III SA/Kr 205/18
WyrokWSA w Krakowie2018-07-26
Skład orzekający: Krystyna Kutzner, Bożenna Blitek, Janusz Bociąga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie przyjęcia na studia doktoranckie, oparta na niskim wyniku punktowym kandydata, który nie przystąpił do rozmowy kwalifikacyjnej, jest zgodna z prawem, zwłaszcza w kontekście oceny publikacji naukowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o odmowie przyjęcia na studia doktoranckie była zgodna z prawem. Kandydat uzyskał 0 punktów, ponieważ nie przystąpił do rozmowy kwalifikacyjnej, co zgodnie z regulaminem uczelni skutkowało zerowym wynikiem końcowym. Wynik ten był niższy od ustalonego minimalnego progu punktowego (23,32), co uzasadniało odmowę przyjęcia. Sąd uznał również, że ocena publikacji naukowych kandydata była prawidłowa i zgodna z kryteriami określonymi w uchwałach Senatu.Stan faktyczny
Kandydat P. P. został odmówiony przyjęcia na studia doktoranckie z powodu uzyskania 0 punktów kwalifikacyjnych. Wynik ten wynikał z nieprzystąpienia do rozmowy kwalifikacyjnej, mimo że uzyskał punkty w pierwszym etapie. Kandydat zarzucił naruszenie trybu rekrutacji, w szczególności w zakresie oceny jego publikacji naukowych. Rektor Uniwersytetu utrzymał w mocy decyzję Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej. Kandydat wniósł skargę do WSA w Krakowie.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Janusz Bociąga (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca 2018 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Rektora Uniwersytetu z dnia 13 grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia na pierwszy rok studiów stacjonarnych trzeciego stopnia skargę oddala
Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna Wydziału [...] Uniwersytetu decyzją z dnia [...] 2017 r. nr [...] działając na podstawie art. 196 ust. 3 w związku z art. 196 ust. 1 oraz art. 207 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym oraz uchwał Senatu Uniwersytetu nr [...] z dnia 29 kwietnia 2015 r., [...] z dnia 25 stycznia 2017 r., [...] z dnia 29 marca 2017 r., zarządzeń Rektora Uniwersytetu nr [...] z 19 grudnia 2016 r., [...] z dnia 19 grudnia 2016 r. i [...] z 4 kwietnia 2017 r. oraz art. 104 K.p.a. odmówiła przyjęcia P. P. na pierwszy rok stacjonarnych studiów trzeciego stopnia w dziedzinie nauki [...], dyscyplina [...] prowadzonych przez Wydział [...].
W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art 196 ust. 1 ustawy z 27 lipca 2005 roku Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U z 2016 r., poz. 1842) do studiowania na studiach doktoranckich może być dopuszczona osoba, która posiada kwalifikacje drugiego stopnia lub jest beneficjentem programu "[...]". Uniwersytet określił warunki i tryb rekrutacji na rok akademicki 2017/2018 w uchwałach Senatu nr [...] z 29 kwietnia 2015 roku oraz [...] z 25 stycznia 2017 r. i [...] z 29 marca 2017 roku, których przepisy stanowią podstawę przyjęć na pierwszy rok studiów i na podstawie których organ w toku postępowania ustalił P. P. wynik kwalifikacji wynoszący 0,00 punktów, który to wynik jest niższy niż ustalony w toku postępowania minimalny wynik kwalifikacji wymagany do przyjęcia na pierwszy rok studiów wynoszący 23,32 punktów.
P. P. wniósł odwołanie od powyższej decyzji zarzucając naruszenie warunków i trybu rekrutacji w postaci odmowy przyznania punktów za publikacje. Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna uznała publikacje "Rola [...]" i "Na [...]" oraz "Ilustrowany [...]" [...]" za niemieszczące się w zakresie publikacji wyłącznie prawniczych lub z zakresu: historii prawa, filozofii prawa, socjologii prawa, psychologii prawa i ekonomii, wobec czego nie przyznała za nie kandydatowi punktów. W odwołaniu kandydat wykazał, że publikacje te dotyczą tematyki prawniczej, ponieważ koncentrują się na zagadnieniach związanych z doktrynami polityczno-prawnymi.
Rektor Uniwersytetu decyzją z dnia 13 grudnia 2017 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ podniósł, że zgodnie z art. 196 ust. 2 zd. 1 i 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 roku - Prawo o szkolnictwie wyższym rekrutacja na bezpłatne studia doktoranckie odbywa się w drodze konkursu. Warunki i tryb rekrutacji na studia doktoranckie oraz ich formę określa w uczelni senat, a w jednostce naukowej - rada naukowa jednostki. Senat Uniwersytetu określił warunki i tryb rekrutacji na studia doktoranckie w uchwałach nr [...] z 29 kwietnia 2015 roku. oraz nr [...] z 25 stycznia 2017 roku. Zgodnie z warunkami i trybem rekrutacji o przyjęcie na studia mogą ubiegać się osoby posiadające tytuł magistra lub równorzędny uzyskany na kierunkach: prawo, prawo kanoniczne, administracja, które przedstawiły oświadczenie pracownika wydziału posiadającego tytuł naukowy lub stopień naukowy doktora habilitowanego o wyrażeniu zgody na objęcie doktoranta opieką naukową. Jeśli osoba taka nie jest pracownikiem wydziału, wymagana jest uprzednia zgoda Rady Wydziału na objęcie tej funkcji. O przyjęcie na studia mogą ubiegać się również osoby będące beneficjentami programu [...], nieposiadające tytułu magistra, ale posiadające status studenta na kierunku spośród wskazanych powyżej lub które ukończyły taki kierunek. O kolejności kandydatów na liście rankingowej decydować będzie ich ostateczny liczbowy wynik kwalifikacji.
W pierwszym etapie Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna dokonuje oceny kandydatury zgodnie z pkt. 1.1 i 1.3. uchwały. Do drugiego etapu, tj. rozmowy kwalifikacyjnej, przystępują kandydaci, którzy uzyskali najwięcej punktów w etapie pierwszym, w liczbie przekraczającej o połowę ustalony limit miejsc. Kandydaci, którzy nie przystępują do rozmowy kwalifikacyjnej uzyskują z niej O (zero) punktów. Rozmowa kwalifikacyjna dotyczy zainteresowań naukowych kandydata, rozumienia przez niego istoty pracy naukowej, metody jej prowadzenia i spodziewanych efektów.
Wynik kandydata jest sumą punktów uzyskanych przez kandydata w obu etapach postępowania kwalifikacyjnego. Ostateczny liczbowy wynik postępowania kwalifikacyjnego jest liczbą z zakresu od 0 do 100 podaną z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku i określaną dla wszystkich kandydatów.
Zgodnie z powyższymi zasadami do drugiego etapu zakwalifikowane zostały 53 osoby, które osiągnęły najwięcej punktów w pierwszym etapie. Wynik ostatniej zakwalifikowanej do tego etapu osoby, stanowiący sumę punktów z pkt. 1.1 oraz 1.3, wynosił 31 punktów, zatem był wyższy od wyniku uzyskanego przez kandydata. Zgodnie z warunkami i trybem rekrutacji kandydaci, którzy nie przystępują do rozmowy kwalifikacyjnej uzyskują z niej 0 punktów. Zgodnie ze wzorem, na podstawie którego ustalany jest ostateczny liczbowy wynik postępowania kwalifikacyjnego, będący liczbą z zakresu od 0 do 100 podaną z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku, w przypadku kandydatów, którzy z rozmowy kwalifikacyjnej uzyskali zero punktów ostateczny liczbowy wynik kwalifikacji wynosi zero.
Zgodnie z § 4 ust. 3 uchwały nr [...] Senatu z 29 kwietnia 2015 roku komisji przysługuje prawo ustalenia minimalnego wyniku kwalifikacji wymaganego do przyjęcia kandydata na studia najpóźniej na pierwszym posiedzeniu, na którym zatwierdza i podpisuje listę rankingową dla danych studiów. W odniesieniu do wszystkich kandydatów, których wynik jest niższy, komisja wydaje decyzję o odmowie przyjęcia z powodu zbyt małej liczby punktów. Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna ustaliła minimalny wynik kwalifikacji wymagany do przyjęcia kandydata na studia wynoszący 23,32 punktów (minimalny wynik kwalifikacji został ustalony na poziomie wyniku kwalifikacji uzyskanego przez kandydata, który zajął 35. miejsce na liście rankingowej). Ostateczny liczbowy wynik kwalifikacji P. P., ustalony zgodnie z warunkami rekrutacji, a wynoszący 0 punktów, jest niższy niż minimalny wynik kwalifikacji ustalony przez Wydziałową Komisję Rekrutacyjną, a zatem zgodnie z warunkami i trybem rekrutacji komisja miała obowiązek wydać wobec kandydata decyzję o odmowie przyjęcia na studia.
Organ podkreślił, że zgodnie z cytowanymi wyżej kryteriami kwalifikacji punkty przyznaje się za publikacje wyłącznie prawnicze lub z zakresu: historii prawa, filozofii prawa, socjologii prawa, psychologii prawa i ekonomii. Zasadnie zatem odmówiono uznania publikacji autorstwa P. P. za należące do wskazanych dziedzin. Publikacja pt. "Rola [...]" i "Na [...]" [...], zawierającym treści politologiczne, także językoznawcze, ale niełączącym się w żadnym razie z prawem, a nawet z historią doktryn polityczno-prawnych. Druga publikacja, "Ilustrowany [...]", jest refleksją o publicystyce dotyczącej pewnego zdarzenia historycznego i politycznego. Można powiedzieć, że dotyczy historii myśli politycznej, a nie jest związany z prawem czy jakąkolwiek jego doktryną. Pozostałe złożone do oceny publikacje również nie spełniają kryteriów pozwalających na przyznanie za nie punktów. Publikacja "Możliwość [...]" jest opracowaniem z zakresu kulturoznawstwa i różnych - bynajmniej nie prawnych, a raczej ekonomicznych - aspektów globalizacji. Interdyscyplinarność tego opracowania, którą potwierdza jego autor, nie sięga nauk prawnych. Publikacja "Analiza [...]" jest artykułem, wobec którego sam P. P. stwierdza, że nie spełnia ona kryteriów punktacji regulaminowej.
Tym samym w ocenie organu odwoławczego słusznie odmówiono przyznania punktów za wszystkie cztery publikacje.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł P. P. zarzucając naruszenie podstawowych zasad postepowania. Skarżący podkreśla, że jego cztery publikacje pt. "Rola [...]", "Ilustrowany [...]", "Możliwość [...]" oraz "Analiza [...]" są publikacjami naukowymi łączącymi w sobie teorię doktryn politycznych oraz elementy prawa. Jako takie powinny być wzięte pod uwagę przy kwalifikacji na studia stacjonarne trzeciego stopnia. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie krzywdzącej dla niego decyzji.
W odpowiedzi na skargę Rektor Uniwersytetu podtrzymał stanowisko wyrażone w decyzji wnosząc o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Należy również pamiętać, że sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.).
Podstawą materialną wydanego rozstrzygnięcia były przepisy ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, która w art. 196 ust. 2 – 3 stanowi, że rekrutacja na bezpłatne studia doktoranckie odbywa się w drodze konkursu. Warunki i tryb rekrutacji na studia doktoranckie oraz ich formy określa w uczelni senat, a w jednostce naukowej - rada naukowa jednostki, zaś rekrutację przeprowadzają komisje rekrutacyjne powołane przez kierownika jednostki organizacyjnej uczelni lub dyrektora jednostki naukowej.
Od decyzji komisji rekrutacyjnej służy odwołanie, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji, odpowiednio do rektora lub dyrektora jednostki naukowej. Podstawą odwołania może być jedynie wskazanie naruszenia warunków i trybu rekrutacji na studia doktoranckie, o których mowa w ust. 2. Decyzja rektora lub dyrektora jednostki naukowej jest ostateczna (art. 196 ust. 4 u.p.s.w.).
Na podstawie powyższej delegacji ustawowej Senat Uniwersytetu podjął uchwały nr [...] z dnia 25 stycznia 2017 r. w sprawie ustalenia szczegółowych warunków i trybu naboru na pierwszy rok studiów trzeciego stopnia w roku akademickim 2017/2018, uchwałę nr [...] z dnia 29 marca 2017 r. w sprawie ustalenia limitów przyjęć na pierwszy rok studiów trzeciego stopnia w roku akademickim 2017/2018 oraz zmiany uchwały nr [...] w sprawie ustalenia szczegółowych warunków i trybu naboru na pierwszy rok studiów trzeciego stopnia w roku akademickim 2017/2018 oraz uchwałę nr [...] z dnia 29 kwietnia 2015 r. w sprawie ustalenia ogólnych zasad postępowania rekrutacyjnego na pierwszy rok jednolitych studiów magisterskich oraz studiów pierwszego, drugiego i trzeciego stopnia począwszy od naboru na pierwszy rok studiów w roku akademickim 2016/2017.
W uchwale nr [...] w załączniku 1 (A.1) wyraźnie zapisano, że o kolejności kandydatów na liście rankingowej decydować będzie ich ostateczny liczbowy wynik kwalifikacji (...). Z uchwały tej wynika również, że w pierwszym etapie Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna dokonuje oceny kandydatury zgodnie z pkt 1.1 i 1.3 uchwały. Do drugiego etapu tj. rozmowy kwalifikacyjnej przystępują kandydaci, którzy uzyskali najwięcej punktów w etapie pierwszym, w liczbie przekraczającej o połowę ustalony limit miejsc. Kandydaci, którzy nie przystępują do rozmowy kwalifikacyjnej uzyskują z niej zero punktów. Wynik kandydata jest sumą punktów uzyskanych w obu etapach postępowania kwalifikacyjnego. Zgodnie ze wzorem, na podstawie którego ustalany jest ostateczny liczbowy wynik postępowania kwalifikacyjnego, będący liczbą z zakresu od 0 do 100 podana z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku, w przypadku kandydatów, którzy z rozmowy kwalifikacyjnej uzyskali zero punktów ostateczny liczbowy wynik kwalifikacji wynosi zero. Wydziałowa komisja Rekrutacyjna ustaliła minimalny wynik kwalifikacji wymagany do przyjęcia kandydata na studia wynoszący 23,32 punktów. W tym przypadku Komisja nie przekroczyła swoich uprawnień, gdyż takie prawo przysługuje jej zgodnie z treścią § 4 ust. 3 uchwały nr [...]. Bezsprzecznym jest fakt, że ostateczny liczbowy wynik kwalifikacji P. P. ustalony zgodnie z warunkami rekrutacji wynosił 0 punktów, a zatem był niższy niż minimalny wynik ustalony przez Komisję.
W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa i zawiera trafny wniosek, że uzyskana przez skarżącego ostateczna liczba punktów po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu rekrutacyjnym nie uprawniała go do podjęcia studiów trzeciego stopnia na wydziale [...]. Jak wynika bowiem ze zgromadzonych dokumentów skarżący w toku postępowania rekrutacyjnego uzyskał łącznie 0,00 punktów, zaś minimalna liczba punktów do przyjęcia na studia doktoranckie do wybranej przez stronę jednostki kształtowała się na poziomie 23,32 punktów.
Sąd nie podziela podniesionych przez stronę zarzutów względem przebiegu procesu rekrutacyjnego, w tym sposobu obliczenia punktów z poszczególnych jego etapów. W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że zgłoszone przez skarżącego do oceny publikacje naukowe ocenione zostały zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i zapisami przytoczonych uchwał senatu. Wbrew zarzutom skarżącego co do braku obiektywizmu komisji rekrutacyjnej stwierdzić należy, że komisja działała w granicach prawa, a podniesiony zarzut jest gołosłowny i niepoparty żadnymi dowodami. Wątpliwości co do braku bezstronności członków komisji rekrutacyjnej wynikające z rzekomego skonfliktowania ich ze stroną, nie zostały przez skarżącego w żaden sposób poparte stosownymi dokumentami. Całość skargi stanowi jedynie polemikę z decyzją władz uczelni niepopartą dokumentami, ani też żadnymi racjonalnymi argumentami.
Niezasadnym był również zarzut odnoszący się do zakresu przeprowadzonego postępowania kwalifikacyjnego. Władze uczelni na podstawie delegacji ustawowej miały prawo podjąć stosowne uchwały w tym przedmiocie i określić konkretne i ścisłe kryteria rekrutacyjne.
Reasumując należało stwierdzić, że zakwestionowana decyzja została wydana w zgodzie z obowiązującymi przepisami ustaw: prawo o szkolnictwie wyższym i kodeks postępowania administracyjnego oraz z uwzględnieniem postanowień cytowanych wyżej uchwał Senatu Uniwersytetu. Organy zgodnie z obowiązującymi przepisami oceniły osiągnięcia skarżącego oraz prawidłowo przeprowadziły pozostałe etapy postępowania rekrutacyjnego. Stąd też biorąc pod uwagę, że liczba uzyskanych punktów nie uprawniała skarżącego do podjęcia studiów doktoranckich, organy zobligowane były do podjęcia decyzji o odmowie przyjęcia go na studia trzeciego stopnia w dziedzinie nauki prawne, dyscyplinie prawo. Jeszcze raz podkreślić należy, że przepisy Prawa o szkolnictwie wyższym dają organom uczelni autonomię w stanowieniu przepisów wewnętrznych, w tym w szczególności przepisów dotyczących zasad rekrutacji. W tym przypadku władze Uniwersytetu uchwalając stosowne uchwały w jasny i jednoznaczny sposób ustaliły zasady naboru na studia trzeciego stopnia. Skarżący, który nie spełnił powyższych wymogów nie mógł zostać przyjęty na takie studia.
Mając zatem na względzie, że zakwestionowana decyzja odpowiada prawu, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę w całości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło