III SA/Kr 22/10

Wojewódzki Sądu Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tadeusz Wołek po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. A. o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. A. na decyzję Wojewody z dnia 4 listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania postanawia: przyznać skarżącemu K. A. prawo pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący K. A. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z konkubiną i małoletnią córką. Określając majątek swój i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym uwidocznił 37 metrowe mieszkanie i nieruchomość rolną o powierzchni 0,2 ha zaznaczając, że te należą do K. A. - jego byłej małżonki. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Stałe miesięczne dochody gospodarstwa domowego skarżący oszacował na kwotę 1598 zł brutto wyjaśniając, że składa się na to 1550 zł jego zarobków i 48 zł zasiłku rodzinnego, jakie otrzymuje konkubina za pośrednictwem MOPS. Uzasadniając wniosek podniósł, że za mieszkanie płaci 372,23 zł, za gaz 135,55 zł, za prąd 76,45 zł, za telefon 37,61 zł, za wywóz odpadów komunalnych 3,36 zł, za Internet 20 zł. Do tego dochodzi 170 zł tytułem spłaty pożyczki, 250 zł na koszty leczenia i wykupu lekarstw oraz 150 zł na inne wydatki. Wskazał, że w tej sytuacji poniesienie kosztów sądowych wiąże się z uszczerbkiem utrzymania koniecznego jego rodziny. Do wniosku dołączył kopię zaświadczenia o wysokości zarobków z którego wynika, że netto do wypłaty otrzymuje 1146,12 zł. Referendarz WSA w Krakowie postanowieniem z dnia 19 lutego 2010 r. orzekł o przyznaniu prawa pomocy skarżącemu w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia. Podniósł, że wnosi o całkowite zwolnienie od kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym (art. 252 § 1 p.p.s.a.). Wniosek składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru (§2). Postanowienie, co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy doręcza się stronie, która złożyła wniosek. Zażalenie na to postanowienie przysługuje wyłącznie wnioskodawcy (§3). Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym art. 245 § 1 (p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 §2 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 §3 p.p.s.a.). Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (§4). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 p.p.s.a.). W art. 245 p.p.s.a. uregulowano, więc kwestie związane z zakresem, w jakim przyznaje się prawo pomocy, stanowiąc w § 1, że może on być całkowity (wówczas prawo pomocy obejmuje zarówno zwolnienie od kosztów sądowych, jak i ustanowienie zawodowego pełnomocnika - art. 245 § 2 p.p.s.a.) lub częściowy (gdy obejmuje niektóre elementy składające się na pojęcie prawa pomocy- art. 245 § 3 p.p.s.a.). Koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków (art. 211 p.p.s.a.). Opłatami sadowymi są wpis i opłata kancelaryjna (art. 212 § 1 p.p.s.a.). Do wydatków zalicza się w szczególności: 1) należności tłumaczy i kuratorów ustanowionych w danej sprawie; 2) koszty ogłoszeń oraz diety i koszty podróży należne sędziom i pracownikom sądowym z powodu wykonania czynności sądowych poza budynkiem sądowym, określone w odrębnych przepisach (art. 213 p.p.s.a.). Prawo pomocy w częściowym zakresie może obejmować zwolnienie od kosztów sądowych (tj. od opłat sądowych i wydatków). Zgodnie z treścią art. 241 p.p.s.a. zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w przepisie prawa lub w postanowieniu sądu administracyjnego bez określenia zakresu tego zwolnienia - oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. W sprawie skarżący złożył zarówno wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz oświadczenie, o jakim mowa w art. 252 p.p.s.a. W związku z wniesionym przez skarżącego sprzeciwem od postanowienia referendarza sądowego z dnia 19 lutego 2010 r. Sąd rozpoznał wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy albowiem w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie (art. 260 p.p.s.a.). Złożone oświadczenie jest wystarczające do oceny sytuacji majątkowej skarżącego i jego możliwości płatniczych. W ocenie Sądu skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dlatego też zasadnym było przyznanie skarżącemu prawa pomocy na podstawie wskazanych powyżej przepisów. Przyznane prawo pomocy zostało określone, jako częściowe przez zwolnienie od kosztów sądowych ze względu na tak określony wniosek skarżącego powtórzony w sprzeciwie i brak wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Należy podkreślić, że prawo pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych obejmuje całkowite zwolnienie od kosztów sądowych. Takie rozstrzygnięcie zaspokaja w pełni żądanie skarżącego. Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji postanowienia.