III SA/Kr 247/11

Kraków, dnia 27 lipca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w następującym składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Kasprzycki po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi K. K., działającej w imieniu własnym i małoletniej córki D. K. na decyzję Wojewody z dnia 3 stycznia 2011 r., znak: [...] w przedmiocie wymeldowania postanawia: 1) zwolnić skarżącą od kosztów sądowych; 2) ustanowić dla skarżącej adwokata z urzędu, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. W dniu 4 kwietnia 2011 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek K. K., o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z uwagi na to, że dane we wniosku okazały się niewystarczająca do oceny sytuacji materialnej skarżącej, zarządzeniem z dnia 21 kwietnia 2011 r., skarżąca została wezwana do uzupełnienia wniosku o określone dokumenty i oświadczenia, co do swojej sytuacji majątkowej i rodziny. Postanowieniem z dnia 9 czerwca 2011 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Postanowienie to zostało doręczone skarżącej w dniu 16 czerwca 2011 r. Skarżąca wniosła od powyższego postanowienia sprzeciw, który został złożony przez nią osobiście w Sądzie w dniu 22 czerwca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w razie skutecznego wniesienia sprzeciwu, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Ponieważ sprzeciw został wniesiony z zachowaniem ustawowego terminu, wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym podlega ponownemu rozpatrzeniu. Zgodnie z przepisem art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W myśl art. 245 § 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Podnieść należy, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Koszty te są bowiem rodzajem daniny publicznej. Zasadą wynikającą z art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej jest powszechność i równość ponoszenia danin publicznych. Zwolnienie od ich ponoszenia oznacza przerzucenie ciężaru na budżet państwa, a w efekcie na współobywateli. Prawo pomocy jest zatem instytucją o charakterze wyjątkowym i jako takie winno być stosowane jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawcy nie posiadają żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. W niniejszym przypadku skarżąca we wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i dwójką małoletnich dzieci. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego skarżąca wyjaśniła, że zamieszkuje z rodziną w domu siostry męża, która ponosi całkowity koszt utrzymania tej nieruchomości. Od czasu do czasu przebywa też w innych miejscach nie ponosząc kosztów związanych z pobytem jej i jej rodziny. Skarżąca oświadczyła, że mąż skarżącej prowadził działalność rolniczą, jednak nie uzyskał z niej w 2010 r. żadnego dochodu. Podkreśliła, że ma dopiero 19 lat i dwójkę małoletnich i chorujących dzieci oraz, że dotychczas nie pracowała. Skarżąca, jak i jej mąż, nie dysponują żadnym majątkiem, nie osiągają dochodów. Rodzina skarżącej utrzymuje się korzystając z pomocy członków rodziny ze strony męża, a pomoc ta świadczona jest wielorako. W sprzeciwie skarżąca wskazała, że wartość miesięczna pomocy rodziny ze strony męża wynosi, jak oszacowała, ok. 550 zł i stanowi ją żywność, odzież i leki. Nie posiada żadnych rachunków za leczenie, czy też innych, związanych z wydatkami na jej i jej rodziny egzystencję. Wydatki te ponoszą, bowiem właściciele tych nieruchomości, u których przebywają. Sąd dał wiarę oświadczeniom skarżącej, co do sytuacji materialnej jej i jej rodziny i stwierdził, że sytuacja materialna skarżącej i jej rodziny nie pozwala na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Sytuacja ta oraz status skarżącej uzasadniają także ustanowienie dla niej profesjonalnego pełnomocnika z urzędu, gdyż nie pozwala ona nie tylko na poniesienie kosztów postępowania, ale również na pokrycie wynagrodzenia kwalifikowanego pełnomocnika z wyboru. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie przepisu art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji postanowienia.