniesienia odwołania od decyzji z dnia 29 lipca 2016 r., organ nie wyjaśnił bowiem czy rzeczywiście do uchybienia terminowi doszło, czym naruszył art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a., a naruszenie to mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie bowiem z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przytoczony wyżej przepis ustanawia zasadę prawdy obiektywnej, która stanowi naczelną zasadę Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z tą zasadą, organ administracji publicznej zobowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zawarta w art. 7 k.p.a. zasada prawdy obiektywnej (materialnej), wyrażona również w innych przepisach Kodeksu, m.in. w art. 6, 10, 77 § 1, 80, ma fundamentalne znaczenie dla prawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, ponieważ na podstawie ustalonego stanu faktycznego sprawy organ administracyjny dokonuje jego subsumcji pod stosowną normę prawną. W ten sposób organ przesądza o powstaniu określonego obowiązku bądź prawa, a więc skutków prawnych, które dotyczyć będą wyłącznie faktów uznanych przez organ. Ponadto art. 77 § 1 k.p.a. nakłada na organ administracji obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego obejmującego wszystkie jego części składowe, wszystkie środki dowodowe. Pominięcie więc, czy też zlekceważenie jakiegokolwiek dowodu, skutkuje wadliwością podjętego aktu administracyjnego. Oznacza to, że organ administracyjny jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy i podjąć wszelkie kroki niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania zgodnej z prawem decyzji. Dlatego też ponownie rozpoznając sprawę organ w pierwszej kolejności ustali, kiedy faktycznie nastąpiło nadanie przez stroną skarżącej odwołania, a następnie ponownie zbada, czy został zachowany termin do jego wniesienia. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.