III SA/Kr 228/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Wołek Sędziowie WSA Dorota Dąbek (spr.) NSA Grażyna Danielec Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 września 2006 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia 8 grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. orzeka, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane, III. przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - na rzecz adwokat T. C.-B. Kancelaria Adwokacka ul.[...], [...], kwotę 240,00 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. wyroku WSA w Krakowie z dnia 26 września 2007r. Decyzją z dnia [...].07.2006 r. nr[...] Burmistrz Gminy [...] orzekł o wymeldowaniu R. K. z pobytu stałego z lokalu przy ul. [...] w B. uzasadniając to tym, iż skarżący, który w lokalu tym zamieszkiwał z żoną W. K. oraz dziećmi wyprowadził się z niego ok. [...]r. i zamieszkał w J. przy ul. [...]. Rzeczy osobiste oraz dokumenty zabrał z mieszkania ostatecznie w roku [...]. Ponadto na mocy wyroku rozwodowego z dnia [...].10.2004 r. Sąd Okręgowy w T. Wydział I Cywilny orzekł o eksmisji skarżącego. Mocą decyzji z dnia [...].09.2006 r. nr [...] Wojewoda [...] uchylił powyższą decyzje, w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Powodem było ustalenie, że organ I instancji przed wydaniem decyzji nie umożliwił stronom wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów. W trakcie ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ I instancji przesłano do skarżącego pismo, w którym informuje się, że w dniu [...].09.2006 r. zostały przesłane do Zakładu Karnego w T. akta w sprawie o wymeldowanie skarżącego celem zapoznania się z nimi oraz to, że oświadczenie o zapoznaniu się z całością dokumentacji należy przesłać do Urzędu Miejskiego w B. w terminie do 7 dni od dnia zapoznania się. Wydaną przez Burmistrza Gminy w B. ponowną decyzją z dnia [...].10.2006 r. [...] wymeldowano skarżącego z pobytu stałego z lokalu przy ul. [...] w B. z powołaniem się na fakt opuszczenia lokalu przez skarżącego oraz brak możliwości powrotu do niego z uwagi na konflikt z byłą żoną W. K. jak również z uwagi na przebywanie skarżącego w Zakładzie Karnym. Decyzją, wydaną w dniu 08.12.2006r. nr [...] na skutek rozpoznania odwołania R. K., Wojewoda [...] utrzymał zaskarżoną decyzją w mocy, przyjmując, że organ I instancji prawidłowo przyjął, iż w sprawie zachodzą przesłanki by mówić o fikcji meldunkowej, bowiem R. K. nie przebywa od roku [...] w mieszkaniu przy ul. [...]. Brak również w mieszkaniu rzeczy osobistych skarżącego, które świadczyłyby o zamiarze jego powrotu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego R. K. podniósł zarzuty formalne wobec działania organów, które skupiły się wokół tego, że w zakresie udostępnienia akt organ przesłał jedynie akta do Zakładu Karnego, w którym skarżący przy obecności funkcjonariusza miał możliwość ich przejrzenia natomiast organ nie udostępnił tych akt we własnej siedzibie. Skarżący zarzucił też uniemożliwienie mu udziału w czynnościach organu i nieodniesienie się do jego wniosków. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, w uzasadnieniu odnosząc się do przesłanek jakie zdaniem organu wystąpiły w sprawie, a które powodują że decyzja o wymeldowaniu R. K. z lokalu przy ul. [...] jest słuszna. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, póz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem. Stosownie zaś do treści art. 134 i 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, póz. 1270 z późn. zm.) sąd administracyjny dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji nie jest związany granicami skargi. Oznacza to, że jeżeli wydana w granicach sprawy której dotyczy skarga decyzja administracyjna narusza prawo w sposób określony w art. 145 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podlega uchyleniu bez względu na to, czy skarga formułuje zarzuty o naruszeniu prawa. W ocenie sądu złożona w niniejszej sprawie skarga R. K. zasługuje na uwzględnienie, albowiem wydane w sprawie decyzje naruszają prawo. Na wstępie należy zauważyć, iż fakt, że skarżący nie przebywa na wolności nie może powodować, że podstawowe przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, póz. 1071 ze zm.) nie będą względem niego stosowane. Wprost przeciwnie - jak wypowiedział się w tej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny (Ośrodek Zamiejscowy w P.) wyrokiem z dnia [...] .05.1985 r.[...] - właśnie ta okoliczność, że nie może on osobiście bronić swoich interesów, stwarza po stronie organów administracji państwowej szczególny obowiązek dbałości by nie zostało ograniczone jego prawo do obrony. W przedmiotowej sprawie organy administracyjne dopuściły się naruszenia zasady wynikającej z art. 10 kpa stanowiącej, że organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W pierwszej kolejności naruszenie to zaistniało w postaci niezawiadomienia skarżącego o przeprowadzeniu dowodu z zeznań świadków przez co uniemożliwiono mu udział w ich przesłuchaniu. Dotyczy to czynności przesłuchania świadka T.S., J. G, I. B., H. R., S. R., E. R. i M. G. Organ I instancji dopiero po przesłuchaniu przesłał do skarżącego protokoły przesłuchań z wnioskiem o ustosunkowanie się do nich. Zdaniem Sądu działanie to stoi w sprzeczności z uregulowaniem zawartym w art. 79 kpa, który stanowi, że strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków, biegłych lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem oraz że strona ma prawo brać udział w przeprowadzeniu dowodu, może zadawać pytania świadkom, biegłym i stronom oraz składać wyjaśnienia. Nie jest słuszne stanowisko organu, że skarżący poprzez ustosunkowanie się na piśmie miał możliwość wypowiedzenia się co do treści zeznań świadków, a tym samym miał należycie zapewnione prawo do czynnego udziału w postępowaniu. Było to niewystarczające na gruncie zasad przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego, który nakazuje zapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu przewidując, że może ono być zrealizowane albo osobiście przez stronę, bądź przez jej pełnomocnika lub przedstawiciela. Należy zresztą zauważyć, że także uczestniczka postępowania W. K. nie została zawiadomiona przez organ o terminie przesłuchania świadków i nie brała w nim udziału. Kolejne istotne naruszenie przepisów postępowania przez organ I instancji dotyczy kwestii umożliwienia wypowiedzenia się skarżącego co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia ewentualnych żądań. Pomimo, że pierwotna decyzja organu I instancji z tego właśnie powodu została przez organ II instancji uchylona, organ I instancji ponownie nieprawidłowo zdaniem Sądu wypełnił obowiązek wynikający z art. 10 §1 kpa. Mianowicie nie było wystarczającym przesłanie akt sprawy do Zakładu Karnego celem umożliwienia zapoznania się z nimi przez skarżącego. W zawiadomieniu o przesłaniu tych akt do zapoznania organ wyznaczając 7-dniowy termin nie pouczył bowiem należycie strony o możliwości składania w tym terminie wniosków i dowodów, a jedynie nakazał, by w tym terminie skarżący złożył oświadczenie o zapoznaniu się z aktami. Przesłana stronie informacja była niepełna, przez co nie zapewniono wymaganego prawem poziomu ochrony interesów i praw strony, wynikającego z art. 10 §1 oraz art. 9 kpa. Należy nadto zauważyć, że z tym wadliwym pouczeniem skarżącego o przysługujących mu uprawnieniach łączy się kolejna wada postępowania. Skarżący wnioskował o wydanie mu kserokopii z akt, należało więc wnosić, że będzie chciał się ustosunkować do ich treści, tymczasem organ przesłał te kserokopie dopiero po wydaniu decyzji, skarżący otrzymał je w dniu [...].10.2006r., podczas gdy decyzja została mu doręczona w dniu [...].10.2006r. Uchybienia powyższe nie zostały wyeliminowane przez organ orzekający w II instancji pomimo, iż art. 136 kpa dopuszcza możliwość przeprowadzenia na żądanie strony lub z urzędu dodatkowego posterowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecenie przeprowadzenia tego posterowania organowi, który wydał decyzję. Wobec powyższego, przy założeniu, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolą działalności administracyjnej pod względem zgodności z prawem Sąd stoi na stanowisku, że organ I i II instancji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co na gruncie art. 145 § 1 ust.1 lit. c w/w ustawy skutkuje uchyleniem decyzji. Na podstawie art. 152 w/w ustawy Sąd orzekł, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane. Na podstawie art. 250 w/w ustawy w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, póz. 1348 ze zm.) Sąd przyznał od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokat T. C. – B. Kancelaria Adwokacka ul.[....] w K. kwotę 240 zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.