III SA/Kr 248/14
PostanowienieWSA w Krakowie2014-03-14
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy oświadczenie strony o stanie majątkowym jest wystarczające do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, jeśli nie wzbudza wątpliwości sądu?Ratio decidendi
Oświadczenie strony o stanie majątkowym jest wystarczające do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, jeśli pozwala sądowi na zorientowanie się w sytuacji strony i nie wzbudza istotnych wątpliwości co do jej możliwości płatniczych. W przypadku osoby bez majątku i pracy, utrzymującej się z niewielkiego świadczenia pomocowego i zamieszkującej u rodziny, takie oświadczenie pozwala na uznanie jej za osobę 'biedną' w potocznym rozumieniu.Stan faktyczny
Skarżący Z. M. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w związku ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą należności z funduszu alimentacyjnego. Skarżący oświadczył, że nie posiada majątku, zatrudnienia ani innych zasobów, a jego miesięczne dochody wynoszą 271 zł z pomocy MOPS. Wskazał na trudną sytuację materialną i zdrowotną, zamieszkiwanie u kuzynki bez partycypowania w kosztach utrzymania.Rozstrzygnięcie
Referendarz Sądowy postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 grudnia 2013 r. nr [....] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz odmowy odroczenia terminu spłaty postanawia: I. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidocznił kuzynkę u której zamieszkuje
Nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Swoje miesięczne dochody oszacował na 271 zł pomocy którą otrzymuje z MOPS.
Uzasadniając swoje starania podniósł, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej. Wyjaśnił, że w mieszkaniu u kuzynki prowadzi oddzielne gospodarstwo domowe. Kuzynka grzecznościowo udostępniła mu jeden pokój. Skarżący nie partycypuje w kosztach utrzymania tego mieszkania. Kuzynka opłaca je w całości ze swojej renty w wysokości 1400 zł. Skarżący nie może liczyć na pomoc najbliższej rodziny albowiem w większości jej członkowie nie żyją.
Z urzędu stwierdza się, że w aktach sprawy zalega zaświadczenie stwierdzające iż skarżący jest osobą bezrobotną oraz orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zaliczające skarżącego do osób o lekkim stopniu niepełnosprawności.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 1 ppsa osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym o ile wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne" (art. 252 ppsa) przy czym owa dokładność stopniowana jest przekonaniem sądu i referendarza, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała". Zgodnie natomiast z art. 255 ppsa jeżeli oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych względnie wzbudzi wątpliwości można zażądać od strony dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia dokumentów źródłowych. Zestawienie tych przepisów pozwala dojrzeć przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję prawną, która opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się w sytuacji strony i nie wzbudza jakichś istotnych wątpliwości to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony o składanie dodatkowych oświadczeń i przedkładanie dokumentów źródłowych. Konkludując należy stwierdzić, że jeżeli na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że ma do czynienia z osobą "biedną" w potocznym tego słowa znaczeniu lub jeśli stwierdzi, że wymagane koszty postępowania pozostają w takiej dysproporcji z deklarowanym przez nią stanem majątkowym, że strony nie będzie stać na ich poniesienia to może wydać rozstrzygniecie bez konieczności prowadzenia dalszych czynności.
W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to jest wystarczające do oceny aktualnej sytuacji bytowej i możliwości płatniczych strony. Obrazuje, że skarżący należy do osób biednych. Tak bowiem należy postrzegać osobę bez majątku i pracy, utrzymującą się z niewielkiego świadczenia pomocowego, zamieszkującą grzecznościowo u kuzynki, nie mogącą liczyć na wsparcie rodziny. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że przy obecnym poziomie cen oraz usług środki jakimi dysponuje skarżący nie wystarczają nawet na opędzenie podstawowych potrzeb dnia codziennego.
Biorąc to wszystko pod uwagę udzielono więc skarżącemu zgodnie z wnioskiem pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekając jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 ppsa w związku z art. 245 §2 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło