III SA/Kr 1824/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek Sędziowie WSA Janusz Bociąga WSA Halina Jakubiec (spr.) Protokolant Ewelina Knapczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2013 r. sprawy ze skargi K. M. S. na decyzję Komisji Odwoławczej Rady Narodowego Centrum Nauki z dnia 9 października 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego skargę oddala. Komisja Odwoławcza Rady Narodowego Centrum Nauki decyzją z dnia 9 października 2012 r. Nr [...] umorzyła postępowanie wywołane wniesieniem odwołania przez K. S. od decyzji Dyrektora Narodowego Centrum Nauki nr [...] z dnia [...] 2012 r., odmawiającej przyznania Uniwersytetowi Wydział [...] środków finansowych na realizację projektu badawczego pod nazwą "[...]". Jako podstawa prawna decyzji wskazany został przepis art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2013.267) i art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2011 r. o Narodowym Centrum Nauki (Dz.U.2010.96.617 ze zm.). Decyzja zapadła w następujących okolicznościach stanu faktycznego: Uniwersytet Wydział [...] jako jednostka naukowa zawnioskowała w dniu 22.12.2011r. do Narodowego Centrum Nauki o sfinansowanie projektu badawczego pod nazwą "[...]". Kierownikiem projektu została wskazana K. M. S. Dyrektor Narodowego Centrum Nauki wydał w dniu [...] 2012 r. decyzję Nr [...] na podstawie przepisu art. 33 ust. 1 ustawy o Narodowym Centrum Nauki odmawiającą Uniwersytetowi środków finansowych na realizację wskazanego wyżej projektu. Uzasadniając decyzję, organ wyjaśnił, że wniosek spełniał wymagania formalne i następnie poddany został ocenie merytorycznej. Projekt jednak nie został przekazany do drugiego etapu oceny merytorycznej. Załącznikiem decyzji były oceny ekspertów. Decyzja została doręczona Uniwersytetowi w dniu 9.07.2012r. Pismem z dnia 23.07.2012 r. K. S. wniosła odwołanie od ww decyzji. Podniosła nierzetelność dokonanej oceny ekspertów, w szczególności nieścisłości wypowiedzi eksperta nr 2 w stosunku do eksperta nr 1, które nie zostały wyjaśnione przez organ. Podważyła przy tym kompetencje ekspertów. Pismem z dnia 30.07.2012 r. K. S. została wezwana przez organ do usunięcia braku formalnego odwołania poprzez przedłożenie pełnomocnictwa do działania w imieniu Uniwersytetu w terminie do 7 dni pod rygorem przyjęcia, że nieuzupełnienie braków spowoduje uznanie, że odwołanie jest wniesione osobiście przez nią. Odpowiadając na wezwanie pismem z dnia 9.08.2012 r. K. S. nie przedstawiając wymaganego pełnomocnictwa, wyjaśniła, że starała się spełnić wymogi formalne odwołania. Jednakże z powodu nieobecności uprawnionych do sporządzenia odwołania Prorektora ds. Badań i Współpracy Międzynarodowej Uniwersytetu prof. S. B. musiała wnieść odwołanie podpisane przez siebie, by zachować termin. Komisja Odwoławcza Rady Narodowego Centrum Nauki wydała w następstwie opisaną na wstępie decyzję. Komisja wskazała na istotne w sprawie fakty, że wnioskodawcą sfinansowania projektu badawczego nie była osoba fizyczna/kierownik projektu tylko jednostka naukowa to znaczy jeden z podmiotów określonych w art. 10 pkt 1-8 i 10 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki (Dz.U.2010.96.615), któremu przysługuje uprawnienie do wniesienia odwołania. Organ zaznaczył, że przedmiotowy projekt został złożony w ramach procedury przewidzianej dla podmiotów nie będących osobą fizyczną. W związku tym za stronę postępowania o finansowanie uznać należy jedynie podmiot składający wniosek a nie zatrudnionego w tym podmiocie wykonawcę bądź kierownika projektu. Kierownik projektu K. S. nie wykazała, jak zauważył organ, umocowania do wniesienia w imieniu tej jednostki odwołania. Organ wyjaśnił też rolę kierownika projektu na gruncie w w ustawy, iż jego udział ma znaczenie dopiero na etapie podpisywania umowy o realizację i finansowanie z Dyrektorem Narodowego Centrum Nauki natomiast nie na etapie starania się o finansowanie. Na koniec organ wyjaśnił kwestie proceduralne, iż umorzenie postępowania odwoławczego wynika z okoliczności, że odwołanie wniosła osoba, która nie jest stroną w rozumieniu art. 28 kpa. Powyższa decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie przez K. S. Skarga zawierała wniosek o uchylenie decyzji oraz o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania przez Uniwersytet (jednostkę naukową). Uzasadnienie skargi oparło się na argumentacji odwołania, z zaznaczeniem, że jako kierownik projektu K. S. informowała osoby odpowiedzialne z ramienia Uniwersytetu o konieczności wniesienia i podpisania odwołania a ich bezczynność nie może dla niej i projektu rodzić negatywnych skutków. Dodała, że jej wiedza nie rozciąga się na pojęcia instytucji prawnych i terminów a organ wprowadza w błąd strony umieszczać w systemie OSF we wzorze formularza wniosku w danych wnioskodawcy zarówno osobę prawną jak i kierownika projektu. Zarzuciła ponadto opieszałość w działaniu organu i kontaktowanie się z nią zamiast z Uniwersytetem, co dodatkowo wywołało u niej wątpliwości, kto może być strona postępowania. Argumenty te powtórzyła w piśmie z 14.03.2013r., dodając, że wskazane wyżej okoliczności przemawiają za przywróceniem terminu do wniesienia odwołania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie, wyjaśniając, że definiowanie przepisem art. 28 kpa pojęcie strony w zakresie interesu prawnego lub obowiązku musi mieć oparcie w przepisie materialnym . Tym przepisem jest art. 33 ust. 2 ww ustawy, który wnioskodawcy przyznaje prawo do odwołania. Wnioskodawcą byłaby osoba fizyczna (kierownik projektu) tylko wówczas, gdyby składając wniosek o przyznanie środków działał samodzielnie, we własnym imieniu i na własną rzecz. W sprawie niniejszej wniosek został złożony jak zauważył organ z afiliacji Uniwersytetu, nie przez skarżącą. Z akt wynika, że w pismem z dnia 30.08.2012 r. Prorektor Uniwersytetu wniósł do Komisji Odwoławczej Rady Narodowego Centrum Nauki o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Postanowieniem z dnia [...] 2013 r. Nr [...] Komisja Odwoławcza Rady Narodowego Centrum Nauki odmówiła przywrócenia terminu do złożenia odwołania. Na rozprawie w dniu 30.10.2013 r. skarżąca podała, że została wprowadzona w błąd przez kierowanie do niej rozstrzygnięć wraz z pouczeniem o prawie do odwołania. Pełnomocnik organu podał z kolei, że decyzja pierwszej instancji została skierowana jedynie do Uniwersytetu na adres G w K. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 tej ustawy, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Przystępując do oceny legalności zaskarżonych decyzji (postanowień) sąd bada czy zaskarżona decyzja (postanowienie) nie narusza prawa oraz czy zostały wydane w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu. Mając na uwadze powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga K. S. nie podlega uwzględnieniu. Zaistniały bowiem w sprawie przesłanki do zastosowania przepisu art. 138 § 1 pkt 3 Kpa stanowiącego, że organ odwoławczy wydaje decyzję, w której umarza postępowanie odwoławcze. Przesłanką wydania decyzji na podstawie ww przepisu jest ogólnie rzecz ujmując bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego, która wynikać może ze skutecznego cofnięcia odwołania albo stwierdzenia przez organ odwoławczy, że wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu przepisu art. 28 Kpa. Przepis ten stanowi, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Orzecznictwo, w tym uchwała Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 lipca 1999 r. OPS 16/98, ONSA 1999, Nr 4, poz. 119, przesądziło, że o tym, że o braku interesu prawnego organ odwoławczy może rozstrzygać jedynie na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 Kpa. Sąd wskazał w uzasadnieniu uchwały, że ustalenie interesu prawnego osoby uczestniczącej w postępowaniu administracyjnym następuje ostatecznie w wyniku konkretyzacji właściwego przepisu prawa materialnego. Wskazał dalej, że nie ulega wątpliwości, iż legitymację strony do wniesienia odwołania należy oceniać według przepisów art. 28, art. 29 i art. 30 Kpa. Wystarczające jest dla skutecznego wniesienia odwołania przyjęcie tzw. subiektywnej wersji legitymacji procesowej strony, zatem skuteczne powinno być odwołanie wniesione na podstawie przekonania podmiotu, że decyzja organu pierwszej instancji dotyczy jej praw i obowiązków. Twierdzenie takie może zostać zweryfikowane tylko w sposób procesowy, na podstawie zasad przewidzianych dla postępowania odwoławczego jako takiego. Jeżeli twierdzenie owo nie zostanie pozytywnie zweryfikowane, to należy wydać decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 3 Kpa. Orzekający w sprawie organ drugiej instancji w ocenie Sądu w sposób właściwy dokonał oceny posiadania przez skarżącą interesu prawnego w odwołaniu się od decyzji Dyrektora Narodowego Centrum Nauki nr [...] z dnia 20 czerwca 2012 r., odmawiającej przyznania Uniwersytetowi Wydział [...] środków finansowych na realizację projektu badawczego pod nazwą "[...]". Istotnymi przepisami w tym względzie są przepisy art. 27 ust. 1 ustawy o Narodowym Centrum Nauki, który stanowi, że w konkursie na realizację projektu badawczego mogą brać udział podmioty, o których mowa w art. 10 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki. Przepis ten z kolei wymienia podmioty w ten sposób, że są nimi: 1) jednostki naukowe; 2) konsorcja naukowe; 3) sieci naukowe i jednostki organizacyjne uczelni niebędące podstawowymi jednostkami organizacyjnymi; 4) centra naukowo-przemysłowe; 5) centra naukowe Polskiej Akademii Nauk; 5a) (4) centra naukowe uczelni; 6) biblioteki naukowe; 7) przedsiębiorcy mający status centrum badawczo-rozwojowego w rozumieniu ustawy z dnia 30 maja 2008 r. o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej; 8) jednostki organizacyjne posiadające osobowość prawną i siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; 9) osoby fizyczne; 10) przedsiębiorcy prowadzący badania naukowe w innej formie organizacyjnej niż formy określone w pkt 1-8. W niniejszej sprawie nie podlega wątpliwości, że wniosek o sfinansowanie realizacji projektu badawczego pod nazwą "[...]" do Rady Narodowego Centrum Nauki złożyła jednostka naukowa Uniwersytet, Wydział [...], reprezentowana przez Prorektora Uniwersytetu prof. dr hab. S. B. W tej postaci reprezentowany podmiot był stroną postępowania o finansowanie projektu w rozumieniu przepisu art. 28 Kpa, w tym uprawniony był do wniesienia odwołania od decyzji pierwszej instancji z [...] 2012 r. Skarżąca wskazana w projekcie jako kierownik projektu nie miała statusu strony postępowania. Mogła wystąpić jedynie jako pełnomocnik podmiotu występującego o finansowanie, jednak z akt wynika, że skarżąca takiego umocowania nie przedstawiła pomimo wezwania przez organ pismem z dnia 30.07.2012 r. do usunięcia braku formalnego odwołania poprzez przedstawienie dokumentu umocowania, wymagane pełnomocnictwo nie zostało przedłożone. W tych okolicznościach organ zasadnie przyjął, że odwołanie zostało wniesione przez osobę, która nie była i nie mogła być stroną w sprawie i wydał zgodną z prawem decyzję o umorzeniu postępowania wywołanego wniesieniem przez skarżącą odwołania od decyzji z [...] 2012 r. Odrębną i nie mającą wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie pozostaje kwestia przywrócenia terminu do wniesienia odwołania na wniosek Uniwersytetu, gdyż granice niniejszej skargi zakreślone są przez postępowanie odwoławcze wywołane wniesieniem przez skarżącą we własnym imieniu odwołania, a nie w imieniu Uniwersytetu. Z tych powodów skarga podlega oddaleniu na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a.