III SA/Kr 253/09

PostanowienieWSA w Krakowie2010-07-30

Skład orzekający: Sędzia WSA Barbara Pasternak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych powinien zostać oddalony, jeśli strona dwukrotnie wezwana do przedłożenia dokumentów potwierdzających dochody i wydatki, nie uzupełniła ich w zakreślonym terminie?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu, jeśli strona, mimo dwukrotnego wezwania do przedłożenia dokumentów potwierdzających wysokość uzyskiwanych dochodów i ponoszonych wydatków, nie uzupełniła ich w zakreślonym terminie. Na stronie spoczywa ciężar dowodu w postępowaniu w przedmiocie przyznania prawa pomocy, a niewykazanie okoliczności przemawiających za przyznaniem tego prawa uzasadnia odmowę.
Stan faktyczny
Skarżąca J. S. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na niskie dochody i wysokie wydatki związane z leczeniem i utrzymaniem dzieci. Referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania z powodu nieprzedłożenia wymaganych dokumentów. Po złożeniu sprzeciwu przez pełnomocnika, skarżąca została ponownie wezwana do uzupełnienia braków, jednakże nie uczyniła tego w zakreślonym terminie. W konsekwencji Sąd oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Pasternak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o zwolnienie od kosztów sądowych po wniesieniu sprzeciwu od zarządzenia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 lutego 2010r. w dniu 30 lipca 2010 r. w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Wojewody z dnia 8 stycznia 2009 r. znak: [...] w przedmiocie anulowania czynności materialno – technicznej polegającej na zarejestrowaniu pobytu stałego postanawia oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych Skarżąca J. S. złożyła w dniu 8 kwietnia 2009r. wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że jest matką samotnie wychowującą dwoje dzieci, które uczą się i nie uzyskują dochodów. Skarżąca wskazała, że uzyskuje miesięczny dochód z wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.500 euro, na mieszkanie wydaje 1.000 euro, zaś na leczenie (reumatyzm, choroba kręgosłupa) – 200 euro. Skarżąca nie posiada nieruchomości, oszczędności ani innego wartościowego majątku. Referendarz sądowy WSA w Krakowie zarządzeniem z dnia 26 lutego 2010r. pozostawił wniosek skarżącej bez rozpoznania, uzasadniając to tym, że skarżąca została wezwana, by w terminie 60 dni przedłożyła dokumenty potwierdzające uzyskiwane dochody oraz ponoszone wydatki, ale nie odpowiedziała na wezwanie w zakreślonym terminie. Pełnomocnik skarżącej złożył sprzeciw od zarządzenia referendarza, w którym wskazał, że skarżąca przebywa za granicą, pełnomocnik nie ma z nią bezpośredniego kontaktu i dlatego wniósł o przedłużenie terminu do przedłożenia dokumentów uzupełniających wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Zarządzeniem z dnia 28 kwietnia 2010r. pełnomocnik skarżącej został wezwany, by w terminie 60 dni pod rygorem oddalenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych przedłożył dokumenty potwierdzające wysokość uzyskiwanych dochodów oraz ponoszonych kosztów. Odpis tego zarządzenia został doręczony pełnomocnikowi skarżącej w dniu 8 maja 2010r. Skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie w zakreślonym terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie "ppsa", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Art. 245 § 2 ppsa stanowi, że prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast zgodnie z art. 245 § 3 ppsa prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Wyjaśnić trzeba, że ogólną zasadą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 ppsa). Z treści art. 246 ppsa jednoznacznie wynika, że warunkiem przyznania prawa pomocy jest, by osoba, która się o to ubiega, wykazała, że spełnia ustawowe wymogi do zastosowania wobec niej wyjątku od ogólnej zasady określonej w przytoczonym art. 199 ppsa. Należy przez to rozumieć przedstawienie wiarygodnych dowodów potwierdzających wysokość uzyskiwanych dochodów, ponoszonych wydatków, a także wskazujących na sytuację rodzinną i majątkową wnioskodawcy. Zatem w postępowaniu w przedmiocie przyznania prawa pomocy na stronie spoczywa ciężar dowodu i w przypadku niewykazania okoliczności przemawiających za przyznaniem stronie prawa pomocy, uzasadniona jest odmowa przyznania tego prawa. W niniejszej sprawie skarżąca była dwukrotnie wzywana do przedstawienia wymienionych w wezwaniach dokumentów potwierdzających wysokość uzyskiwanych dochodów i ponoszonych wydatków. Było to konieczne, ponieważ dane zawarte w formularzu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych nie były wystarczające do oceny zasadności wniosku. Z uwagi na to, ze skarżąca przebywa za granicą wezwania te zakreślały długi, bo sześćdziesięciodniowy, termin do ich wykonania. Skarżąca nie odpowiedziała na żadne z tych wezwań, zatem należało uznać, że nie wykazała, iż zachodzą podstawy do zwolnienia jej od ponoszenia kosztów sądowych. W związku z tym orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 260, 243 § 1, 244 § 1, 245, 246 § 1 pkt 2 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło