III SA/Kr 1835/16

WyrokWSA w Krakowie2017-04-04

Skład orzekający: Kazimierz Bandarzewski, Bożenna Blitek, Hanna Knysiak-Sudyka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opłata za czynności kontrolne Państwowej Inspekcji Sanitarnej może zostać nałożona, jeżeli w wyniku kontroli nie stwierdzono naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych?
Ratio decidendi
Opłata za czynności kontrolne Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie może zostać nałożona, jeżeli w wyniku kontroli nie stwierdzono naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych. Wynika to wprost z art. 36 ust. 2 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, który wyłącza możliwość pobierania opłat w takiej sytuacji. Uchylenie decyzji nakładającej opłatę jest uzasadnione, gdy wcześniejszy wyrok sądu administracyjnego uchylił decyzję merytoryczną dotyczącą stwierdzonych uchybień.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Sanitarny obciążył A Sp. z o.o. opłatą za czynności kontrolne w związku ze stwierdzonymi uchybieniami wymagań higienicznych i zdrowotnych dotyczących wyposażenia szatni pracowniczej. Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał tę decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając organom nieprawidłowe zastosowanie przepisów dotyczących wymagań higienicznych i zdrowotnych oraz naruszenie przepisów KPA. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędziowie WSA Bożenna Blitek (spr.) WSA Hanna Knysiak- Sudyka Protokolant Aleksandra Grabiec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. z siedzibą w M na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 25 października 2016 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za czynności kontrolne uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Decyzją z dnia [...] 2016 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Sanitarny obciążył A Sp. z o.o. z siedzibą w M opłatą w kwocie 93,83 zł za czynności wykonane w ramach bieżącego nadzoru sanitarnego polegającego na przeprowadzeniu kontroli sanitarnej sprawdzającej w dniach 28-30 czerwca 2016 r. w Oddziale Firmy A Sp. z o.o. w T w wyniku, której stwierdzono uchybienia wymagań higienicznych i zdrowotnych. Organ I instancji powołał się na treść art. 36 ust. 1 i 2 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej i stwierdził, że opłaty pobiera się, jeżeli w wyniku czynności podjętych w ramach bieżącego nadzoru sanitarnego stwierdzone zostały uchybienia wymagań higienicznych i zdrowotnych. Organ podał, że w związku ze stwierdzeniem braku w pomieszczeniu szatni indywidualnych wieszaków jednopoziomowych dla każdego pracownika na odzież własną i roboczą wyposażonych w dolnej części w siatkowe półki na obuwie, w górnej części – półki na nakrycie głowy, teczki itp., co stanowi naruszenie § 12 w zw. z § 15 załącznika nr 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2013 r. nr 169 poz. 1650 z późn. zm.), wydano niniejszą decyzję ustalającą opłatę w wysokości zgodnej ze wskazanymi w niej przepisami. W odwołaniu od powyższej decyzji organu I instancji Spółka A wniosła o jej uchylenie, zarzucając naruszenie art. 36 ust. 1 i 2 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zw. z § 12 ust. 1 pkt 4 załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie. Decyzją z dnia 25 października 2016 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm.) w związku z art. 12 ust. 1 i art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2015 r. poz. 1412 z późn. zm.) oraz na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie sposobu ustalania opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2010 r. nr 36, poz. 203), Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2016 r. nr [...]. Organ II instancji powołał się na treść art. 36 ust. 1 i 2 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej i stwierdził, że ustalona opłata w kwocie 93,83 zł jest wynikiem stwierdzonych w trakcie kontroli w dniu 30 czerwca 2016 r. nieprawidłowości w zakresie wymagań higienicznych i zdrowotnych. W skardze na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego A Sp. z o.o. z siedzibą w M wniosła o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji. Zaskarżonej decyzji strona skarżąca zarzuciła naruszenie: 1. art. 7 i art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez zebranie niepełnych ustaleń faktycznych dotyczących charakteru i stopnia zagrożeń dla pracowników zakładu pracy A sp. z o.o. Oddział w T, jak też zaniechanie wyjaśnienia dokonanych rozstrzygnięć; 2. § 12 ust. 1 pkt 4 w zw. z § 15 załącznika nr 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie. W uzasadnieniu strona skarżąca wyjaśniła, że sklep w T jest sklepem części zamiennych i akcesoriów do ciężarówek. Pracownicy w nim zatrudnieni zajmują się obsługą sprzedaży poprzez rozmieszczenie towaru na sklepie, wydanie go klientowi oraz obsługę fiskalno-kasową sprzedaży. Miejsce pracy pracowników nie jest więc warsztatem samochodowym, nie dochodzi tam do bezpośrednich interakcji z dużą ilością pyłów, smarów i hałasu. Pracownicy wyposażeni są w odzież roboczą, w tym rękawiczki, która zabezpiecza ich przed przypadkowymi otarciami i zabrudzeniami. Strona skarżąca stwierdziła, że zapewnia pracownikom wieszaki oraz półki na których w jednym miejscu można umiejscowić obuwie a w innym nakrycia głowy, teczki itp., a przesunięcie wieszaków na odzież wierzchnią względem półek bez zachowania jednej pionowej linii z półkami w niczym nie umniejsza funkcjonalności każdego elementu szatni. W ocenie strony skarżącej, każdy z pięciu pracowników sklepu ma możliwość swobodnego poruszania się w szatni, przebrania odzieży i odłożenia na jedną półkę nakrycia głowy a na drugą swego obuwia (nawet jeśli czasami obuwie stawiane jest na posadzce bezpośrednio pod półką). Strona skarżąca nie dostrzega więc uchybienia, które wytknięto jej w treści zaskarżonej decyzji albowiem zastosowane przez nią rozwiązanie techniczne polegające na umieszczeniu jednego poziomu pięciu wieszaków jest równoważna wobec "stojaków wieszakowych". W ocenie strony skarżącej przepisami adekwatnymi wobec jej sklepu winny być § 12 ust. 1 pkt 4, § 14 ust. 1 oraz § 15 Załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, jednak organ administracyjny odmówił ich zastosowania wytykając jednocześnie okoliczność, że także te warunki nie zostały przez stronę spełnione. Okoliczności tej jednak w żaden sposób nie wyjaśnił. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Sanitarny podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Sąd stwierdza z urzędu, że wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2017 r., sygn. akt III SA/Kr 1834/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 25 października 2016 r. nr [...] w przedmiocie wymagań higieniczno-sanitarnych oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, tj. decyzję z dnia [...] 2016 r. nr [...] Powiatowego Inspektora Sanitarnego zarządzającą zapewnienie w pomieszczeniu szatni indywidualnych wieszaków jednopoziomowych dla każdego pracownika na odzież własną i roboczą wyposażonych w dolnej części w siatkowe półki na obuwie, w górnej części – półki na nakrycie głowy, teczki itp. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2016 r., poz. 718) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zdaniem Sądu, skarga jest uzasadniona. Mają rację organy obu instancji o tyle, że podstawę prawną nałożenia opłaty za czynności kontrolne wykonane w ramach bieżącego nadzoru sanitarnego stanowi art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2015 r., poz. 1412). Jednakże art. 36 ust. 1 i wyłączający możliwość nałożenia tej opłaty art. 36 ust. 2 tej ustawy stanowią: "Art. 36. 1. Za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego pobiera się opłaty w wysokości kosztów ich wykonania, z zastrzeżeniem ust. 2. Opłaty ponosi osoba lub jednostka organizacyjna obowiązana do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych. 2. Za badania laboratoryjne i inne czynności wykonywane w związku ze sprawowaniem bieżącego nadzoru sanitarnego przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie pobiera się opłat od osób oraz jednostek organizacyjnych obowiązanych do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych, jeżeli w wyniku badań nie stwierdzono naruszenia tych wymagań." Sąd zwraca uwagę na to, że skoro wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2017 r., sygn. akt III SA/Kr 1834/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 25 października 2016 r. nr [...] w przedmiocie wymagań higieniczno-sanitarnych oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, tj. decyzję z dnia [...] 2016 r. nr [...] Powiatowego Inspektora Sanitarnego zarządzającą zapewnienie w pomieszczeniu szatni indywidualnych wieszaków jednopoziomowych dla każdego pracownika na odzież własną i roboczą wyposażonych w dolnej części w siatkowe półki na obuwie, w górnej części – półki na nakrycie głowy, teczki itp., to tym samym brak jest stwierdzenia przez organy Państwowej Inspekcji Pracy naruszenia w kontrolowanym zakładzie pracy wymagań higienicznych i zdrowotnych. Powyższa okoliczność powoduje, że tym samym – zgodnie z przytoczonym wyżej art. 36 ust. 2 omawianej ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej – brak jest podstawy prawnej do nałożenia opłaty za czynności kontrolne wykonane w ramach bieżącego nadzoru sanitarnego. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. orzekł – jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło