III SA/Kr 238/18

PostanowienieWSA w Krakowie2018-10-08

Skład orzekający: Sędzia WSA Janusz Bociąga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, złożony przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu po upływie terminu, powinien zostać uwzględniony, jeśli uchybienie terminu wynikało z niezawinionej niewiedzy strony, która oczekiwała na wyznaczenie profesjonalnego pełnomocnika?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku powinien zostać uwzględniony. Uzasadnienie wyroku z 17 maja 2018 r. nie zostało złożone w terminie 7 dni, jednakże strona złożyła wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu jeszcze przed upływem terminu. Sąd uznał, że oczekiwanie na profesjonalnego pełnomocnika, który będzie reprezentował stronę, stanowi wystarczającą podstawę do przywrócenia terminu, ponieważ nie można stronie zarzucić braku staranności w sytuacji, gdy próbuje ona zagwarantować realizację swoich praw procesowych przez działanie profesjonalnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżący R. S. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku stałego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 17 maja 2018 r. oddalił skargę. Postanowieniem z 6 sierpnia 2018 r. Sąd ustanowił dla skarżącego adwokata z urzędu. Pełnomocnik skarżącego pismem z 28 sierpnia 2018 r. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku, argumentując, że skarżący mógł wierzyć, iż profesjonalny pełnomocnik zostanie mu wyznaczony przed wydaniem wyroku, co spowodowało niezłożenie wniosku w terminie bez jego winy.
Rozstrzygnięcie
Przywrócono termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Kraków, dnia 8 października 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Bociąga po rozpoznaniu w dniu 8 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przywrócenie terminu w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego postanawia: przywrócić termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wyrokiem z 17 maja 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego. Postanowieniem z 6 sierpnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie ustanowił dla skarżącego adwokata, którego miała wyznaczyć Okręgowa Rada Adwokacka. Pismem z 16 sierpnia 2018 r. Okręgowa Rada Adwokacka poinformowała o wyznaczeniu dla skarżącego pełnomocnika w osobie adwokata W. G. Pismem z 28 sierpnia 2018 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku podnosząc, że z uwagi na chronologie zdarzeń w sprawie skarżący mógł wierzyć, że jeszcze przed wydaniem wyroku zostanie mu wyznaczony profesjonalny pełnomocnik z urzędu, który będzie go reprezentować przed sądem i bronić jego praw. W konsekwencji skarżący nie złożył wniosku o uzasadnienie wyroku w wymaganym przez prawo 7 dniowym terminie bez swojej winy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 85 P.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Z kolei w myśl art. 86 § 1 P.p.s.a. stanowi, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Wniosek p przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku musi jednak spełniać warunki formalne określone w art. 87 § 1, § 2 i § 4 P.p.s.a., a zatem po pierwsze pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Po drugie we wniosku tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Po trzecie równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Sygn. akt III SA/Kr 238/18 Przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej może nastąpić tylko z ważnych powodów, co do których zainteresowany uprawdopodobni, że wystąpiły bez jego winy. Te ważne powody wskazywać powinny na obiektywne, niezależne od strony przyczyny uchybienia terminu. Chodzi o to, że strona, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym musi wykazać dołożenie szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Zajęcie stanowiska odmiennego, uwzględniającego subiektywny miernik staranności, wprowadziłoby do stosunków procesowych element niepewności (por. postanowienie NSA z dnia 15 grudnia 201 Or., sygn. akt II GZ 223/10 - dostępne w CBOSA). W rozpoznawanej sprawie adwokat W. G. złożył wniosek o przywrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku w terminie 7 dni od daty zawiadomienia o wyznaczeniu go pełnomocnikiem skarżącego z urzędu. Do wniosku o przywrócenie terminu załączył również wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu przywrócenie terminu pełnomocnik skarżącego uzasadnił tym, że uchybienie terminu spowodowane było niezawinioną niewiedzą skarżącego. Zgodnie z art. 243 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Oznacza to, że strona postępowania w każdym czasie trwającego postępowania sądowoadministracyjnego, a nawet przed jego wszczęciem, może złożyć wniosek o przyznanie prawa pomocy przez ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Taki wniosek będzie miał wpływ na sytuację prawną strony go wnoszącej w toku przyszłego postępowania. Złożenie wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu oznacza bowiem, że strona skarżąca chce, aby dalsze postępowanie sądowe toczyło się z udziałem pełnomocnika, który będzie działał w sprawie za stronę. W okolicznościach niniejszej sprawy skarżąc miał zatem prawo oczekiwać, że w związku z wnioskiem o ustanowienie pełnomocnika z urzędu to profesjonalny pełnomocnik będzie działał w jego sprawie. Zatem - w ocenie Sądu - w sytuacji gdy strona w przewidzianym prawem 7-dniowym terminie nie wystąpiła z wnioskiem o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku, ale jeszcze przed biegiem takiego terminu wystąpiła z wnioskiem o ustanowienie adwokata z rzędu, co miało miejsce w sprawie, to nie można takiej stronie postępowania skutecznie zarzucić niedbalstwa, braku 3 Sygn. akt IIl SA/Kr 238/18 staranności w prowadzeniu własnych spraw (por. postanowienie NSA z dnia 8 stycznia 2013 r., II OZ 1164/12). Strona próbuje bowiem zagwarantować realizację swoich praw procesowych przez działanie profesjonalnego pełnomocnika. Złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy nastąpiło w dniu wydania orzeczenia przez Sąd, co należało uznać jako działanie strony nakierowane na ochronę swoich praw, w tym procesowych. Skoro ustawodawca przewidział możliwość przyznania prawa pomocy w postaci ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika na każdym etapie trwającego postępowania sądowoadministracyjnego, to przyjąć należy, że celem takiej regulacji było, aby także na etapie składania wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku stosownych czynności mógł dokonać taki właśnie pełnomocnik. Odmienne stanowisko realnie zmniejszałoby możliwość obrony przez stronę swoich interesów prawnych przed sądem administracyjnym i czyniłoby w takim przypadku przyznane prawa pomocy iluzorycznym (por. postanowienie NSA z dnia 4 października 2013 r., l OZ 826/13). Zdaniem Sądu przedstawione przez pełnomocnika skarżącego okoliczności uprawdopodabniają brak winy strony w uchybieniu terminowi. W konsekwencji należało uznać, że zgodnie z art. 86 § 1 P.p.s.a. zostały spełnione przesłanki do przywrócenia terminu w niniejszej sprawie, co znalazło wyraz w sentencji niniejszego postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło