III SA/Kr 1839/14

PostanowienieWSA w Krakowie2014-12-19

Skład orzekający: Monika Rudzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który nie uzyskuje stałych dochodów, utrzymuje się z niewielkiego gospodarstwa rolnego i pożyczek, a jego zadłużenie rośnie, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?
Ratio decidendi
Skarżący, który jest osobą samotną, nie uzyskującą stałych dochodów, utrzymującą się z niewielkiego gospodarstwa rolnego i pożyczek, nieposiadającą oszczędności ani cennych przedmiotów, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie. Trudna sytuacja materialna, potwierdzona wcześniejszymi bezskutecznymi postępowaniami egzekucyjnymi, uzasadnia zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżący Z. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich. Skarżący jest osobą samotną, nie uzyskującą dochodów, utrzymującą się z niewielkiego gospodarstwa rolnego i pożyczek. Deklaruje brak oszczędności i cennych przedmiotów, a jego zadłużenie rośnie. Wcześniejsze postępowania egzekucyjne wobec niego były bezskuteczne.
Rozstrzygnięcie
I) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych; II) ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. B. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 5 września 2014 r. nr: [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na 2005 rok p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych; II) ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 149 zł od skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 5 września 2014 roku w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na 2005 rok skarżący Z. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach zawartego w formularzu "PPF" wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Nie deklaruje posiadania jakichkolwiek dochodów. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi dom o powierzchni 90 m², w tym mieszkanie o powierzchni 12 m² oraz nieruchomość rolna o areale 0,58 ha. Skarżący nie dysponuje zasobami pieniężnymi, ani przedmiotami wartościowymi. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy Z. B. podniósł, iż nie ma środków na pokrycie kosztów postępowania. Skarżący nie pracuje zawodowo. Utrzymuje się z gruntu ornego wielkości 0,58 ha obsianego zbożem, który przynosi straty z powodu braku unijnych dopłat. Na utrzymanie pożycza pieniądze w ten sposób, że oddaje jednemu zaciągając dług u drugiego. Jego zadłużenie rośnie. Z. B. podał, iż PIT-u nie wypełnia, gdyż nie ma dochodów. Wydatki ma "jak każdy jeden na średnim poziomie". Z tzw. mediów opłaca jedynie prąd w wysokości 15 zł, pozostałe zaś ma swoje (tj. studnię, szambo, opał, itd.). W takiej sytuacji jego wniosek o przyznanie prawa pomocy jest uzasadniony. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Instytucja przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma na celu zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na trudną sytuację finansową nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej: p.p.s.a.) następuje w określonych przypadkach. W zakresie całkowitym, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W zakresie częściowym zaś, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa we wskazanym przepisie, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej, w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. W niniejszej sprawie skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie obejmującym zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienia na jego rzecz pełnomocnika z urzędu. W ocenie orzekającego skarżący uwiarygodnił, że spełnia przesłanki przyznania mu prawa pomocy w całkowitym zakresie. Z. B. jest osobą samotną, nie uzyskującą żadnych stałych dochodów. Jak oświadczył utrzymuje się z gruntu rolnego o niewielkim areale 0,58 ha oraz udzielanych mu pożyczek. Nie posiada żadnych oszczędności, ani cennych przedmiotów, które mogłyby zostać spieniężone. Ponadto orzekającemu z urzędu znane są okoliczności, iż z powodu zadłużenia wobec skarżącego toczyły się bezskuteczne postępowania egzekucyjne (dane ze spraw o sygn. III SA/Kr 607/11, I SA/Kr 1741/09). Biorąc powyższe pod uwagę uznano, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki do przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych w całości i ustanowienie na jego rzecz pełnomocnika z urzędu. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło