III SA/Kr 224/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. L. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 stycznia 2013 r. Nr: [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego p o s t a n a w i a I) umorzyć postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych; II) ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek skarżącego J. L. o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu z uwagi na skomplikowany charakter sprawy. Skarżący podniósł, iż jest osobą niepełnosprawną, utrzymującą się z zasiłku stałego w kwocie 444 zł miesięcznie. Aktualnie, z powodu pobytu w Zakładzie Karnym, wypłata świadczenia została wstrzymana. Z uwagi na stan zdrowia skarżący nie pracuje w Zakładzie Karnym. Do pisma skarżący załączył kserokopię orzeczenia z dnia 23 maja 2013 roku o niepełnosprawności. W związku z tym, że wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony bez zachowania przewidzianej prawem formy, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 5 listopada 2013 roku skarżącemu został przesłany urzędowy formularz przyznania prawa pomocy "PPF" celem jego wypełnienia i odesłania do tut. sądu w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W zakreślonym terminie skarżący uzupełnił brak przesyłając formularz "PPF". Z zakreślenia dokonanego w rubryce 4 formularza wynika, że skarżący, oprócz ustanowienia na jego rzecz adwokata, domaga się także zwolnienia od kosztów sadowych. We wniosku skarżący oświadczył, że aktualnie przebywa w Zakładzie Karnym. Podał, że jest osobą niepełnosprawną, zamieszkującą samotnie, prowadzącą samodzielne gospodarstwo domowe. Stan jego zdrowia wymaga rehabilitacji. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi dom o powierzchni 70 m². Nie dysponuje on zasobami pieniężnymi, ani przedmiotami wartościowymi. Syn skarżącego D ur. 1987 r. pracuje, lecz nie pomaga ojcu w utrzymaniu gospodarstwa domowego. Córka P ur. 1987 r. jest niepełnosprawna, zaś córka S ur. 1986 r. przerwała naukę i pracuje aby zaspokoić swoje potrzeby związane z utrzymaniem. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Odnośnie wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych należy wyjaśnić, iż zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Niniejsza sprawa sądowoadministracyjna dotycząca zobowiązania do zwrotu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego została opatrzona symbolem "6329" opisywanym w załączniku nr 1 do zarządzenia Prezesa NSA z dnia 27 listopada 2003 r. w sprawie ustalenia zasad biurowości w sądach administracyjnych jako sprawa z zakresu pomocy społecznej. Skarżący jest zatem z mocy ustawy zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych, a zatem nie ma obowiązku ich uiszczenia. W konsekwencji prowadzenie postępowania o zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych należało uznać za bezprzedmiotowe, dlatego należało je umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 1 i 3 p.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie I postanowienia. Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o ustanowienie pełnomocnika z urzędu należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 262 p.p.s.a. przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy mają odpowiednie zastosowanie dla stron korzystających z ustawowego zwolnienia z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym między innymi ustanowienie kwalifikowanego pełnomocnika, może nastąpić tylko wtedy, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie orzekającego skarżący uwiarygodnił w sposób wystarczający i skuteczny, że nie posiada środków na pokrycie wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Przebywając w zakładzie karnym wnioskodawca ma ograniczone możliwości znalezienia zatrudnienia (jedynie w przedsiębiorstwie prowadzonym przez placówkę penitencjarną). Skarżący nie podjął jednak pracy w Zakładzie Karnym ze względu na stan swojego zdrowia. Jak wynika z przedłożonego orzeczenia Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia 23 maja 2013 roku J. L. został uznany za osobę z umiarkowanym stopniem naruszenia sprawności organizmu zdolną do pracy jedynie w warunkach pracy chronionej, wymagającą czasowej pomocy innych osób w celu pełnienia ról społecznych. Skarżący nie posiada żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby zostać spieniężone. Nie jest zatem w stanie pokryć wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru we własnym zakresie. Z tych względów orzeczono jak w pkt II sentencji na podstawie art. 245 § 1 i 3, art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.