III SA/Kr 249/16

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 15 grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej postanawia: I. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Określając swój majątek uwidocznił, że w jego skład wchodzi dom o powierzchni 82,5 m2, działka o powierzchni 1436 m2 na której stoi dom oraz grunt klasy VI o powierzchni 22 arów. Stałe miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego szacuje na kwotę 1435 zł wyjaśniając, że składa się na to jego emerytura. Żona jest bezrobotna, bez własnych dochodów. Uzasadniając swoje starania skarżący zaakcentował, że jest ciężko chory. Podniósł, że o adwokata prosi bo nie jest przygotowany do prawnej polemiki z organami. Zaakcentował, że ma na utrzymaniu bezrobotną żonę. Z wykazanej emerytury nie stać zaś go na wynajęcie adwokata z wyboru. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. c) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących chorób zawodowych, świadczeń leczniczych oraz świadczeń rehabilitacyjnych. W postępowaniu sądowoadministracyjnym sprawę opatrzono symbolem "6200" opisywanym przez załącznik nr 1 do zarządzenia Prezesa NSA z dnia 27 listopada 2003 r. w sprawie ustalenia zasad biurowości w sądach administracyjnych jako sprawa dotycząca choroby zawodowej. Skoro zaś skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. c) ppsa - co oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych jak i ponoszenia wydatków – rozpoznanie wniosku w tym zakresie jego jest zbędne a w związku z tym postanowiono jak w punkcie pierwszym sentencji działając na zasadzie art. 249a ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 7 ppsa. Bezprzedmiotowość wniosku o zwolnienie od kosztów pozostaje bez wpływu na drugie z żądań a mianowicie ustanowienia adwokata. Zgodnie z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest bowiem związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). W sytuacji więc gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, sąd może przyznać jej to prawo w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 §3 in fine ppsa). Oczywiście pod warunkiem, złożenia oświadczenia, którym strona wykaże, że nie jest wstanie ponieść opłat za jego czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa). Skarżący złożył wymagane oświadczenie, które jest wystarczające do oceny możliwości płatniczych strony. Te nie rysują się szczególnie. Skarżący nie należy co prawda pod osób biednych w potocznym tego słowa znaczeniu. Trudno go jednak postrzegać jako osobą zamożną. Należy do niego dom i rola ale nie można tracić z pola widzenia, że dom zabezpiecza potrzeby mieszkaniowe małżonków a wykazaną nieruchomość rolną stanowią nieużytki w 6 klasie. Równocześnie z zasad doświadczenia życiowego wynika, że niewielkie środki jakie małżonkowie mają do dyspozycji z emerytury skarżącego wystarczają w zasadzie na opłacenie wykazanych stałych wydatków i opędzenie najpilniejszych potrzeb życia codziennego. Uwzględniając to wszystko, udzielono więc skarżącemu pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustanawiając na jej rzecz adwokata, którego wyznaczy właściwy organ samorządu zawodowego. Konieczność wygospodarowania przez skarżącego środków na koszty kwalifikowanego pełnomocnika przekracza bowiem aktualnie jego możliwości i grozi zachwianiem sytuacji materialnej oraz bytowej rodziny w taki sposób że nie będzie w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Z przytoczonych względów orzeczono zatem jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.