III SA/Kr 176/07
WyrokWSA w Krakowie2007-05-17
Skład orzekający: Dorota Dąbek, Krystyna Kutzner, Tadeusz Wołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy polskie przepisy dotyczące podatku akcyzowego od samochodów osobowych używanych, nabytych wewnątrzwspólnotowo, są zgodne z art. 90 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (TWE) w zakresie stawek podatkowych?Ratio decidendi
Polskie przepisy dotyczące podatku akcyzowego od samochodów osobowych używanych, nabytych wewnątrzwspólnotowo, są częściowo sprzeczne z art. 90 TWE. Dotyczy to sytuacji, gdy stawka podatku nakładanego na samochody używane starsze niż dwa lata, nabyte w innym państwie członkowskim, przewyższa rezydualną kwotę tego podatku zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów, które zostały wcześniej zarejestrowane w Polsce. W związku z tym skarżącej przysługuje prawo do żądania zwrotu nadpłaconej akcyzy.Stan faktyczny
Skarżąca nabyła wewnątrzwspólnotowo używany samochód osobowy i złożyła deklarację uproszczoną, wnioskując o zwolnienie z akcyzy na podstawie § 28 Rozporządzenia Ministra Finansów. Organ celny odmówił wydania zaświadczenia, a następnie określił zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym, uznając zadeklarowaną podstawę opodatkowania za rażąco niską. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, określając zobowiązanie w wyższej kwocie. Skarżąca wniosła skargę, zarzucając niezgodność przepisów krajowych z prawem wspólnotowym, w szczególności z art. 90 TWE.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego, orzekając, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane, i zasądził od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dąbek Sędziowie NSA Krystyna Kutzner (spr.) WSA Tadeusz Wołek Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2007 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia 27 czerwca 2005 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. określa, że uchylone decyzje nie mogę być wykonane, III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w [...] na rzecz skarżącej A. K. kwotę 220,- zł (słownie: dwieście dwadzieścia) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W dniu [...] .12.2004r do Urzędu Celnego w [...] wpłynęła deklaracja uproszczona nabycia wewnątrzwspólnotowego wyrobu akcyzowego niezharmonizowanego tj. samochodu osobowego marki [...] , rok redukcji 1997 r wraz z wnioskiem o wydanie zaświadczenia stwierdzającego wełnienie przedmiotowego pojazdu z akcyzy na podst. § 28 Rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie zwolnień od podatku akcyzowego /Dz.U. z 2004 r , Nr 7, póz. 966 ze zm/.
Naczelnik Urzędu Celnego w [...] postanowieniem z dnia [...] .01.2005 r odmówił wydania zaświadczenia stwierdzającego zwolnienie z akcyzy nabytego wewnątrzwspólnotowo ww. pojazdu , gdyż skarżąca nie spełniła jednego z warunków koniecznych do uzyskania przedmiotowego zaświadczenia , wynikającego z ww. § 28 Rozporządzenia Ministra Finansów , tj. nie wykazała, iż samochód ten służył jej o użytku osobistego w miejscu poprzedniego jej pobytu w innym państwie członkowskim co najmniej 6 miesięcy przed zmianą miejsca pobytu. Z przedłożonego włoskiego dowodu rejestracyjnego wynikało, iż pojazd zarejestrowany był na skarżącą od dnia [...] .11.2004r.
Postanowienie to uprawomocniło się.
Następnie organ celny , po wszczęciu z urzędu postępowania podatkowego w prawie określenia podatku akcyzowego w prawidłowej wysokości , w dniu [...].03.2005 r wydał decyzję określającą zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym w wysokości [...] zł z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki [...] o nr n/p [...], rok prod. 1997. W jej uzasadnieniu Naczelnik Urzędu Celnego podniósł , że na podstawie analizy przedstawionej dokumentacji stwierdzono rażąco niską wysokość zdeklarowanej przez skarżącą podstawę opodatkowania tj. [...] PLN . Przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe wykazało, iż wartość rynkowa pojazdu ustalona w oparciu o katalog "INFO - EXPERT" cz. A XII -2004r określona została na kwotę [...] zł, zaś po dokonaniu kalkulacji /odjęciu kwoty podatku VAT i podatku akcyzowego/ na kwotę [...] zł. Skarżąca nie przedstawiła dowodu potwierdzającego kwotę należną do zapłaty za przedmiotowy pojazd, którego własność nabyta w drodze spadku po zmarłym mężu. Zgodnie z oświadczeniem skarżącej wartość pojazdu wynosiła ok [...] EUR . którą organ celny uznał za rażąco niską w stosunku do kwoty wynikającej z przeprowadzonej przez organ kalkulacji.
Naczelnik Urzędu Celnego w [...] wskazał ,że w myśl art. 82 ust. 3 ustawy w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowe podstawą opodatkowania jest kwota, jaką nabywca obowiązany jest zapłać Jednocześnie art. 10 ust. 5 w/w ustawy stanowi, że jeżeli kwota nabycia nie mc być określona w przedstawiony powyżej sposób ustala się ją na podstawie przeciętnych cen stosowanych w danej miejscowości lub na rynku krajowym obrocie wyrobami akcyzowymi tego samego rodzaju, w dniu powstania obowiązku podatkowego pomniejszonych o kwotę podatku od towarów i usług oraz o kwotę akcyzy.
W myśl art. 80 ustawy akcyzie podlegają samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Podatnikami akcyzy od samochodów są podmioty dokonujące nabycia wewnątrzwspólnotowego. Obowiązek podatkowy , w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego , powstaje z chwilą nabycia prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, nie jednak niż z chwilą jego rejestracji na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym.
Sytuacja przywozu na terytorium kraju z terytorium państwa członkowska samochodu osobowego przez osobę, która stała się jego właścicielem w związku, otrzymaniem spadku na terytorium państwa członkowskiego , w ocenie organu celnego , wyczerpuje przesłanki powstania obowiązku podatkowego w trybie art 80 ust. 3 pkt. 3 ustawy o podatku akcyzowym w przypadku przemieszczenia pojazdu terytorium kraju. W przedmiotowym stanie faktycznym i prawnym , zdani Naczelnika Urzędu Celnego , obowiązek podatkowy w akcyzie od samochodów osobowych powstaje z chwilą nabycia prawa rozporządzania samochodem właściciel tj. w dacie otrzymania spadku. W związku z faktem, iż przeniesienie własności przedmiotowego pojazdu nastąpiło w drodze spadku i nie ma dokumentu potwierdzającego kwotę jaką nabywca zobowiązany jest za pojazd zapłacić zasadnym było określenie podstawy opodatkowania w trybie art. 10 ust. 5 Ordyn. podatkowej.
Stawka podatku, zgodnie z ww. Rozporządzeniem Ministra Finansów w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego, dla przedmiotowego samochodu wynosiła 65%.
Stosownie do art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej, jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że podatnik mimo ciążącego na nim obowiązku nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji albo że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji, wydaje decyzję, w której określa wysokość tego zobowiązania. W przedmiotowej sprawie obowiązek złożenia deklaracji wynikał wprost z art. 81 ustawy o podatku akcyzowym.
Kwotę podatku akcyzowego wyliczono od podstawy ustalonej na kwotę [...] PLN i przy zastosowaniu 65% stawki tego podatku , co dało kwotę [...] Podstawę opodatkowania wyliczono w oparciu o wartość rynkową pojazdu z katalogu INFO - EXPERT" cz. A Xll-2004 - na kwotę [...] PLN , którą następnie pomniejszono o podatek VAT w wysokości 22% oraz o podatek akcyzowy w wysokości 65% .
Dyrektor Izby Celnej w Krakowie, po rozpatrzeniu odwołania skarżącej , działając na podstawie przepisów art. 233 § 1 pkt 2 lit. a Ordynacji podatkowej uchylił decyzję Naczelnika Urzędu celnego w Kielcach w całości i określił zobowiązanie w podatku akcyzowym w kwocie [...] PLN. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy stwierdził , że do złożenia deklaracji AKC-U i zapłaty podatku akcyzowego zobowiązana jest osoba , która nabyła wewnątrzwspólnotowo samochód osobowy. Obowiązek podatkowy z tego tytułu powstaje w momencie , gdy spełnione są dwa warunki: samochód przemieści się z kraju Unii Europejskiej na teren Polski , a osoba nabywająca samochód osobowy ma prawo rozporządzania nim jak właściciel. W rozpatrywanej sprawie nabycie wewnątrzwspólnotowe nastąpiło w momencie przemieszczenia przedmiotowego samochodu przez granicę Rzeczypospolitej Polskiej. W momencie tym została wykonana czynność , z którą ustawa wiąże powstanie obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym.
W złożonej przez skarżącą deklaracji nabycia wewnątrzwspólnotowego , zdaniem organu odwoławczego , wartość samochodu osobowego znacznie odbiegała od wartości identycznych pojazdów na krajowym rynku motoryzacyjnym , a jednocześnie w toku prowadzonego postępowania nie przedstawiono jakiegokolwiek dokumentu określającego wartość nabytego wewnątrzwspólnotowo samochodu osobowego, tym samym zasadne było wszczęcie postępowania podatkowego.
W rozpatrywanej sprawie Naczelnik Urzędu Celnego w [...] opierając się na błędnym oświadczeniu skarżącej co do daty produkcji samochodu ustalił podstawę opodatkowania dla samochodu osobowego wyprodukowanego w 1997 r. Z dokumentu identyfikacji pojazdu załączonego do odwołania wynikało, że pojazd został wyprodukowany rok wcześniej, tj. w 1996r. Datę produkcji potwierdza także informacja z dnia [...].06.2005r. uzyskana u przedstawiciela [...][...], ustalająca datę produkcji przedmiotowego samochodu na [...] .11.1996r. Powyższa okoliczność spowodowała określenie zobowiązania w podatku akcyzowym w zawyżonej wysokości. Opierając się na informacjach zawartych w katalogu "INFO-EXPERT" Xll/2004 ustalono, iż prawidłowa wartość takiego samego Volkswagena Golfa z 1996r.o na rynku krajowym wynosi [...] zł , która po pomniejszeniu o 22% podatek VAT i 65% podatek akcyzowy wynosiła [...] PLN , a w konsekwencji zobowiązanie w podatkowe w podatku akcyzowym w prawidłowej wysokości wyniosło [...] PLN.
Na powyższą decyzję wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie , w której skarżąca zarzuciła , iż zaskarżona decyzja jest nie zgodna z art.90 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską , ponieważ akcyza stanowi opłatę nienależną w świetle prawa wspólnotowego. Pomimo podatek akcyzowy został pobrany zgodnie z ww. ustawą z dnia 23 stycznia 2004r podatku akcyzowym, w konsekwencji prymatu prawa wspólnotowego w stosunku do prawa polskiego, opłata ta nie powinna być pobierana jako sprzeczna z prawem wspólnotowym. Zdaniem skarżącej z art. 91 Konstytucji RP, a przede wszystkimi systemu prawa wspólnotowego wynika, że organy celne mają obowiązek stosowania prawa wspólnotowego, a w przypadku sprzeczności prawa krajowego z prawem wspólnotowym, obowiązek niezastosowania prawa krajowego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w [...] wniósł o oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie . Odnosząc się do zarzutu niezgodności przepisów prawa krajowego w zakresie akcyzy z przepisami unijnymi , organ celny wyjaśnił, że uregulowania prawne dotyczące obrotu wyrobami akcyzowymi na obszarze Wspólnoty Europejskiej reguluje Dyrektywa 92/12/EWG z dnia 25 lutego 1992 r. w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów podlegających podatkowi akcyzowemu, ich przechowywaniu, przepływu oraz kontrolowania (OJ L 076, 23.03.1992, p.l ze zm.). Kwestie dotyczące podatku akcyzowego w Polsce reguluje natomiast ustawa z dnia 23 stycznia 2004r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, póz. 257 ze zm.). Dzieli ona wyroby akcyzowe na wyroby zharmonizowane i nie zharmonizowane. Regulacja dotycząca wyrobów akcyzowych zharmonizowanych odwołuje się do regulacji zawartych w przepisach unijnych, natomiast wyroby nie zharmonizowane , a do nich zalicza się samochody , pozostają v wyłącznej gestii prawodawstwa poszczególnych państw członkowskich, które ustalają, czy wyroby te mają być objęte akcyzą i według jakiej stawki. Państwa członkowskie zachowują zatem prawo do utrzymania bądź wprowadzania podatków okładanych na towary inne niż objęte zharmonizowaną akcyzą, jednakże pod warunkiem, iż podatki te nie będą powodowały formalności związanych z przekroczeniem granicy w obrocie handlowym między państwami członkowskimi.
Z brzmienia art. 3 ust. 3 Dyrektywy Rady 92/12/EWG wynika, iż "Państwa członkowskie zachowują prawo do wprowadzenia lub utrzymania podatków na wyroby inne niż wymienione w ust. l (tj. oleje mineralne, alkohol i napoje alkoholowe i wyroby tytoniowe), pod warunkiem jednakże, że podatki te nie spowodują zwiększenia formalności związanych z przekraczaniem granicy w handlu między państwami Członkowskimi (...)".
Z przytoczonego przepisu wynika , zdaniem Dyrektora Izby Celnej , iż państwa członkowskie mają swobodę regulacji w zakresie wprowadzania podatków akcyzowych na wyroby niczharmonizowane i mogą stosować stawki akcyzy na takim poziomie, który jest najkorzystniejszy ze względu na ich własny interes społeczno-gospodarczy. Warunkiem ich wprowadzenia i utrzymywania jest jednakże jest to, aby nie powodowały one utrudnień w handlu. Państwo polskie skorzystało z przysługującego prawa i w ustawie z dnia 23 stycznia 2004r. o podatku akcyzowym uregulowało kwestię opodatkowania podatkiem akcyzowym samochodów nabytych na terenie Unii Europejskiej, a nie zarejestrowanych na terenie kraju. W ocenie Dyrektora Izby Celnej podatek akcyzowy nie spowodował ograniczeń ilościowych w przywozie tych towarów, jak również nie zwiększył formalności związanych z przekraczaniem granicy w związku z handlem między państwami członkowskimi.
Odnoszą c się do zarzutu skarżącej , że organy celne nie powinny stosować ustawy o podatku akcyzowym z dnia 23 stycznia 2004r., lecz winny zastosować art. 90 TWE i w konsekwencji dokonać zwrotu nienależnego podatku, Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, iż badanie zgodności obowiązujących w danym czasie przepisów prawa nie leży w zakresie uprawnień organów podatkowych. Zgodnie bowiem z art. 7 konstytucji RP organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Określenia wymaga fakt, że organy podatkowe nie są umocowane do stanowienia lub zmiany obowiązującego prawa, a jedynie stosują przepisy prawne ustanowione przez upoważnione organy państwa. Organy celne nie mogą odmówić stosowania i egzekwowania wykonania przepisów podatkowych, nawet w przypadku powzięcia wątpliwości co do ich zgodności z przepisami unijnymi. Fundamentalna zasada praworządności (legalności) postępowania administracyjnego, wyrażona w art. 120 ustawy Ordynacja podatkowa, nie pozostawia organom administracji publicznej pola do rozważań na temat mocy obowiązującej przepisów prawa, które zgodnie z art. 87 Konstytucji RP stanowią źródła powszechnie obowiązującego prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej m.in poprzez badanie legalności, czyli zgodności z prawem wydawanych aktów w tym decyzji administracyjnych. Z treści art. 145 § 1 lit. a i b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika zaś, że sąd uchyla zaskarżoną decyzję, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź gdy naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Skarga częściowo zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja oraz, poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydana została z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
W rozpatrywanej sprawie istota sporu w postępowaniu sądowym dotyczyła niezgodności przepisów krajowych w zakresie podatku akcyzowego samochodów osobowych nabytych wewnątrzwspólnotowo z przepisami wspólnotowymi.
Przede wszystkim należy podkreślić, iż od dnia 01 maja 2004 r., tj. od dnia przystąpienia Rzeczpospolitej Polskiej do Unii Europejskiej, Polska stała się państwem członkowskim Wspólnoty Europejskiej, a prawo wspólnotowe stało częścią polskiego porządku prawnego. W związku z powyższym prawo wspólnotę wraz z jego dotychczasowym dorobkiem ma pierwszeństwo przed normami prawa krajowego, zgodnie z zasadami bezpośredniego skutku, pierwszeństwa efektywności, a także art. 87 ust. 1, art. 90 ust. 1 i art. 91 ust. 3 Konstytucji RP Zauważyć również należy, że z katalogu źródeł prawa wymienionego w art. 87 ust 1 Konstytucji RP wynika, iż obejmuje on cały system obowiązującego prawa bez względu na źródła jego powstania.
W rozpatrywanej sprawie podstawą sporu pomiędzy skarżącą a organami celnymi była kwestia sprzeczności pomiędzy przepisami prawa krajowego, tj. ustawy z 23.01.2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, póz. 257 z późn. zm.) oraz Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.04.2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 87, póz. 825 z późn. zm.) z przepisami prawa wspólnotowego .
Oceniając przedstawione przez skarżącą zarzuty w świetle wyżej przytoczonych zasad stosowania i interpretacji prawa oraz wyroku Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 18 stycznia 2007 r. Sygn.akt C-313/05, Sąd uznał zarzuty te za częściowo zasadne.
Kwestie podatku akcyzowego na gruncie prawa europejskiego reguluje Dyrektywa Rady Nr 92/12/EWG dnia z 25.02.1992 r. w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów objętych podatkiem akcyzowym, ich przechowywania, przemieszczania oraz kontrolowania. Dyrektywa ta zwana horyzontalną, określa jedynie konstrukcję wspólnotowego opodatkowania podatkiem akcyzowym. Na poziomie wspólnotowym stosuje się ją do olejów mineralnych, alkoholu i napojów alkoholowych oraz wyrobów tytoniowych. Zgodnie zaś z art. 3 ust. 3 ww. Dyrektywy, państwa członkowskie zachowują prawo do wprowadzenia lub utrzymania podatków la wyroby inne niż wyżej wymienione, pod warunkiem jednak, że podatki te nie spowodują zwiększenia formalności związanych z przekraczaniem granicy w handlu między państwami członkowskimi. Z uwzględnieniem tego warunku, państwa członkowskie mają prawo do pobierania podatków od wyrobów objętych podatkiem akcyzowym.
Należy więc zauważyć, iż prawo wspólnotowe zezwala na autonomię państw członkowskich w zakresie opodatkowania akcyzą produktów niezharmonizowanych, w tym samochodów osobowych, które to do takich produktów należą. Niemniej jednak taki stan rzeczy nie oznacza zwolnienia państwa członkowskiego od przestrzegania zasad zawartych w Traktacie o utworzeniu Wspólnoty Europejskiej (zwanym dalej TWE), a przede wszystkim zasady niedyskryminacji podatkowej produktów z poza rynku lokalnego oraz swobody przepływu towarów. Zakaz dyskryminacji dotyczy zarówno dyskryminacji bezpośredniej, jak i pośredniej Oznacza to, iż każde państwo członkowskie ma obowiązek równego traktowania towarów pochodzących z innych państw członkowskich i nie może stosować w sferze podatkowej różnych zasad w odniesieniu do porównywalnych sytuacji porównywalnych towarów. Nierówne traktowanie może wynikać nie tyle z samego faktu obciążenia podatkiem akcyzowym poszczególnych towarów, ale również stosowania w sposób dyskryminacyjny stawek podatkowych.
Natomiast regulacje związane ze swobodą przepływu towarów zawierają art 25, art. 28 i art. 90 TWE. Zgodnie z art. 25 TWE stosowanie ceł importowych eksportowych lub opłat o skutku równoważnym jest zakazane w obrocie handlowym pomiędzy państwami członkowskimi. Zakaz ten dotyczy również ceł o charakterze finansowym. Art. 28 TWE wprowadza zaś zakaz wprowadzania ograniczał ilościowych w imporcie oraz wszelkich środków o skutku równoważnym. Natomiast f art. 90 TWE wynika zakaz nakładania bezpośredniego lub pośredniego na produkty innych państw członkowskich podatków wewnętrznych jakiegokolwiek rodzaju wyższych od tych, które państwo członkowskie nakłada bezpośrednio lub pośrednio na podobne produkty krajowe.
Z polskich regulacji dotyczących podatku akcyzowego, tj. art. 80, art. 82 ust J ww. ustawy o podatku akcyzowym wynika, iż akcyzie podlegają samochody osobowe niezarejestrowane na terenie kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. W przypadku wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego podstawą opodatkowania jest kwota, jaką nabywca obowiązany jest zapłacić Podmioty dokonujące takiego nabycia obowiązane są w terminie 5 dni, licząc od dnia nabycia pojazdu, złożyć deklarację uproszczoną do właściwego naczelnika urzędu celnego oraz zapłacić należny podatek nie później niż z chwilą rejestracji pojazdu Podatkowi akcyzowemu podlega każdy samochód nowy, bez względu na miejsce nabycia oraz zasadniczo każdy samochód używany nabyty przez podatnika w innym państwie członkowskim. Natomiast, nie podlega podatkowi akcyzowemu nabvcie samochodu używanego w kraju, ponieważ podatek akcyzowy znajduje już swoje odzwierciedlenie w cenie pojazdu. Art. 75 ust.1 cyt. ustawy o podatku akcyzowym określa jedynie stawkę maksymalną w wysokości 65%, jednocześnie upoważniając Ministra Finansów do określenia wysokości obniżonych stawek podatku akcyzowego. Przepisy rozporządzenia wykonawczego z dnia 22.04.2004 r. uzależniły wysokość obniżonych stawek od pojemności silnika oraz od wieku pojazdu w odniesieniu do samochodów używanych. Zgodnie z § 7 Rozporządzenia oraz załącznikami Nr 1 i Nr 2 do rozporządzenia, samochody osobowe bez względu na to, czy są przedmiotem sprzedaży krajowej, importu czy też nabycia wewnątrzwspólnotowego opodatkowane są w zależności od pojemności silnika stawkami 3,1% oraz 13,6%, przy czym nie może ona przekroczyć stawki maksymalnej, tj. 65% . Powyższe stawki dotyczą jedynie samochodów osobowych nowych lub używanych , ale nie starszych niż dwa lata , wliczając rok produkcji jako pierwszy rok kalendarzowy . Następnie stawka podatku akcyzowego w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego wzrasta o kolejne 12% za każdy rok powyżej dwóch lat obliczonego według wskazanego wzoru, przy czym nie może przekroczyć stawki maksymalnej tj.65% . Oznacza to , że tak obliczone stawki są wyższe od stawek akcyzy stosowanych przy sprzedaży samochodu osobowego dokonanej przed pierwszą jego rejestracją na terenie kraju w trybie określonym w przepisach ustawy z dnia 20.06.1997 r- Prawo o ruchu drogowym (Dz.U.z 2003 r Nr 58, poz.515 ze zm.).
Zdaniem Sądu regulacje krajowe dotyczące polskiego podatku akcyzowego na samochody zakupione wewnatrzwspólnotowo pozostają w częściowej sprzeczności art. 90 TWE. Opinię tą potwierdza dotychczasowa linia orzecznicza Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, m.in. w sprawach C-290/05, C-333/05, C-371/01, jak i wydane w dniu 18.01.2007 r. orzeczenie ETS w sprawie Macieja Brzezińskiego przeciwko Dyrektorowi Izby Celnej w Warszawie. Należy przy tym podkreślić, iż wykładnia dokonywana przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości ma moc guasi-prawotwórczą i musi być uwzględniana przez organy krajowe.
W kontekście powyższych wywodów należy stwierdzić, iż art. 90 TWE sprzeciwia się podatkowi akcyzowemu, takiemu jak ustanowiony w ustawie o podatku akcyzowym i rozporządzeniu wykonawczym do niej, w zakresie, w jakim wysokość podatku nakładanego na samochody używane starsze niż dwa lata, nabyte w innym państwie członkowskim, przewyższa rezydualną kwotę tego podatku zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów, które zostały wcześniej zarejestrowane w Polsce.
A zatem skarżącej na podstawie art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej przysługuje prawo do żądania zwrotu nadpłaconej akcyzy w zakresie w jakim, stawka podatku od używanego samochodu, przywiezionego z innego państwa członkowskiego przewyższa rezydualną kwotę tego podatku zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów , które zostały wcześniej zarejestrowane w Polsce
Obowiązujący w Polsce podatek akcyzowy, nie jest nakładany na pojazdy i związku z przekroczeniem granicy. Należy go postrzegać jako podatek stanowiący część wewnętrznego systemu podatkowego, pobierany jest on od wszystkich pojazdów osobowych przed ich pierwszą rejestracją w kraju, a w związku z tym stanowi cła przywozowego , ani opłaty o skutku równoważnym.
Biorąc pod uwagę wskazane okoliczności sprawy oraz uznając prymat prawa wspólnotowego nad prawem krajowym, należało uznać, iż zaskarżona decyzja i decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego poprzez zastosowanie przepisów prawa krajowego, które następnie zostały uznane przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości (wyrok z dnia 18 styc 2007 r. sprawa C-313/05) za niezgodne z przepisem art. 90 TWE. Powołany Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 18 stycznia 2007 r. sprawa 313/05 niewątpliwie ma wpływ na treść zaskarżonej decyzji, zachodzi zatem przesłanka do wznowienia postępowania na mocy art. 240 § 1 pkt. 11 Ordynacji podatkowej.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Na podstawie art. 152 w/w ustawy Sąd orzekł , że uchylone rozstrzygnie organów celnych nie podlegają wykonaniu , co oznacza , iż w/w rozstrzygnięcia wywołują skutków prawnych od chwili wydania wyroku , mimo że wyrok ten nie jest jeszcze prawomocny. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło