III SA/Kr 253/22
WyrokWSA w Krakowie2022-06-30
Skład orzekający: Tadeusz Kiełkowski, Jakub Makuch, Marta Kisielowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracodawcy, który zawarł umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego przed nowelizacją art. 122 Prawa oświatowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeśli młodociany pracownik zdał egzamin zawodowy przed Okręgową Komisją Egzaminacyjną, a nie egzamin czeladniczy przed Izbą Rzemieślniczą, zgodnie z przepisami obowiązującymi po nowelizacji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ocena spełnienia przez pracodawcę przesłanek przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika powinna być dokonana w oparciu o przepisy obowiązujące w dacie zawierania umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego, a nie w dacie orzekania o dofinansowaniu. Argumentacja opiera się na szczególnej naturze umowy o kształcenie, braku przepisów przejściowych w ustawie Prawo oświatowe oraz konieczności ochrony praw nabytych i zasady bezpieczeństwa prawnego, zgodnie z którą w przypadku braku przepisów intertemporalnych należy stosować normę względniejszą dla strony.Stan faktyczny
Skarżąca, prowadząca działalność gospodarczą jako rzemieślnik, zawarła umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego młodocianego pracownika w zawodzie fryzjera. Umowa przewidywała zakończenie nauki egzaminem zawodowym przed Okręgową Komisją Egzaminacyjną. Młodociany pracownik zdał ten egzamin. Po wejściu w życie nowelizacji Prawa oświatowego, która wprowadziła wymóg zdania egzaminu czeladniczego przez młodocianych kształconych u rzemieślników, organy odmówiły skarżącej dofinansowania kosztów kształcenia, uznając, że nie spełniła ona nowych warunków. Skarżąca wniosła skargę, argumentując, że powinny być stosowane przepisy obowiązujące w dacie zawarcia umowy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta C. i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: Sędziowie: WSA Tadeusz Kiełkowski WSA Jakub Makuch Asesor WSA Marta Kisielowska (spr.) Protokolant: Specjalista Agata Zaręba-Piotrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej J. G. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją z dnia 9 grudnia 2021 r., znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta C o odmowie przyznania J. G. (dalej: "skarżąca") prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą J J. G. dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika. Podstawę prawną decyzji stanowił art. 122 ust. 1, ust. 11 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1148, dalej: "u.p.o.") oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735).
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 31 sierpnia 2018 r. została zawarta umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego pomiędzy skarżącą a pracownikiem A. S. Przedmiotem umowy była nauka zawodu fryzjer, czas trwania przygotowania nauki to 36 miesięcy. Nauka zawodu miała zakończyć się egzaminem potwierdzającym kwalifikacje w zawodzie "Fryzjer 514101" składanym przed komisją OKE.
W dniu 8 września 2021 r. wydane zostało świadectwo potwierdzające uzyskanie kwalifikacji w zawodzie oraz zdanie przez A. S. egzaminu przed Okręgową Komisją Egzaminacyjną.
Z oświadczenia skarżącej z dnia 16 października 2021 r. wynika, że w okresie bieżącego roku i dwóch poprzedzających go lat podatkowych otrzymała pomoc de minimis. Z zaświadczenia z dnia 17 marca 2021 r. wynika, że skarżąca uzyskała pomoc de minimis w dniu 15 marca 2021 r. na podstawie ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji i instytucjach rynku pracy oraz rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2014 r. w sprawie refundowania ze środków Funduszu Pracy wynagrodzeń młodocianym pracownikom – umowa o refundację nr [...]. Taką pomoc skarżąca otrzymała również: 11.02.2019 r., 06.05.2019 r., 13.05.2019 r., 20.01.2020 r., 20.01.2020 r., 20.01.2020 r., 18.02.2020 r., 20.10.2020 12.11.2020, 07.12.2020 r., 07.12.2020, Skarżąca posiada tytuł mistrza w zawodzie fryzjer, a także tytuł magistra uzyskany na kierunku Pedagogika. Skarżąca ukończyła ponadto "Kurs kwalifikacyjny pedagogiczny dla czynnych zawodowo nauczycieli".
W dniu 21 października 2021 r. skarżąca wystąpiła z wnioskiem o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika A. S.
Decyzją z dnia [...] 2021 r. Burmistrz Miasta C odmówił J. G. (dalej: "skarżąca") prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą J J. G. przyznania dofinansowania kosztów kształcenia pracownika. W uzasadnieniu organ wskazał, że skarżąca jest rzemieślnikiem, a to oznacza, że egzamin młodocianego, z którym zawarto umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego powinien odbyć się przed komisją egzaminacyjną Izby Rzemieślniczej, natomiast młodociany pracownik zdał egzamin zawodowy przed Komisją Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej.
W odwołaniu od decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:
- art. 122 ust. 1 pkt 1 u.p.o. w zw. z art. 2 Konstytucji RP poprzez niezastosowanie art. 122 ust. 1 pkt 1 u.p.o. w brzmieniu sprzed nowelizacji, która weszła w życie 1 września 2019 r. i przyjęcie, że stanem prawnym właściwym do wydania decyzji o przyznanie dofinansowania jest stan prawny z dnia orzekania, a nie stan prawny z dnia zawarcia umowy pomiędzy pracodawcą a młodocianym;
- art. 122 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 122 ust. 7 pkt 3 u.p.o. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że warunek wskazany w art. 122 ust. 1 pkt 1 u.p.o. nie zostaje spełniony jeżeli młodociany, który był zatrudniony u pracodawcy będącego rzemieślnikiem zda egzamin przed Okręgową Komisją Egzaminacyjną, a zostaje spełniony jeśli zda egzamin przed Wojewódzką Izbą Rzemieślniczą;
- pominięcie i niezastosowanie art. 31 ust. 1 w zw. z art. 2 Konstytucji przejawiające się w przyjęciu, że pracodawca w celu otrzymania dofinasowania po zmianie przepisów powinien mieć wpływ na wybór miejsca złożenia egzaminu przez młodocianego, od którego uzależniona jest dopłata finansowania;
- naruszenie przepisów postępowania:
- art. 8 § 1 i 2 k.p.a. poprzez prowadzenie sprawy w sposób naruszający zaufanie uczestników do władzy publicznej oraz odstąpienie bez uzasadnionej przyczyny od utrwalania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym;
- art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego.
W oparciu o podniesione zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie decyzji i wydanie orzeczenia co do istoty sprawy ewentualnie uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Decyzją z dnia 9 grudnia 2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta C. Organ wskazał, że tylko część cyklu kształcenia skarżącej miała miejsce w czasie obowiązywania przepisów art. 122 u.p.o. w brzmieniu sprzed wejścia w życie nowelizacji z 1 września 2019 r. W ustawie brak jest przepisów intertemporalnych, a zatem do oceny spełnienia przez skarżącą przesłanek przyznania finansowania należy stosować przepisy obowiązujące w dniu wydawania decyzji. Organ podkreślił, że egzamin przeprowadzony został dwa lata po wejściu w życie nowelizacji art. 122 u.p.o., a zatem warunkiem dofinansowania kosztów kształcenia było zdanie odpowiedniego egzaminu- czeladniczego bądź zawodowego, w zależności od tego czy pracodawca jest rzemieślnikiem.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca zarzuciła:
- naruszenie prawa materialnego:
- art. 122 ust. 1 pkt 2 lit. a w zw. z art. 122 ust. 7 pkt 3 u.p.o. w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2019 r. poprzez błędne zastosowanie, a także art. 2 Konstytucji RP poprzez niezastosowanie, ponieważ w niniejszej sprawie w związku z zatrudnieniem przez skarżącą młodocianej A. S. w celu przygotowania zawodowego od 3 sierpnia 2018 r., a więc przed datą wejścia w życie nowelizacji i brakiem przepisów przejściowych zastosowanie powinny mieć przepisy art. 122 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 pkt 3 u.p.o. w brzmieniu sprzed wejścia w życie nowelizacji, gdyż zgodnie z utrwaloną w orzecznictwie praktyką rozstrzygania spraw oraz utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego w sytuacji, gdy brak jest przepisów przejściowych należy stosować normę prawną względniejszą dla strony, co wynika z konstytucyjnej zasady sprawiedliwości społecznej;
- art. 122 ust. 1 pkt 2 lit. a i b u.p.o. poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że przystąpienie przez młodocianego do egzaminu zawodowego, zamiast czeladniczego przekreśla możliwość uzyskania dofinansowania przez pracodawcę będącego rzemieślnikiem, podczas gdy w dotychczasowym orzecznictwie ukształtowała się rozszerzająca wykładnia przepisów o dofinansowaniu – na gruncie obowiązującego poprzednio art. 70 b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty oraz tożsamo brzmiącego przepisu u.p.o. (przed 1 września 2019 r.), zgodnie z którą w związku z brakiem spójności między treścią ww. przepisów ustawy dotyczących dofinansowania a treścią przepisów rozporządzeń dotyczących egzaminów potwierdzających kwalifikacje zawodowe, należy przyjmować, iż spełniony zostanie warunek otrzymania dofinansowania związany ze zdaniem przez młodocianego odpowiedniego egzaminu zarówno wówczas, gdy młodociany złoży egzamin zawodowy, jak i wówczas, gdy złoży egzamin czeladniczy, wystarczające jest bowiem zdanie któregokolwiek egzaminu potwierdzającego kwalifikacje młodocianego do wykonywania zawodu;
- naruszenie prawa procesowego:
- art. 7a § 1 k.p.a. poprzez odebranie stronie uprawnienia do dofinasowania, mimo iż w sprawie istniały wątpliwości interpretacyjne, co do treści normy prawnej art. 122 ust. 1 u.p.o. i wątpliwości te organ rozstrzygnął na niekorzyść skarżącego, pomimo obowiązku rozstrzygania wątpliwości interpretacyjnych co treści normy prawnej na korzyść strony;
- art. 8 § 1 i 2 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie zasady rozstrzygania w sposób pogłębiający zaufanie uczestników postępowania administracyjnego do obowiązującego prawa i bez uwzględnienia zasady pewności stanowionego prawa oraz poprzez nieuzasadnione odstąpienie od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W oparciu o podniesione zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zwrot kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie bezsporny był ustalony przez organy stan faktyczny. Skarżąca w dniu 31 sierpnia 2018 r. (a nie jak wskazano w skardze 3 sierpnia) zawarła z A. S. umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego. Skarżąca zobowiązała się do nauki zawodu "Fryzjer 514101", a nauka zawodu zakończyć się miała egzaminem potwierdzającym kwalifikacje w zawodzie Fryzjer 514101 składanym przed komisją OKE. A. S. zdała egzamin potwierdzający kwalifikacje zawodowe w dniu 8 września 2021 r. przed Okręgową Komisją Egzaminacyjną.
W dniu 1 września 2019 r. nastąpiła zmiana stanu prawnego- zmianie uległ przepis stanowiący materialnoprawną podstawę orzekania o dofinansowaniu kosztów kształcenia, tj. art. 122 ust. 1 u.p.o. Zgodnie z treścią art. 122 ust. 1 u.p.o. w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją, pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli: 1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania; 2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu lub przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z przepisami, o których mowa w pkt 1."
Zgodnie z aktualną treścią (po nowelizacji) art. 122 ust. 1u.p.o.: pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli: 1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania; 2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu i zdał: a) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy będącego rzemieślnikiem - egzamin czeladniczy zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (Dz. U. z 2018 r. poz. 1267), b) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem - egzamin zawodowy; 3) młodociany pracownik ukończył przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z przepisami, o których mowa w pkt 1."
Bezsporną okolicznością jest brak przepisów przejściowych w ustawie Prawo oświatowe dotyczących art. 122 u.p.o.
Wskazać należy, że w niniejszej sprawie doszło do zmiany stanu prawnego w czasie trwania umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego. W dniu zawierania umowy przez skarżącą – dofinansowanie kosztów kształcenia pracownika przysługiwało niezależnie od tego jaki egzamin: zawodowy czy czeladniczy, zda uczeń zawierający umowę. W momencie orzekania o dofinansowaniu kosztów kształcenia i wydania zaskarżonych decyzji- w przypadku ucznia kształcącego się u pracodawcy będącego rzemieślnikiem (tak jak skarżąca) – do uzyskania dofinansowania wymagane jest zdanie przez ucznia egzaminu czeladniczego.
Mając na względzie powyższe, w niniejszej sprawie kwestią sporną jest czy ocena spełnienia przez skarżącą przesłanek dofinansowania kosztów kształcenia powinna zostać dokonana w oparciu o przepisy obowiązujące w dacie zawarcia umowy o naukę (jak twierdzi skarżąca), czy w dacie orzekania o dofinansowaniu (jak przyjęły organy I i II instancji).
Zauważyć należy, że w umowie zawartej przez skarżącą z pracownicą A. S. wskazano, że nauka zawodu zakończy się egzaminem zawodowym przed Okręgową Komisją Egzaminacyjną (co było zgodne z obowiązującym w dniu jej zawierania przepisem art. 122 u.p.o., co w sytuacji realizacji obowiązku przez pracownika stanowiło podstawę przyznania skarżącej zwrotu kosztów kształcenia). A. S. zdała egzamin zgodnie z postanowieniami umowy.
W ocenie Sądu ocena spełnienia przez skarżącą przesłanek przyznania zwrotu kosztów kształcenia powinna zostać dokonana z uwzględnieniem przepisów obowiązujących w dacie zawierania umowy, a przemawia za tym poniższa argumentacja.
Umowa o kształcenie młodocianego pracownika ma szczególny charakter- jest umową o pracę, ale na jej podstawie pracodawca wykonuje również zadania publiczne w postaci nauki zawodu młodocianego pracownika. Zwrócić należy uwagę, że ustawy nie zawierają postanowień regulujących procedurę zmiany umowy o kształcenie pracownika młodocianego. Zgodnie natomiast z art. 42 § 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 1510) wypowiedzenie warunków umowy o pracę wymaga zgody pracownika, a w przypadku braku takiej zgody umowa ulega rozwiązaniu. Trudno zatem byłoby wymagać od skarżącej, aby dokonała ona dostosowania umowy do przepisów prawa, które weszły w życie rok po jej zawarciu, ponieważ zmiana jej postanowień nie należała wyłącznie do skarżącej.
Podkreślenia wymaga również fakt, że celem umów o przygotowanie zawodowe jest nauka zawodu, która wiąże się z dofinansowaniem przewidzianym dla pracodawców. Jest to jeden z celów umowy, który jednoznacznie potwierdza treść art. 122 ust. 5 u.p.o., który stanowi, że w przypadku, gdy pracownik podejmuje naukę zawodu u pracodawcy, a następnie kontynuuje ją u innego pracodawcy kwotę dofinansowania dzieli się między pracodawców prowadzących naukę zawodu. Zauważyć zatem należy, że skarżąca działając na postawie prawa zawarła umowę o pracę i przygotowanie zawodu A. S. w zawodzie fryzjer. Postanowienia umowy były zgodne z obowiązującymi w dniu jej zawierania przepisami u.p.o., a w sytuacji wywiązania się przez skarżącą oraz A. S. z zawartej umowy, skarżąca uzyskałaby świadczenie w postaci dofinansowania kosztów kształcenia pracownika. Z tego względu, w ocenie Sądu zastosowanie zmienionych przepisów do umowy o kształcenie młodocianego pracownika zawartej przed ich wejściem w życie nie jest dopuszczalne.
W prawie administracyjnym generalnie obowiązuje zasada orzekania na podstawie aktualnego stanu faktycznego i prawnego, niemniej jednak nie ma ona charakteru bezwzględnego – tym bardziej, że "nie jest wyrażona wprost w żadnym akcie normatywnym. Została sformułowana w doktrynie i orzecznictwie jako nakaz określonego działania skierowany do podmiotów upoważnionych do stosowania prawa administracyjnego" (M. Krawczyk, Zasada aktualności a stosowanie prawa administracyjnego, Kraków 2013, s. 52). Dla adresata działań administracji bezwzględne stosowanie tej zasady może – wbrew pozorom – powodować konsekwencje podobne do tych, jakie niesie z sobą wsteczne działanie prawa (por. Z. Kmieciak, Glosa do wyroku NSA z dnia 28 września 1999 r., I SA/Wr 926/98, OSP 2000, nr 5, poz. 83, s. 277; S. Wojtczak, Glosa do wyroku NSA z dnia 28 września 1999 r., I SA/Wr 926/98, tamże, s. 279). Chodzi o to, że chwila orzekania nie jest tożsama z chwilą, w której adresat ten podejmował relewantne zachowanie, przewidując określone skutki prawne. Z tego też względu wskazuje się na potrzebę kształtowania rozwiązań zorientowanych na ochronę spraw będących w toku, dodając przy tym, że zmiana stanu prawnego, która nastąpiła po zawiązaniu stosunku administracyjnoprawnego, powinna być uwzględniana tylko o tyle, o ile nie pogarsza sytuacji adresata działań jurysdykcyjnych; w przeciwnym razie dochodzić może do naruszenia norm konstytucyjnych, a także do wydatnego osłabienia funkcji predyktywnej prawa (por. T. Kiełkowski, Rozstrzygnięcie sprawy co do istoty w postępowaniu administracyjnym wznowionym z przyczyn formalnych a ochrona prawa słusznie nabytego na mocy ostatecznej decyzji administracyjnej, PPP 2021, nr 7-8, s. 130). "Z pewnością prawa związana jest zasada bezpieczeństwa prawnego, przy czym pewność prawa to nie tylko stabilność przepisów prawa, ale także warunki dla możliwości przewidywania działań organów państwa i związanych z nimi zachowań obywateli. W ten sposób rozumiana przewidywalność działań państwa gwarantuje zaufanie do ustawodawcy i do stanowionego przez niego prawa" (H. Zięba-Załucka, Zasada ochrony praw nabytych jako element zasady demokratycznego państwa prawnego, w: Środki ochrony praw słusznie nabytych w świetle Konstytucji RP i prawa Unii Europejskiej, pod red. P. Chmielnickiego, H. Zięby-Załuckiej, Warszawa 2012, s. 31-32; por. M. Pszczyński, Ochrona praw nabytych i ochrona interesów w toku a gminne uchwały podatkowe, w: Środki ochrony praw słusznie nabytych w świetle Konstytucji RP i prawa Unii Europejskiej, pod red. P. Chmielnickiego, H. Zięby-Załuckiej, Warszawa 2012, s. 263).
Transponując powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy, należy zauważyć, że wprawdzie sam egzamin młodocianego pracownika, który niejako dopełnia stan faktyczny opisany w hipotezie stosowanej normy materialnej, miał miejsce pod rządami nowego prawa, ale kluczowa i zależna od skarżącej czynność, zorientowana na zrealizowanie wspomnianego stanu, a mianowicie zawarcie umowy o określonej treści, determinowanej ówczesnymi przepisami – została podjęta wcześniej. Przed dniem 1 września 2019 r. przystąpiono też do wykonywania umowy – rozpoczął się cykl szkolenia młodocianego pracownika. Ewentualną powinność następczego dostosowania się do nowego prawa można by zatem postrzegać jako ingerencję w już istniejący stosunek prawny; co więcej, skarżący własnym tylko działaniem nie mógłby uczynić jej zadość. Zdaniem Sądu, w tych okolicznościach nie jest dopuszczalna odmowa przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika tylko z powodu niespełnienia zaostrzonej – w porównaniu za stanem prawnym obowiązującym w dniu zawarcia umowy – przesłanki w postaci zdania przez młodocianego pracownika egzaminu określonego rodzaju. Odnośna przesłanka powinna być oceniona wedle stanu prawnego obowiązującego w dniu zawarcia umowy.
Warto też przywołać jedno z orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego, dotyczące stosowania prawa względniejszego w przypadku zmiany przepisów o charakterze materialnoprawnym, stanowiące konsekwencję obowiązywania konstytucyjnej zasady ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa. Wynika z niego, że dokonując tzw. wykładni prokonstytucyjnej prawa, mającej na celu przestrzeganie zasady ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa, należy stwierdzić, że w sytuacji gdy ustawodawca nie przewidział regulacji intertemporalnej uwzględniającej uprawnienia podatników na podstawie dawnej ustawy, zaistniałą kolizję ustaw w czasie należy rozwiązać z uwzględnieniem art. 2 Konstytucji, w ten sposób, że należy stosować normę nową, chyba że norma poprzednio obowiązująca jest względniejsza (korzystniejsza) dla podatnika. Innymi słowy, regułą jest stosowanie ustawy (normy) nowej (jeśli nie pogarsza ona sytuacji prawnej) podatnika, wyjątkiem zaś – stosowanie ustawy (normy) poprzedniej (jeśli w świetle jej przepisów sytuacja prawna podatnika jest wówczas korzystniejsza) (por. wyrok NSA z dnia 16 października 2012 r., sygn. akt I FSK 1996/11, LEX nr 1230189). Stanowisko to znajduje również odzwierciedlenie w orzecznictwie: "w sytuacji zmiany przepisów na mniej korzystne dla podmiotu, przy jednoczesnym braku przepisów przejściowych, uwzględniając normę art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, należy stosować normę względniejszą" (wyrok WSA w Krakowie z dnia 26 stycznia 2021 r., III SA/Kr 966/20, CBOSA; por. też wyrok WSA w Poznaniu z dnia 8 lipca 2021 r., IV SA/Po 230/21 i powołane tam orzecznictwo).
Ponownie rozpoznając sprawę organy uwzględnią zawartą w wyroku argumentację i dokonają oceny spełnienia przez skarżącą warunków przyznania dofinansowania zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie zawierania umowy.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "p.p.s.a.").
Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło