III SA/Kr 224/13

PostanowienieWSA w Krakowie2016-10-24

Skład orzekający: Janusz Kasprzycki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zobowiązania do zwrotu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, wynagrodzenie adwokata z tytułu zastępstwa prawnego na zasadzie prawa pomocy powinno być ustalane według stawki dla spraw, których przedmiotem jest należność pieniężna, czy według stawki dla innych spraw?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sprawa dotycząca zobowiązania do zwrotu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego powinna być przyporządkowana do kategorii "innej sprawy", a nie "sprawy, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna". W związku z tym, wynagrodzenie adwokata z tytułu zastępstwa prawnego na zasadzie prawa pomocy zostało ustalone według stawki właściwej dla "innych spraw", a nie według wyższej stawki przewidzianej dla spraw dotyczących bezpośrednio należności pieniężnych.
Stan faktyczny
Adwokat D. G. wniósł sprzeciw od postanowienia Referendarza Sądowego, który przyznał mu wynagrodzenie w kwocie 180 zł za zastępstwo prawne z urzędu w sprawie przed NSA. Adwokat domagał się wyższej kwoty (450 zł), argumentując, że przedmiotem zaskarżenia była należność pieniężna w wysokości 2 400 zł. Sąd rozpoznał sprzeciw, oceniając prawidłowość zastosowanej stawki wynagrodzenia.
Rozstrzygnięcie
Przyznano od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie adwokatowi D. G. kwotę 180 zł (słownie: sto osiemdziesiąt złotych) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy związane z udziałem adwokata w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, podwyższoną o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług.

Pełny tekst orzeczenia

Kraków, dnia 24 października 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Kasprzycki po rozpoznaniu w dniu 24 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata D. G. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy związane z udziałem adwokata w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego kolegium Odwoławczego z dnia 14 stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego p o s t a n a w i a przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie adwokatowi D. G. wykonującemu zawód w Kancelarii Adwokackiej przy ul. [...] w W kwotę 180 zł (słownie: sto osiemdziesiąt złotych) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy związane z udziałem adwokata w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, podwyższoną o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług. Referendarz Sądowy postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2016 r. przyznał od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie adwokatowi D. G., wykonującemu zawód w Kancelarii Adwokackiej przy ul. [...] w W, kwotę 180 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy związane z udziałem adwokata w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, podwyższoną o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług. Postanowienie zostało doręczone ww. adwokatowi w dniu 23 września 2016 r. W dniu 30 września 2016 r. adwokat wniósł skutecznie sprzeciw, podnosząc, że przyznana mu kwota wynagrodzenia jest za niska, gdyż przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie była należność pieniężna w wysokości 2 400 zł, tym samym wynagrodzenie winno zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. c w zw. z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a i § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2013 r., poz. 461) wynieść kwotę 450 zł podwyższoną o obowiązująca stawkę VAT. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Postępowanie sądowe w niniejszej sprawie, ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 stycznia 2013 r., zainicjowane zostało w dniu 4 lutego 2013 r. Zgodnie z przepisem art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r., poz. 658) przepisy ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2-8, pkt 10-14, pkt 19-32, pkt 34-39, pkt 41-47, pkt 51, pkt 52, pkt 55, pkt 57, pkt 58, pkt 60-69, pkt 71, pkt 72 i pkt 74-81 niniejszej ustawy stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. W pozostałym zakresie do tych postępowań stosuje się przepisy ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym. Oznacza to, że rozpoznanie wniosku adwokata D. G. odbywa się według przepisów obowiązujących przed dniem 15 sierpnia 2015 r. (data wejścia w życie ww. ustawy nowelizującej). Zgodnie z przepisem art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zwanej dalej P.p.s.a (Dz. U. z 2016 r., poz. 718) w brzmieniu właściwym dla niniejszego wniosku, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Zgodnie z przepisem art. 250 § 2 P.p.s.a. wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Zasady te precyzuje obecnie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2015 r. poz. 1801). Rozporządzenie weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. (vide: § 23). Zamieszczony w tym rozporządzeniu przepis przejściowy przewiduje, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji (vide: §22). Zgodnie z rozwiązaniami przyjętymi w § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2013 r., poz. 461) wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty te nie zostały zapłacone w całości lub części. W realiach rozstrzyganego przypadku adwokat złożył takie oświadczenie, a w związku z tym zachodzą warunki, aby przyznać mu należne wynagrodzenie. Podstawę zasądzenia opłat stanowią stawki minimalne określone w rozdziałach 3-5 (§ 2 ust. 2). Gdy chodzi o postępowanie przed sądami administracyjnymi wysokość stawek minimalnych konkretyzuje umieszczony w rozdziale 5 rozporządzenia przepis § 18 ust. 1, różnicując wysokość wskaźnika stawki należnego wynagrodzenia w zależności od rodzaju spraw, instancji i przejawionej przez adwokata aktywności. Za sam udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym – w sytuacji, jeżeli nie prowadził sprawy w drugiej instancji ten sam adwokat, nie sporządził i nie wniósł kasacji - adwokatowi przysługuje opłata w wysokości 180 zł powołanego rozporządzenia, gdyż kwota ta odpowiada 75% stawki należnej za czynności adwokackie stosownie do § 18 ust. 1 pkt. 2 lit. c) w związku z pkt. 1 lit. c) powołanego rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Przedmiot sprawy, w której adwokat D. G. brał udział, dotyczył zobowiązania skarżącego J. L. do zwrotu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Należność opiewała na kwotę 2 400 zł. Wbrew twierdzeniom zawartym w sprzeciwie, opisany wyżej przedmiot sprawy należy przyporządkować do § 18 ust. 1 pkt 2 lit. c ww. rozporządzenia, czyli do "innej sprawy", gdyż § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a dotyczy "sprawy, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna", czyli takiej sprawy, w której nie poddaje się kontroli istnienia, bądź nie, obowiązku zwrotu należności (tutaj: z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego) – por. postanowienie NSA z 17 października 2014 r. sygn. akt I OZ 868/14. Przez sprawy, "w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne" rozumie się sprawy, w których przedmiotem zaskarżenia są akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną bądź stwierdzające jej istnienie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2013 r. sygn. akt I FZ 468/13, Legalis). W rozpoznawanej sprawie poddano kontroli obowiązek skarżącego do zwrotu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, natomiast kwota zwrotu : 2 400 zł była wtórna wobec przesądzenia obowiązku. Na mocy § 2 ust. 3 cytowanego rozporządzenia ustalona opłata ulega powiększeniu o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł, na podstawie przepisu art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718) w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2013 r., poz. 461).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło