III SA/Kr 177/07
WyrokWSA w Krakowie2007-05-17
Skład orzekający: Dorota Dąbek, Krystyna Kutzner, Tadeusz Wołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy polskie przepisy dotyczące podatku akcyzowego od używanych samochodów osobowych nabytych wewnątrzwspólnotowo, w zakresie w jakim stawka podatku przewyższa rezydualną kwotę tego podatku zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów wcześniej zarejestrowanych w Polsce, są zgodne z art. 90 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (TWE)?Ratio decidendi
Polskie przepisy dotyczące podatku akcyzowego od używanych samochodów osobowych nabytych wewnątrzwspólnotowo są częściowo sprzeczne z art. 90 TWE, jeśli stawka podatku nakładanego na samochody używane starsze niż dwa lata przewyższa rezydualną kwotę tego podatku zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów wcześniej zarejestrowanych w Polsce. W takim zakresie skarżącemu przysługuje prawo do żądania zwrotu nadpłaconej akcyzy. Wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 18 stycznia 2007 r. (sygn. akt C-313/05) potwierdza tę interpretację i ma moc quasi-prawotwórczą.Stan faktyczny
Skarżący złożył deklarację uproszczoną nabycia wewnątrzwspólnotowego pojazdu osobowego i uiścił podatek akcyzowy. Następnie wystąpił o stwierdzenie nadpłaty, argumentując, że polskie przepisy dotyczące podatku akcyzowego od sprowadzanych używanych samochodów są sprzeczne z prawem wspólnotowym. Organy celne odmówiły stwierdzenia nadpłaty, uznając, że polskie przepisy są zgodne z prawem i że nie są właściwe do orzekania o ich zgodności z prawem UE. Skarżący wniósł skargę do WSA, powtarzając zarzuty o sprzeczności z prawem wspólnotowym.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, określił, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane, i zasądził od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dąbek Sędziowie NSA Krystyna Kutzner (spr.) WSA Tadeusz Wołek Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2007 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia 29 czerwca 2005 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. określa, że uchylone decyzje nie mogę być wykonane, III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w [...] na rzecz skarżącego M. M. kwotę 100,- zł (słownie: sto ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W dniu [...] .06.2004r w Urzędzie Celnym w [...] skarżący M. M. złożył deklarację uproszczoną nabycia wewnątrzwspólnotowego pojazdu osobowego marki [...] o nr n/p [...] oraz uiścił ten podatek w kwocie [...] zł.
W dniu [...] .01.2005r do Urzędu Celnego wpłynął wniosek skarżącego o stwierdzenie nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego przedmiotowego pojazdu osobowego z uzasadnieniem , że "przepisy krajowe o obowiązku uiszczania podatku akcyzowego od sprowadzanych do kraju używanych samochodów z krajów Unii Europejskiej są sprzeczne z prawem wspólnotowym i w związku z tym nie mogą być stosowane".
Naczelnik Urzędu Celnego w [...] decyzją z dnia [...] .03.2005 r odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego ww. pojazdu . W uzasadnienie wydanej decyzji organ celny stwierdził , że zgodnie z art. 4 ust.1 pkt. 5 ustawy z dnia 23.01.2004 r o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 29, poz.257 ze zm.) opodatkowaniu akcyzą podlega nabycie wewnątrzwspólnotowe rozumiane jako przemieszczenie wyrobów akcyzowych z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju. Stosownie do art. 80 powołanej powyżej ustawy akcyzie podlegają samochody osobowe nie zarejestrowane na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Podatnikami akcyzy od samochodów, w myśl art. 81 ust. 2 pkt. 2 ww. ustawy są podmioty dokonujące nabycia wewnątrzwspólnotowego. Obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym, zgodnie z art. 80 ust. 3 pkt. 3 tej ustawy w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego powstaje z chwilą nabycia prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, nie później jednak niż z chwilą jego rejestracji na terytorium kraju. Stawka podatku, zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 22.04.2004 r w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz.U.Nr 87, poz.825) , zależna jest od roku produkcji pojazdu i jego pojemności ; dla pojazdu z roku 1999r o pojemności 1598 wynosi 51,1% w dacie powstania obowiązku podatkowego.
Organ celny wyjaśnił, iż przepis art. 81 ustawy o podatku akcyzowym, nakładający na podatnika dokonującego nabycia wewnątrzwspólnotowego obowiązek złożenia deklaracji oraz uiszczenia powstałych z tego tytułu należności w podatku akcyzowym obowiązywał w dacie złożenia przez podatnika deklaracji obowiązuje do chwili obecnej. W ocenie organu celnego wszelkie czynności przez skarżącego w przedmiotowej sprawie tj. złożenie deklaracji uproszczonej nabycia wewnątrzwspólnotowego oraz uiszczenie należności w podatku akcyzowym ma uzasadnienie prawne w powołanych powyżej przepisach. Organ celny wyjaśnił, iż zwrotowi może podlegać nadpłata rozumiana zgodnie z normą zawartą w art. 72 Ordynacji podatkowej m.in. jako kwota nadpłaconego nienależnie zapłaconego podatku. W rozpatrywanej sprawie , zdaniem Naczelnika Urzędu Celnego , uiszczona przez skarżącego kwota podatku akcyzowego stanowiła należne świadczenie publicznoprawne i nie można jej uznać za nadpłaty, i
Odnosząc się do zarzutów skarżącego dotyczących niezgodności przepisów ustawy o podatku akcyzowym z prawem unijnym , organ celny wyjaśnił, iż wspólny system podatków akcyzowych w Unii Europejskiej jest stosowany wyłącznie do: 3 kategorii wyrobów akcyzowych zharmonizowanych tj. alkoholu i napojów alkoholowych, wyrobów tytoniowych oraz olejów mineralnych. Problematyka opodatkowania wyrobów akcyzowych nie zharmonizowanych / w tym również samochodów/ leży w gestii państw członkowskich Unii Europejskiej i ogranicza wyłącznie konieczność zapewnienia swobodnego przepływu towarów, co oznacza, że każde państwo może wprowadzić akcyzę także na inne produkty, jeżeli skutkuje to powstaniem dodatkowych barier w handlu w ramach Unii Europejskiej Wskazując na art.84 i art.217 Konstytucji RP organ celny podniósł , że obowiązek poszanowania i przestrzegania prawa ciąży na obywatelach tak długo , jak długo nie utraciło ono mocy obowiązującej. Zatem nie można odmówić przestrzegania prawa wyłącznie z uwagi na wątpliwości co do jego zgodności z Konstytucją , lub jak w przedmiotowym stanie faktycznym , z prawem unijnym.
Dyrektor Izby Celnej w [...] , po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, decyzją z dnia 29.06.2005 r utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję i wyjaśnił rozstrzygnięcie uwzględniające podnoszony zarzut niezgodności polskich przepisów prawa podatkowego dotyczącego akcyzy, na podstawie których wydano zaskarżoną decyzję, z normami prawa Unii Europejskiej nie leży w kompetencjach organu celnego. Organ celny jest zobowiązany do przestrzegania przepisów podatkowych aktualnie obowiązujących w Rzeczpospolitej Polskiej, nie jest zaś umocowany do orzekania o ich zgodności z prawem Unii Europejskiej. Podnoszony w odwołaniu problem ewentualnej niezgodności polskich przepisów podatkowych z prawem Unii (artykuły Traktatu Europejskiego oraz dyrektywy Rady) może rozstrzygnąć jedynie Europejski Trybunał Sprawiedliwości (ETS).
Na porządek prawny Unii Europejskiej składa się prawo pierwotne oraz prawo wtórne, uzupełniane orzecznictwem Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, który został powołany w celu kontrolowania przestrzegania oraz dokonywania wykładni prawa wspólnotowego. Do aktów wspólnotowego prawa wtórnego należy zaliczyć rozporządzenia, dyrektywy, decyzje, zalecenia i opinie.
Z aktów prawa wtórnego jedynie rozporządzenie jest aktem wiążącym Państwo w całości i jest bezpośrednio stosowane w każdym państwie członkowskim. Oznacza to, że akty te stają się częścią krajowych systemów prawnych bez potrzeby dokonywania jakichkolwiek czynności transpozycyjnych i wywierają skutki bezpośrednie w stosunku do jednostek. Rozporządzenia mają taką samą moc obowiązującą we wszystkich państwach członkowskich. Ich obowiązywanie zależy jedynie od ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
W rozporządzeniach wydanych przez Komisję Wspólnoty Europejskiej w sprawie podatku akcyzowego została uregulowana jedynie kwestia tzw. wyrobów zharmonizowanych, do których nie należą pojazdy samochodowe. Możliwość wprowadzenia podatku akcyzowego dla wyrobów innych niż wyroby zharmonizowane dla każdego państwa Unii Europejskiej daje art. 3 ust. 3 wspomnianej wyżej Dyrektywy Rady 92/12/EWG w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów podlegających podatkowi akcyzowemu, ich przechowywania, przepływu oraz kontrolowania. Zgodnie z tym artykułem państwa członkowskie Unii Europejskiej zachowują prawo do wprowadzenia lub utrzymania podatków na wyroby inne niż oleje mineralne, alkohol i napoje alkoholowe, wyroby tytoniowe pod warunkiem, że podatki te nie spowodują zwiększenia formalności związanych z przekraczaniem granicy handlu między tymi państwami. Polska skorzystała z przysługującego jej prawa i ustawą o podatku akcyzowym uregulowała sprawę opodatkowania podatkiem akcyzowym samochodów nabytych na terenie Unii Europejskiej a nie zarejestrowanych na terenie kraju. Stawki tego podatku zostały opublikowane w ww. Rozporządzeniu Ministra Finansów w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego z dnia 22 kwietnia 2004 roku .Z powyższego wynika, że wszystkie zagadnienia związane z podatkiem akcyzowym dotyczącym samochodów (wyroby nie zharmonizowane) są regulowane jedynie przez przepisy polskiego i tylko w tych granicach możliwe jest podejmowanie jakichkolwiek rozstrzygnięć sprawie.
Ponadto organ wyjaśnił, że obowiązek zapłaty podatku akcyzowego dotyczy nie tylko nabytych wewnątrzwspólnotowo samochodów osobowych, lecz również objęta nim jest sprzedaż samochodów osobowych przed pierwszą rejestracja terenie Rzeczpospolitej Polskiej. Oznacza to, iż podatkiem akcyzowym obciążonej samochody osobowe zarówno nabywane wewnątrzwspólnotowo jak i sprzedawane na terenie kraju.
Organ odwoławczy stwierdził , że po dokonanym nabyciu wewnątrzwspólnotowym samochodu, skarżący przedłożył deklarację AKC-U w której został obliczony należny podatek akcyzowy, który został uiszczony , a wszystkie czynności dokonane zostały zgodnie z przepisami obowiązującymi zakresie podatku akcyzowego na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej , w dniu którym podatek akcyzowy był należny. W ocenie Dyrektora Izby Celnej , brak podstaw do stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym z wewnątrzwspólnotowego nabycia przedmiotowego samochodu .
Na powyższą decyzję wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego , w której skarżący powtórzył dotychczasowe zarzuty rozstrzygnięcia organów celnych naruszają podstawową zasadę prawa wspólnotowego o swobodnym przepływie towarów i są one sprzeczne z prawem wspólnotowym, które od 01.05.2004r. stanowi część krajowego porządku prawnego i wniósł o ich uchylenie oraz zasądzenie kosztów procesu wg norm przepisanych.
Skarżący podniósł , że wprowadzenie unii celnej ostatecznie pozbawiło państwa członkowskie możliwości stosowania ceł na obszarze wspólnoty, łącznie z tzw. cłami o charakterze fiskalnym, co wynika z art.23 w zw. z art.25 TWE . Wszelkie próby nakładania przez państwo ceł w obrocie wewnątrzwspólnotowym skazane są na porażkę bez względu na to, jaką nadano by im nazwę.
Wskazane przepisy zakazują jednak równocześnie wprowadzania opłat o skutku równoważnym do ceł, a więc wszelkich innych obciążeń jednostronnie nakładanych przez państwa w związku z przekroczeniem granicy, nawet jeżeli ich pobór nie następuje na samej granicy .Mimo, iż nie można ich zakwalifikować jako cła, są zakazane, jeżeli wywołują w zakresie swobodnego przepływu towarów skutki do niego zbliżone. Dotyczy to szczególnie wpływu na cenę danego produktu oraz zniekształcenia konkurencji z rodzimymi producentami
Europejski Trybunał Sprawiedliwości jako opłaty o skutku równoważnym do cła kwalifikuje wszelkie opłaty, niezależnie od ich nazwy, charakteru lub podstawy prawnej. Wystarczy że opłata ta dotyczy towarów pochodzących ż innych państw członkowskich , a nie jest nakładana na towary krajowe wywołując tym samym skutki równie dyskryminujące lub protekcjonistyczne jak cła. Trybunał podkreślił, że dla kwalifikacji danej opłaty jako zakazanej nie ma znaczenia rodzaj podmiotu pobierającego , ani sposób i kryteria pobierania . Utrwalona linia orzecznictwa wskazuje na konieczność zapewnienia absolutnej neutralności systemu podatkowego w traktowaniu towarów krajowych i importowanych.
Jak wynika z zaprezentowanej powyżej argumentacji, zdaniem skarżącego , przepisy krajowe o obowiązku uiszczania podatku akcyzowego od sprowadzanych do kraju używanych samochodów z krajów Unii Europejskiej są sprzeczne z prawem wspólnotowym , które w chwili obecnej jest częścią krajowego ustawodawstwa i w związku z tym nie mogą być stosowane . W miejsce sprzecznych z prawem wspólnotowym przepisów krajowych należy zastosować art.25 TWE , który stanowi zakaz stosowania ceł przywozowych i wywozowych lub opłat o skutku równoważnym między Państwami Członkowskimi. Stanowisko takie wynika z zasady pierwszeństwa prawa wspólnotowego, która dopuszcza stosowanie prawa krajowego , jedynie w zakresie , w jakim nie jest ono sprzeczne z normami wspólnotowymi.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej m.in. poprzez badanie legalności, czyli zgodności z prawem wydawanych aktów w tym decyzji administracyjnych. Z treści art. 145 § 1 lit. a i b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika zaś, że sąd uchyla zaskarżoną decyzję, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź . gdy naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Skarga częściowo zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydana została z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
W rozpatrywanej sprawie istota sporu w postępowaniu sądowym dotyczyła niezgodności przepisów krajowych w zakresie podatku akcyzowego od samochodów osobowych nabytych wewnątrzwspólnotowo z przepisami wspólnotowymi.
Przede wszystkim należy podkreślić, iż od dnia 01 maja 2004 r., tj. od dna przystąpienia Rzeczpospolitej Polskiej do Unii Europejskiej, Polska stała się państwem członkowskim Wspólnoty Europejskiej, a prawo wspólnotowe stało się częścią polskiego porządku prawnego. W związku z powyższym prawo wspólnotowe wraz z jego dotychczasowym dorobkiem ma pierwszeństwo przed normami prawa krajowego, zgodnie z zasadami bezpośredniego skutku, pierwszeństwa efektywności, a także art. 87 ust. 1, art. 90 ust. 1 i art. 91 ust. 3 Konstytucji RP Zauważyć również należy, że z katalogu źródeł prawa wymienionego w art. 87 ust 1 Konstytucji RP wynika, iż obejmuje on cały system obowiązującego prawa bez względu na źródła jego powstania.
W rozpatrywanej sprawie podstawą sporu pomiędzy skarżący a organami celnymi była kwestia sprzeczności pomiędzy przepisami prawa krajowego, tj. ustawy z 23.01.2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, póz. 257 z późn. zm.) oraz Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.04.2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 87, póz. 825 z późn. zm.) z przepisami prawa wspólnotowego , a to art.25, art.28 i art.90 TWE i postanowieniami dyrektyw 92/12/EWG i 70/12/EWG .
Oceniając przedstawione przez skarżącego zarzuty w świetle wyżej przytoczonych zasad stosowania i interpretacji prawa oraz wyroku Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 18 stycznia 2007 r. Sygn.akt C-313/05, Sąd uznał zarzuty te za częściowo zasadne.
Kwestie podatku akcyzowego na gruncie prawa europejskiego reguluje Dyrektywa Rady Nr 92/12/EWG dnia z 25.02.1992 r. w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów objętych podatkiem akcyzowym, ich przechowywania, przemieszczania oraz kontrolowania. Dyrektywa ta zwana horyzontalną, określa jedynie konstrukcję wspólnotowego opodatkowania podatkiem akcyzowym. Na poziomie wspólnotowym stosuje się ją do olejów mineralnych, alkoholu i napojów alkoholowych oraz wyrobów tytoniowych. Zgodnie zaś z art. 3 ust. 3 ww. Dyrektywy, państwa członkowskie zachowują prawo do wprowadzenia lub utrzymania podatków na wyroby inne niż wyżej wymienione, pod warunkiem jednak, że podatki te nie spowodują zwiększenia formalności związanych z przekraczaniem granicy w handlu między państwami członkowskimi. Z uwzględnieniem tego warunku, państwa członkowskie mają prawo do pobierania podatków od wyrobów objętych podatkiem akcyzowym.
Należy więc zauważyć, iż prawo wspólnotowe zezwala na autonomię państw członkowskich w zakresie opodatkowania akcyzą produktów niezharmonizowanych, w tym samochodów osobowych, które to do takich produktów należą. Niemniej jednak taki stan rzeczy nie oznacza zwolnienia państwa członkowskiego od przestrzegania zasad zawartych w Traktacie o utworzeniu Wspólnoty Europejskiej (zwanym dalej TWE), a przede wszystkim zasady niedyskryminacji podatkowej produktów z poza rynku lokalnego oraz swobody przepływu towarów. Zakaz dyskryminacji dotyczy zarówno dyskryminacji bezpośredniej, jak i pośredniej. Oznacza to, iż każde państwo członkowskie ma obowiązek równego traktowania towarów pochodzących z innych państw członkowskich i nie może stosować w sferze podatkowej różnych zasad w odniesieniu do porównywalnych sytuacji lub porównywalnych towarów. Nierówne traktowanie może wynikać nie tyle z samego faktu obciążenia podatkiem akcyzowym poszczególnych towarów, ale również ze stosowania w sposób dyskryminacyjny stawek podatkowych.
Natomiast regulacje związane ze swobodą przepływu towarów zawierają art. 25, art. 28 i art. 90 TWE. Zgodnie z art. 25 TWE stosowanie ceł importowych i eksportowych lub opłat o skutku równoważnym jest zakazane w obrocie handlowym pomiędzy państwami członkowskimi. Zakaz ten dotyczy również ceł o charakterze finansowym. Art. 28 TWE wprowadza zaś zakaz wprowadzania ograniczeń ilościowych w imporcie oraz wszelkich środków o skutku równoważnym. Natomiast z art. 90 TWE wynika zakaz nakładania bezpośredniego lub pośredniego na produkty innych państw członkowskich podatków wewnętrznych jakiegokolwiek rodzaju wyższych od tych, które państwo członkowskie nakłada bezpośrednio lub pośrednio na podobne produkty krajowe.
Z polskich regulacji dotyczących podatku akcyzowego, tj. art. 80, art. 82 ust ww. ustawy o podatku akcyzowym wynika, iż akcyzie podlegają samochody osobowe niezarejestrowane na terenie kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. W przypadku wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego podstawą opodatkowania jest kwota, jaką nabywca obowiązany jest zapłacić Podmioty dokonujące takiego nabycia obowiązane są w terminie 5 dni, licząc od dnia nabycia pojazdu, złożyć deklarację uproszczoną do właściwego naczelnika urzęduj celnego oraz zapłacić należny podatek nie później niż z chwilą rejestracji pojazdu Podatkowi akcyzowemu podlega każdy samochód nowy, bez względu na miejsce nabycia oraz zasadniczo każdy samochód używany nabyty przez podatnika w innymi państwie członkowskim. Natomiast, nie podlega podatkowi akcyzowemu nabycie samochodu używanego w kraju, ponieważ podatek akcyzowy znajduje już swoje odzwierciedlenie w cenie pojazdu. Art. 75 ust.1 cyt. ustawy o podatku akcyzowym określa jedynie stawkę maksymalną w wysokości 65%, jednocześnie upoważniając Ministra Finansów do określenia wysokości obniżonych stawek podatku akcyzowego. Przepisy rozporządzenia wykonawczego z dnia 22.04.2004 r. uzależniły wysokość obniżonych stawek od pojemności silnika oraz od wieku pojazdu w odniesieniu do samochodów używanych. Zgodnie z § 7 Rozporządzenia oraz załącznikami Nr 1 i Nr 2 do rozporządzenia, samochody osobowe bez względu na to, czy są przedmiotem sprzedaży krajowej, importu czy też nabycia wewnątrzwspólnotowego opodatkowane są w zależności od pojemności silnika stawkami 3,1% oraz 13,6%, przy czym nie może ona przekroczyć stawki maksymalnej, tj. 65% . Powyższe stawki dotyczą jedynie samochodów osobowych nowych lub używanych , ale nie starszych niż dwa lata , wliczając rok produkcji jako pierwszy rok kalendarzowy . Następnie stawka podatku akcyzowego w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego wzrasta o kolejne 12% za każdy rok powyżej dwóch lat obliczonego według wskazanego wzoru, przy czym nie może przekroczyć stawki maksymalnej tj.65% . Oznacza to , że tak obliczone stawki są wyższe od stawek akcyzy stosowanych przy sprzedaży samochodu osobowego dokonanej przeć pierwszą jego rejestracją na terenie kraju w trybie określonym w przepisach ustawy z dnia 20.06.1997 r- Prawo o ruchu drogowym (Dz.U.z 2003 r Nr 58, poz.515 ze zm.)
Zdaniem Sądu regulacje krajowe dotyczące polskiego podatku akcyzowego na samochody zakupione wewnatrzwspólnotowo pozostają w częściowej sprzeczności z art. 90 TWE. Opinię tą potwierdza dotychczasowa linia orzecznicza Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, m.in. w sprawach C-290/05, C-333/05, C-371/01, jak i /dane w dniu 18.01.2007 r. orzeczenie ETS w sprawie Macieja Brzezińskiego przeciwko Dyrektorowi Izby Celnej w Warszawie. Należy przy tym podkreślić, iż wykładnia dokonywana przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości ma moc quasi-prawotwórczą i musi być uwzględniana przez organy krajowe.
W kontekście powyższych wywodów należy stwierdzić, iż art. 90 TWE sprzeciwia się podatkowi akcyzowemu, takiemu jak ustanowiony w ustawie o podatku akcyzowym i rozporządzeniu wykonawczym do niej, w zakresie, w jakim wysokość podatku nakładanego na samochody używane starsze niż dwa lata, nabyte w innym państwie członkowskim, przewyższa rezydualną kwotę tego podatku zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów, które zostały wcześniej zarejestrowane w Polsce.
A zatem skarżącemu na podstawie art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej przysługuje prawo do żądania zwrotu nadpłaconej akcyzy w zakresie w jakim, stawka podatku od używanego samochodu, przywiezionego z innego państwa członkowskiego przewyższa rezydualną kwotę tego podatku zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów , które zostały wcześniej zarejestrowane w Polsce .
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skarżącego, tj. sprzeczności regulacji prawa krajowego z art. 25 i art. 28 TWE oraz dyrektywą Rady 92/12/EWG, stwierdzić należy, iż nie zachodzi tutaj przedmiotowa sprzeczność. Zgodnie, bowiem z
orzecznictwem ETS, obowiązujący w Polsce podatek akcyzowy, nie jest nakładany na pojazdy w związku z przekroczeniem granicy. Należy go postrzegać jako podatek stanowiący część wewnętrznego systemu podatkowego, pobierany jest on od wszystkich pojazdów osobowych przed ich pierwszą rejestracją w kraju, a w związku tym nie stanowi cła przywozowego , ani opłaty o skutku równoważnym. Natomiast, jeżeli chodzi o art.28 TWE oraz Dyrektywę Rady 92/12/EWG to nie ma podstaw , by uznać obowiązek złożenia deklaracji uproszczonej w terminie pięciu dni od dnia nabycia wewnątrzwspólnotowego, za formalności związane z przekroczeniem granicy. Ponadto obowiązek złożenia deklaracji w ww. terminie konkretyzuje się dopiero po przewiezieniu podlegającego podatkowi akcyzowemu pojazdu na terytorium kraju, a zatem po przekroczeniu granicy. Zatem deklarację należy złożyć chwilą nabycia prawa do rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, później jednak niż z chwilą jego rejestracji na terytorium kraju, zgodnie z przepisani ruchu drogowym. Niniejsza kwestia w relacjach z organami celnymi zasadniczo nie stanowiła kwestii spornej.
Biorąc pod uwagę wskazane okoliczności sprawy oraz uznając prymat prawa wspólnotowego nad prawem krajowym, należało uznać, iż zaskarżona decyzja i decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego poprzez zastosowanie przepisów prawa krajowego, które następna zostały uznane przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości (wyrok z dnia 18 styczna 2007 r. sprawa C-313/05) za niezgodne z przepisem art. 90 TWE. Powołany wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 18 stycznia 2007 r. sprawa C-313/05 niewątpliwie ma wpływ na treść zaskarżonej decyzji, zachodzi zatem przesłanka do wznowienia postępowania na mocy art. 240 § 1 pkt. 11 Ordynacy podatkowej.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Na podstawie art. 152 w/w ustawy Sąd orzekł , że uchylone rozstrzygnięcia organów celnych nie podlegają wykonaniu , co oznacza , iż w/w rozstrzygnięcia nie wywołują skutków prawnych od chwili wydania wyroku , mimo że wyrok ten nie jest jeszcze prawomocny. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.
O kosztach orzeczono na podstawie art.200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło