III SA/Kr 208/09

PostanowienieWSA w Krakowie2009-04-09

Skład orzekający: Grzegorz Karcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy oświadczenie strony o jej stanie majątkowym i rodzinnym jest wystarczające do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, czy też organ powinien żądać dodatkowych oświadczeń i dokumentów?
Ratio decidendi
Oświadczenie strony o jej stanie majątkowym i rodzinnym jest wystarczające do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, jeśli pozwala ono na zorientowanie się w sytuacji strony i nie wzbudza istotnych wątpliwości. W przypadku osoby bezdomnej, zamieszkującej w noclegowni, bez majątku, z problemami zdrowotnymi i utrzymującej się ze świadczeń socjalnych, oświadczenie takie jest wystarczające do uznania jej za osobę ubogą w potocznym rozumieniu.
Stan faktyczny
Skarżący H. C. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody w przedmiocie wymeldowania. Skarżący opisał swoją trudną sytuację materialną (dochód 464 zł zasiłku stałego, brak majątku) i zdrowotną (bezdomność, niepełnosprawność, choroby). Referendarz Sądowy rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
I. Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych. II. Ustanowiono dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. C. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi H. C. na decyzję Wojewody z dnia 23 grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania postanawia: I. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidocznił brak osób, z którymi pozostawałby we wspólnym gospodarstwie domowym. Określając swój majątek podał, że nie ma żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Swoje miesięczne dochody oszacował na kwotę 464 zł zasiłku stałego z opieki społecznej. Uzasadniając swoje starania zaakcentował, że jest osobą bezdomną, zamieszkuje w noclegowni dla mężczyzn, jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, choruje psychicznie, cierpi na nadciśnienie tętnicze oraz zaburzenia chorobowe wątroby. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 02/153/1270 ze zm.) osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania a nadto złoży zapewnienie iż nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Oświadczenie takie stopniowane jest przekonaniem sądu i referendarza, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała" czyli, że przedstawiła je w sposób przekonywujący. Zgodnie natomiast z art. 255 ppsa jeżeli oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych względnie wzbudzi wątpliwości można zażądać od strony dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia dokumentów źródłowych. Zestawienie tych przepisów pozwala dojrzeć przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję prawną, która opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się w sytuacji strony i nie wzbudza jakichś istotnych wątpliwości względnie tyczą one nieistotnych składników stanu majątkowego strony lub jej sytuacji rodzinnej to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony o składanie dodatkowych oświadczeń i przedkładanie dokumentów źródłowych. Konkludując należy stwierdzić, że jeżeli na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że ma do czynienia z osobą "biedną" w potocznym tego słowa znaczeniu lub jeśli stwierdzi, że w jej aktualnej sytuacji wymagane koszty postępowania pozostają w takiej dysproporcji, że strony nie będzie stać na ich poniesienie, może wydać rozstrzygniecie bez konieczności prowadzenia dalszych czynności. W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Jest ono wystarczające do oceny jego aktualnych możliwości płatniczych. Skarżący nie tylko nie należy do osób zamożnych ale wręcz wpisuje się w charakterystykę osoby o której można powiedzieć, że jest biedna w potocznym tego słowa znaczeniu. Tak bowiem należy postrzegać osobę bezdomną, zamieszkującą w noclegowni, bez jakiegokolwiek majątku, borykającą się z problemami natury zdrowotnej, której źródło utrzymania stanowią świadczenia przyznawane z opieki społecznej. Biorąc to pod uwagę należało skarżącemu udzielić pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i orzec zgodnie z wnioskiem. Z przytoczonych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 ppsa w związku z art. 245 §2 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło