III SA/Kr 228/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak (spr.) WSA Maria Zawadzka Sędziowie WSA Janusz Kasprzycki Protokolant Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2013 r. sprawy ze skargi P. T. na decyzję Rektora Uniwersytetu z dnia 9 stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych postanawia skargę odrzucić. W dniu 13 lutego 2013 r. P. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, za pośrednictwem Rektora Uniwersytetu skargę na decyzję nr [...], w przedmiocie przyznania stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych. W skardze podał, że podtrzymuje dotychczasową argumentację w sprawie. Nadto zarzucił, że decyzja II instancji nie odnosi się do argumentacji przedstawionej w odwołaniu a decyzje I i II instancji naruszają art. 107 § 1,§ 2 i § 3 kpa. Podał, że decyzja w sprawie skreślenia go z listy doktorantów została zaskarżona do WSA. Skarżący wniósł o przyznanie należnych kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Rektor Uniwersytetu wniósł o jej oddalenie i wskazał, że zaskarżona decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 19 stycznia 2013 r. i zgodnie z pouczeniem skarżący miał prawo do złożenia od niej odwołania do Rektora Uniwersytetu, czego nie uczynił. Skargę zaś można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Z treści skargi jednoznacznie wynika, że skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dziekana Wydziału [...] Uniwersytetu z dnia 9 stycznia 2013 r. , Nr [...]. Wskazuje na to wyraźnie oznaczenie przez skarżącego w treści skargi zaskarżonej decyzji. Stosownie do art. 199 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. 2012.572.), dalej ustawa, doktorant może otrzymać pomoc materialną w formie : 1) stypendium socjalnego, 2) zapomogi, 3) stypendium dla najlepszych doktorantów, 4) stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych, 5) stypendia ministra za wybitne osiągnięcia. Ust. 4 tego przepisu stanowi natomiast, że do przyznawania świadczeń, o których mowa w ust. 1-4, stosuje się odpowiednio przepisy o pomocy materialnej dla studentów, z wyłączeniem art. 174 ust. 4 oraz z zastrzeżeniem ust. 5. Na mocy zatem przepisu art. 199 ust. 4 ustawy, do przyznawania świadczenia w postaci stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych znajduje zastosowanie przepis art. 175 ustawy, zgodnie z którym świadczenie to przyznawane jest na wniosek doktoranta przez kierownika podstawowej jednostki organizacyjnej (ust. 1), natomiast od decyzji kierownika podstawowej jednostki organizacyjnej w sprawie stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych, doktorantowi przysługuje odwołanie do rektora, składane w terminie 14 dni od dnia otrzymania decyzji. Nadto, zgodnie z art. 207 ust. 1 ustawy, do decyzji podjętych przez organy uczelni w indywidualnych sprawach studenckich stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Na mocy art. 199 ust. 2 ustawy, zarządzeniem Rektora Uniwersytetu wprowadzony został Regulamin ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla doktorantów, który wszedł w życie dnia 1 października 2012 r. W przepisach §§ 8 i 12 Regulaminu powtórzono ustawową regulację dotyczącą trybu przyznawania stypendiów dla doktorantów, oraz trybu odwoławczego od decyzji podjętej przez kierownika podstawowej jednostki organizacyjnej. Z przepisów tych wynika, że świadczenie w postaci stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych przyznaje Dziekan Wydziału na wniosek zainteresowanego doktoranta ( § 2 ust. 1 pkt. 2, § 8 pkt. 2 Regulaminu), zaś od decyzji podjętej w trybie określonym w § 8 ust. 1 i 2 przysługuje doktorantowi prawo odwołania do Rektora za pośrednictwem Dziekana, w terminie 14 dni od dnia otrzymania decyzji (§12 Regulaminu). Z przedstawionej wyżej regulacji wynika, że postępowanie w sprawie przyznania stypendium dla doktoranta jest postępowaniem dwuinstancyjnym, podejmowane przez Dziekana i Rektora decyzje są decyzjami administracyjnymi w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a decyzja Rektora jest decyzją ostateczną w rozumieniu przepisu art. 16 § 1 kpa, ponieważ nie służy od niej odwołanie w administracyjnym toku instancji. Stosownie do art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba, że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Z przepisu tego wynika, że zaskarżony do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego może zostać tylko taki akt administracyjny, który został wydany w wyniku rozpatrzenia wniesionego przez stronę środka zaskarżenia, a zatem co do zasady - rozstrzygnięcie organu drugiej instancji. Możliwość wniesienia środka zaskarżenia oznacza, że rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji może zostać wyeliminowane z obrotu prawnego przez organ odwoławczy. Dopuszczenie wniesienia skargi do sądu na akt wydany w pierwszej instancji oznaczałoby stworzenie pewnego rodzaju konkurencji pomiędzy administracyjną kontrolą instancyjną a kontrolą sprawowaną przez Sąd. Wobec tego złożenie skargi na rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji ocenić należy jako niedopuszczalne. Jak wynika z akta administracyjnych skarżący P. T. nie wniósł odwołania od decyzji Dziekana Wydziału [...] z dnia 9 stycznia 2013 r. o odmowie przyznania stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych, lecz na decyzję tę wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zaskarżona więc została do Sądu decyzja organu pierwszej instancji bez wyczerpania przez skarżącego drogi odwoławczej w postaci odwołania do Rektora Uniwersytetu [...]. Skoro więc wniesienie skargi do Sądu na decyzję Dziekana Wydziału [...] jako rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji było niedopuszczalne, a w niniejszej sprawie to właśnie rozstrzygnięcie zostało zaskarżone, to skarga taka jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.