III SA/Kr 201/14
PostanowienieWSA w Krakowie2014-05-15
Skład orzekający: Sędzia WSA Tadeusz Wołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać oddalony, gdy skarga, do której się odnosi, jest oczywiście bezzasadna z powodu braku możliwości zidentyfikowania jej przedmiotu podlegającego kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega oddaleniu, jeśli skarga, do której się odnosi, jest oczywiście bezzasadna. W niniejszej sprawie skarga była pozbawiona przymiotu zasadności, ponieważ nie można było zidentyfikować jej przedmiotu podlegającego kontroli sądu administracyjnego, co stanowiło nadużycie prawa do sądu.Stan faktyczny
Z. Ś. złożył skargę na czynność materialno-techniczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Po odrzuceniu skargi jako niedopuszczalnej, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy oddalił ten wniosek. Skarżący wniósł sprzeciw od tego postanowienia, który został uznany przez sąd za skuteczny. Następnie sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Tadeusz Wołek po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. Ś. o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. Ś. na czynność materialno-techniczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania pisma Z. Ś. z dnia 8 grudnia 2013 r. postanawia: oddalić wniosek
W dniu 14 stycznia 2014 r. Z. Ś. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę "na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 07.01.2014r". Zarzucił powyższej decyzji naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej odrzucenie wskazując, że pismo z dnia 7 stycznia 2014 r. nr [...] nie jest decyzją administracyjną, lecz informacją. Kolegium podniosło, że ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości wniesienia skargi na informację.
Postanowieniem z dnia 26 lutego 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę Z. Ś. jako niedopuszczalną uznając, że przedmiotem zaskarżenia była czynność materialno-techniczna nie podlegająca zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Odpis powyższego postanowienia został doręczony skarżącemu dnia 14 kwietnia 2014 r.
Z. Ś. złożył na urzędowym formularzu "PPF" wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2014 r. oddalił wniosek skarżącego.
Z. Ś. w otwartym terminie do wniesienia sprzeciwu od tego orzeczenia wniósł pismo, nadane przesyłką pocztową w dniu 5 maja 2014 r., zatytułowane "zażalenie na postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania wydanego przez referendarza wsa Kraków", w przedmiocie "cofnięcia udzielonego mi prawa pomocy do zwrotu kosztów procesu jako nieprofesjonalnemu pełnomocnikowi i wniesienia terminu odwołania...". W piśmie tym skarżący podniósł, że niesłusznie Sąd "cofnął prawo pomocy udzielone mi w zakresie całkowitym postanowieniem z dnia 19.08.2013 postanowienie SKO znak [...]" Zarzucił również Miejskiemu Ośrodkowi Pomocy Społecznej zabór zasiłku stałego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 260 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
W związku z powyższym, Sąd uznał pismo skarżącego nadane przesyłką pocztową 5 maja 2014 r. za skutecznie wniesiony sprzeciw od postanowienia z dnia 18 kwietnia 2014 r. sygn. III SA/Kr 201/14. Wobec powyższego postanowienie to utraciło moc, a wniosek o przyznanie prawa pomocy podlegał ponownemu rozpoznaniu przez Sąd.
Zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, przy czym zgodnie art. 243 P.p.s.a., może być ono przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku. Ponadto przyznanie pomocy prawnej jest możliwe w przypadku spełnienia przez wnioskodawcę przesłanek uregulowanych w art. 246 § 1 P.p.s.a.
Prawo pomocy stanowi ważne uprawnienie służące realizacji prawa do sądu. Istotą prawa do sądu jest umożliwienie jednostce ochrony swoich praw przez przedstawienie swojej sprawy do rozstrzygnięcia sądowi. Oczywistym jest, że działania podmiotu, który inicjuje szereg postępowań sądowych nie w celu ochrony swoich realnych praw, ale dla którego inicjowanie tych postępowań jest celem samym w sobie, nie mogą być uznane za realizację prawa do sądu, lecz w rzeczywistości stanowią nadużycie tego prawa. Za takie nadużycie należy uznać używanie uprawnień procesowych do celów innych od tych, które odpowiadają ich przeznaczeniu (por. postanowienie WSA w Krakowie z 19 września 2013 r., sygn. III SA/Kr 932/13, postanowienie NSA z dnia 12.03.2014 r., sygn. I OZ 163/14).
Odnosząc powyższe do wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy należy zwrócić uwagę, że forma, treść skargi oraz pozostałych pism procesowych skarżącego wskazują, że jego zamiarem nie jest przedstawienie sądowi administracyjnemu do rozstrzygnięcia konkretnej sprawy dotyczącej działalności administracji publicznej. Korespondencja skarżącego z sądem stanowi dla niego jedynie okazję do wyrażenia niezadowolenia z działania Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej i Samorządowego Kolegium Odwoławczego w bliżej nieokreślonych sprawach, m.in. odmowy przyznania stypendium dla uczniów.
Podkreślić trzeba, że inicjujące postępowanie pismo skarżącego złożone w dniu 9 grudnia 2013 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego datowane na 8 grudnia 2013 r. zatytułowane "wniosek o rozpatrzenie sprawy nr 2" w sprawie odmowy przyznania stypendium dla uczniów, mimo wezwania wystosowanego przez Kolegium z dnia 11 grudnia 2013 r. o pisemne sprecyzowanie treści przez wskazanie sygnatury akt, daty wydania i sposobu rozstrzygnięcia zawartych w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, której dotyczy to podanie, nie zostało przez skarżącego sprecyzowane.
Również po wezwaniu Sądu w wykonaniu zarządzenia z dnia 19 lutego 2014 r. o oznaczenie rodzaju pisma skarżącego z dnia 6 lutego 2014 r. i wskazanie osnowy wniosku, skarżący nie uczynił zadość wezwaniu.
Skarżący w pismach procesowych żali się na postępowanie MOPS, Samorządowego Kolegium Odwoławczego a także Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, a równocześnie w żaden sposób nie wskazuje decyzji mogącej być przedmiotem jego skargi. Analiza treści pism skarżącego nie pozwala zidentyfikować aktu administracyjnego, ani też innej czynności z zakresu administracji publicznej, które skarżący mógłby poddać kontroli sądu administracyjnego jako realizację prawa do sądu.
Zwrócić także należy uwagę, że stosownie do art. 247 P.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. W niniejszej sprawie, jak wskazano powyżej, skarga jest pozbawiona przymiotu zasadności wobec braku możliwości zidentyfikowania jej przedmiotu podlegającego kontroli sądu administracyjnego. W istocie, treść pism skarżącego znajdujących się w aktach sprawy wskazuje, że przypominają one raczej skargi powszechne, uregulowane w Dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, kierowane jednak do niewłaściwego podmiotu, gdyż za taki nie może być uznany w ich przypadku sąd administracyjny. Organem właściwym do rozpatrzenia skargi powszechnej na działalność burmistrza czy kierownika gminnej jednostki organizacyjnej – jest rada gminy, jak wskazuje na to art. 229 pkt 3 wskazanego Kodeksu.
W takiej sytuacji Sąd uznał, że złożony przez skarżącego wniosek o przyznanie prawa pomocy nie może być uwzględniony. Zdaniem Sądu, skarżący domaga się przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów i ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sprawie, która w oczywisty sposób nie podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny.
W związku z powyższym, orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 245 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 260 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło