III SA/Kr 254/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Piotr Lechowski Sędziowie WSA Dorota Dąbek NSA Grażyna Danielec (spr.) Protokolant Bernadetta Szczypka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2009 r. sprawy ze skargi Z. D. na decyzję Wojewody z dnia 9 stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie anulowania czynności materialno-technicznej polegającej na zameldowaniu na pobyt stały I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. orzeka, że uchylona decyzja nie może być wykonana. Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] 2008 r. znak: [...] orzekł, na podstawie art. 47 ust. 2 i w związku z art. 10 ust 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. Nr 139, poz. 993 z 2006 r. późn. zm.) oraz art. 104 kpa o anulowaniu czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu w dniu [...] 2000 r. pobytu stałego Z. D. w lokalu nr [...] na osiedlu [...] w K. W uzasadnieniu decyzji organ zauważył, iż zgodnie z art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych o prawidłowości zameldowania można mówić wówczas, gdy w sposób bezsporny zostanie wykazane, że w dacie zgłoszenia pobytu stałego lub czasowego osoba spełniała przesłankę określoną w art. 10 ust. 1 powołanej ustawy. W dalszej kolejności organ wskazał, iż warunkiem do dokonania prawidłowego zameldowania osoby na pobyt stały pod podanym adresem jest fakt zamieszkiwania pod tym adresem w dacie dokonania czynności meldunkowej z zamiarem stałego przebywania. Ustalając stan faktyczny Prezydent Miasta stwierdził, że nie dał wiary wyjaśnieniom Z. D., w tym zakresie, iż w dacie zameldowania t. j. w dniu [...] 2000 r. zamieszkiwał w lokalu przy os. [...] w K. Uznał natomiast za wiarygodne zeznania złożone przez lokatorów z budynku przy os. [...] w K., którzy przesłuchiwani byli jako świadkowie. W oparciu o zeznania tych świadków ustalił organ, że Z. D. po wyprowadzeniu się z lokalu przy os. [...] w K. po zawarciu pierwszego związku małżeńskiego więcej w tym lokalu nie zamieszkiwał. Organ uznał także, iż zeznania A. P. na okoliczność, iż Z. D., rzeczywiście zamieszkiwał w przedmiotowym lokalu w dniu zameldowania nie mogą stanowić dowodu, bowiem odbiegają od zeznań pozostałych świadków przesłuchanych w sprawie. Mając na uwadze powyższe okoliczności organ uznał zatem, że Z. D. w dacie zameldowania nie zamieszkał w lokalu nr [...] przy osiedlu [...] w K. i dokonał anulowania czynność materialno-techniczna polegającej na zarejestrowaniu w dniu [...] 2000 r. pobytu stałego Z. D. Z. D., zaskarżył w całości decyzję Prezydenta Miasta, wnosząc o rozstrzygnięcie sprawy co do istoty poprzez umorzenie postępowania lub o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji zarzucił między innymi naruszenie: art. 7, art. 80 i art. 104 w zw. z art. 61 k.p.a. oraz art. 6 w zw. z art. 10 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Skarżący podniósł także zarzut dokonania przez organ błędnych ustaleń faktycznych polegających na: niezgodnym z prawdą przyjęciem, że nie mieszka w lokalu położonym w K. na osiedlu [...] oraz ustalenie, że mieszka ze swoją obecną żoną od 10 lat, choć jego znajomość z J. D. jest znacznie krótsza. Skarżący wskazał także, iż w przedmiotowym lokalu znajdują się rzeczy jego, co zostało uwidocznione na płycie DVD, jednakże osoba prowadząca postępowanie przed organem pierwszej instancji odmówiła przyjęcia płyty DVD jako dowodu. Skarżacy stwierdził także, iż jest w posiadaniu dokumentów urzędowych i prywatnych, które potwierdzają jego zamieszkiwanie w przedmiotowym lokalu Wojewoda decyzją z dnia 9 stycznia 2009 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda stwierdził, iż Z. D. nie miał wątpliwości, co do przedmiotu postępowania, albowiem nie zgłaszał uwag w tej kwestii, z tego względu pozostają nieuzasadnione stawianie przez niego w tym zakresie zarzuty. Organ odwoławczy uznał także, iż Prezydent Miasta przeprowadził w sposób prawidłowy postępowanie i dokonał prawidłowych ustaleń w sprawie. Zdaniem Wojewody niezgodnie z obowiązującymi przepisami prawa byłoby wydanie decyzji administracyjnej w przedmiocie wymeldowania - w oparciu o przepis art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych stanowiący, że organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się - w sytuacji gdy organ administracji publicznej ustalił, iż skarżący nie mieszkał w przedmiotowym lokalu w dacie zameldowania. Organ wskazał także, iż skarżący sam przyznał, iż do lokalu na osiedlu [...] wprowadził się kilka dni, albo kilka tygodni po zameldowaniu. Wojewoda stwierdził także, iż obowiązek meldunkowy wynikający z ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych polega między innymi na zameldowaniu się w miejscu pobytu stałego lub czasowego. Przepis art. 6 ust. 1 ustawy precyzuje natomiast, iż pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Wynika z tego, że najpierw należy zamieszkać w lokalu, skoncentrować w nim swoje sprawy życiowe, a dopiero później zgłosić ten fakt we właściwym organie meldunkowym. Nie można postąpić na odwrót tzn. najpierw zameldować się w lokalu, a dopiero później w nim zamieszkać. Czynność taka jest od samego początku wadliwa podlega anulowaniu. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł Z. D. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego, a w szczególności art. 6 w związku z art. 10 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r.o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz naruszenie art. 7 i art. 80 oraz art. 104 w związku z art. 61 kpa, a także naruszenie art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania. Skarżący w całości potrzymał wszystkie twierdzenie powołane przez niego w odwołaniu od decyzji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda potrzymał w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji II instancyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zasada legalności przewidziane w tym przepisie umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.), a także wydanego bez zachowania innych reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" tej samej ustawy). Wskazać także należy, że w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga sprawę jedynie w granicach danej sprawy, ale nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych powyżej kryteriów stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu, gdyż skarga zasługuje częściowo na uwzględnienie. Materialnoprawną przesłanką zaskarżonego orzeczenia stanowi art. 47 ust. 2 i w związku z art. 10 ust 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Tym samym organ administracji w postępowaniu o uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania, badał stan faktyczny istniejący w dacie dokonania czynności rejestracyjnej. Organ ustalał, czy w dniu dokonania czynności zameldowania osoba, której obowiązek meldunkowy dotyczył zamieszkała w lokalu, w którym została zameldowana. Zanim zatem nastąpi ocena prawidłowości zastosowania prawa materialnego, konieczne jest zbadanie czy nie doszło w toku postępowania do naruszenia przepisów proceduralnych, w tym przepisów normujących postępowanie dowodowe, a tym samym - czy prawidłowo ustalono stan faktyczny. Nie budzi bowiem wątpliwości, że kluczowe znaczenie dla postępowania ma właściwe ustalenie stanu faktycznego, tylko bowiem w takim przypadku możliwe jest ustalenie zakresu praw i obowiązków strony takiego postępowania. Prawidło w ocenie sądu przyjął Wojewoda, iż skarżący nie miał wątpliwości co do przedmiotu postępowania. Również w ocenie sądu, organ dokonał prawidłowej oceny zeznań świadków. W tym zakresie organy nie dopuściły się w opinii sądu żadnych uchybień proceduralnych i dokonały prawidłowej analizy tak zebranego materiału dowodowego. Niemniej jednak sąd dostrzegł nieprawidłowości w postępowaniu przed organem II instancji, organ bowiem nie przeprowadził wnioskowanych w odwołaniu dowodów: z płyty DVD oraz dokumentów będących w posiadaniu skarżącego. Co więcej organ nawet nie uzasadnił dlaczego nie dopuścił tych dowodów. Tym samym postępowanie administracyjne przeprowadzone przez organy było sprzeczne z zasadą określoną w art. 77 § 1 kpa, zgodnie z którym "organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy". Naruszony została tym samym zasada zawarta w art. 80 kpa, zgodnie z którą "organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona". Obowiązek zebrania całego materiału dowodowego przez organ administracji publicznej należy bowiem rozumieć w ten sposób, że organ albo czyni to z własnej inicjatywy, jeżeli uważa za konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, albo gromadzi w aktach sprawy dowody wskazane lub dostarczone przez strony, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy. Stosownie do art. 78 § 1 k.p.a. - z żądaniem przeprowadzenia dowodu strona może wystąpić zawsze. Skuteczność prawna tegoż żądania jest uzależniona od spełnienia przesłanek określonych w art. 78 k.p.a. W przedmiotowej sprawie nie doszło do przyjęcia lub odmowy przyjęcia wzmiankowanych dowodów. Z powyższych względów wskazać należy, iż organ był zobowiązany do przyjęcia i przeglądnięcia płyty DVD i następnie powinien dokonać oceny utrwalonych na niej okoliczności. Również zobowiązany był do przeprowadzenia dowodu z dokumentów wnioskowanych przez skarżącego. Rozpoznając sprawę organ drugiej instancji uzupełni materiał dowodowy o wyżej wskazane dowody i dokona ponownej oceny całego materiału dowodowego zebranego w sprawie. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w oparciu o art. 145 § 1 ust. 1 pkt c ppsa orzekł jak w sentencji. Zgodnie z art. 152 ppsa, w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. W sprawie niniejszej zaskarżone orzeczenie jako uchylone w całości nie powinno być wykonywane.