III SA/Kr 265/10
PostanowienieWSA w Krakowie2010-12-14
Skład orzekający: Piotr Lechowski, Bożenna Blitek, Grażyna Danielec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wymierzenie grzywny organowi na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. w związku z nieprzekazaniem skargi wraz z aktami powinien zostać uwzględniony, jeśli organ błędnie zakwalifikował pismo strony jako skargę w trybie Kpa, a nie skargę do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd odmówił wymierzenia grzywny Okręgowej Radzie Adwokackiej, uznając, że nie zaszły przesłanki z art. 55 § 1 p.p.s.a. Organ błędnie zakwalifikował pismo strony jako skargę w trybie Kpa, a nie skargę do sądu administracyjnego, co uzasadniało nieprzekazanie jej do sądu w terminie. W związku z tym nie można mówić o bezczynności organu w rozumieniu p.p.s.a.Stan faktyczny
Z. B. złożył wniosek o wymierzenie grzywny Okręgowej Radzie Adwokackiej za nieprzekazanie w terminie jego skargi na bezczynność organu. Okręgowa Rada Adwokacka przekazała pismo strony do sądu dopiero po otrzymaniu jego kopii z sądu, wcześniej traktując je jako skargę w trybie Kpa. W trakcie postępowania strona wielokrotnie wnosiła o zwolnienie od kosztów sądowych, co było przedmiotem licznych postanowień i zażaleń. Ostatecznie, po uchyleniu przez NSA postanowienia o odrzuceniu skargi z powodu nieuiszczenia wpisu, strona została zwolniona od kosztów, a organ przedstawił wyjaśnienia i dokumenty potwierdzające jego stanowisko.Rozstrzygnięcie
Odmówiono nałożenia grzywny na Okręgową Radę Adwokacką.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Lechowski Sędziowie WSA Bożenna Blitek (spr.) NSA Grażyna Danielec Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2010 r. sprawy z wniosku Z. B. w przedmiocie wymierzenia grzywny Okręgowej Radzie Adwokackiej postanawia: odmówić nałożenia grzywny
Pismem opatrzonym datą 19.10.2005 r., którego wpływ odnotowano w tut. Sądzie w dniu 26 października 2005 r., Z. B. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosek o wymierzenie grzywny Okręgowej Radzie Adwokackiej w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. w oparciu o art. 55 § 1 i § 2 w zw. z art. 54 § 1 i § 2 p.p.s.a. w związku z nie przekazaniem w terminie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu jego skargi wraz z aktami w przedmiocie bezczynności Okręgowej Rady Adwokackiej odnośnie "wydania aktu i czynności" dotyczących adwokat B. C. z Kancelarii Adwokackiej". Wniosek ten został zarejestrowany do sygn. akt [...], a następnie do niniejszej sygn. akt III SA/Kr 265/10.
W dniu 2 grudnia 2005 r. (data wpływu do tut. Sądu) Okręgowa Rada Adwokacka przekazała (pismem z dnia 28 listopada 2005 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odpis pisma Z. B. z daty "Ł. 2005.07.05" wraz z odpowiedzią na skargę na bezczynność organu wnosząc o odrzucenie skargi. Skarga ta została zarejestrowana do sygn. [...] tut. Sądu i została odrzucona prawomocnym Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 26 grudnia 2006 r. (akta [...]).
W niniejszej sprawie (sygn. akt [...], a następnie sygn. akt III SA/Kr 265/10) po wezwaniu z dnia 28 października 2005 r. do uiszczenia wpisu sądowego Z. B. złożył wniosek o prawo pomocy. Postanowieniem referendarza z dnia 10 stycznia 2006 r. wniosek oddalono. W wyniku sprzeciwu Z. B. Wojewódzki Sąd Administracyjny Postanowieniem z dnia 8 września 2006 r. oddalił wniosek Z. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, a Naczelny Sąd Administracyjny Postanowieniem z dnia 13 grudnia 2006 r. do sygn. akt [...] oddalił zażalenie na to postanowienie. Po raz drugi Wojewódzki Sąd Administracyjny zarządzeniem z dnia 6 lutego 2007 r. wezwał Z. B. do uiszczenia wpisu sądowego w tej sprawie. Po otrzymaniu wezwania Z. B. złożył wniosek o prawo pomocy tylko odnośnie zwolnienia go od kosztów sądowych. Postanowieniem referendarza z dnia 9 marca 2007 r. wniosek oddalono. W wyniku sprzeciwu Z. B. Wojewódzki Sąd Administracyjny Postanowieniem z dnia 17 września 2007 r. oddalił wniosek Z. B. o zwolnienie od kosztów sądowych, a Naczelny Sąd Administracyjny Postanowieniem z dnia 7 grudnia 2007 r. do sygn. akt [...] oddalił zażalenie na to postanowienie. Po raz trzeci Wojewódzki Sąd Administracyjny zarządzeniem z dnia 17 stycznia 2008 r. wezwał Z. B. do uiszczenia wpisu sądowego w tej sprawie i po raz kolejny Z. B. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów i ustanowienie adwokata. Po raz trzeci Postanowieniem referendarza z dnia 31 marca 2008 r. wniosek oddalono. W wyniku sprzeciwu Z. B. Wojewódzki Sąd Administracyjny Postanowieniem z dnia 9 maja 2008 r. oddalił wniosek Z. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i przyznanie adwokata, a Naczelny Sąd Administracyjny Postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2008 r. do sygn. akt [...] oddalił zażalenie na to postanowienie.
Postanowieniem z dnia 17 listopada 2008 r. w wyniku rozpoznania wniosku Z. B. o wymierzenie grzywny Okręgowej Radzie Adwokackiej Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę wobec nie uiszczenia przez Z. B. wpisu sądowego pomimo wezwania o jego uiszczenie.
W wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej Z. B. na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 listopada 2008 r. – Naczelny Sąd Administracyjny Postanowieniem z dnia 24 marca 2010 r. do sygn. akt [...] uchylił zaskarżone postanowienie uzasadniając swoje stanowisko m. in. tym, że "jeżeli strona po doręczeniu jej wezwania do uiszczenia opłaty sądowej, ale przed upływem siedmiodniowego terminu, złoży wniosek o zwolnienie jej od kosztów sądowych, pierwotne wezwanie traci aktualność i gdy nastąpi odmowa zwolnienia, wezwanie powinno być powtórzone po uprawomocnieniu się odmowy. Termin 7-dniowy do wniesienia opłaty do wniesienia opłaty biegnie w takiej sytuacji od daty doręczenia nowego wezwania do uiszczenia opłaty, a nie od doręczenia stronie wypisu postanowienia o odmowie zwolnienia jej od kosztów sądowych ani nie od daty uprawomocnienia się postanowienia oddalającego wniosek o zwolnienie od kosztów."
Po wezwaniu po raz czwarty Z. B. do uiszczenia wpisu sądowego w niniejszej sprawie – Z. B. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i Postanowieniem referendarza z dnia 7 czerwca 2010 r. został zwolniony od kosztów sądowych.
W odpowiedzi na wniosek Z. B. z dnia 19.10.2005 r., doręczony dnia 28 października 2010 r., Okręgowa Rada Adwokacka pismem z dnia 15 listopada 2010 r. wyjaśniła, że po otrzymaniu pisma Z. B. z dnia 5 lipca 2005 r. i w związku z jego treścią udzieliła odpowiedzi Z. B. pismem z dnia 27 lipca 2005 r., w którym poinformowała skarżącego, że w opisywanej sprawie było prowadzone i zakończone postępowanie skargowe, o czym Z. B. został poinformowany pismem ORA z dnia 14 kwietnia 2005 r. sygn. akt [...]. Dodatkowe informacje skierowano do skarżącego pismem z dnia 8 czerwca 2005 r. sygn. akt [...], a także w korespondencji z dnia 10 czerwca 2005 r. (L. Dz. [...]) skierowanej do skarżącego. W szczególności poinformowano skarżącego, że w związku z tym, iż "zostały wyjaśnione wszelkie podnoszone przez niego zastrzeżenia i został poinformowany o instytucji przymusu adwokackiego oraz prawidłowości postępowania ustanowionego z urzędu pełnomocnika, to droga zaskarżenia przewlekłości postępowania i bezczynności organów nie jest prawnie uzasadniona, a dalsza korespondencja zostanie odłożona do akt sprawy bez pisemnej reakcji". Na poparcie swego stanowiska Okręgowa Rada Adwokacka przedłożyła odpisy pism kierowanych do skarżącego z dat: 14 kwietnia 2005 r. (wraz z dowodem nadania pocztowego), 8 czerwca 2005 r. (wraz z dowodem nadania pocztowego), 10 czerwca 2005 r. oraz 27 lipca 2005 r. (wraz z dowodem nadania pocztowego). Okręgowa Rada Adwokacka wniosła o odrzucenie wniosku Z. B.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Na wstępie rozważań Sąd podkreśla, że przedmiotem rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest wniosek Z. B. z dnia 19 października 2005 r. (data wpływu 26.10.2005 r.) w przedmiocie wymierzenia grzywny organowi - Okręgowej Radzie Adwokackiej - w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) w związku z nieprzekazaniem w terminie do Sądu skargi Z. B. na bezczynność organu – Okręgowej Rady Adwokackiej, tj. w związku z nieprzekazaniem w terminie 30 dni do Sądu pisma Z. B. z daty 05.07.2005 r., a przekazanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego dopiero pismem z dnia 28 listopada 2005 r., co wynika z akt Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o sygn. [...], tj. akt sprawy prawomocnie zakończonej odrzuceniem skargi (Postanowienie tut. Sądu z dnia 29 grudnia 2006r.).
Sąd orzekający zwraca uwagę na to, że przepis art. 55 § 1 p.p.s.a. przyznaje sądowi możliwość wymierzenia organowi grzywny w sytuacji, gdy ten nie przekaże sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Należy jednak podkreślić, że wymierzenie grzywny organowi jest prerogatywą, a nie obowiązkiem sądu. Wymierzenie grzywny uzależnione jest zatem od dokonanej przez Sąd oceny okoliczności faktycznych danej sprawy.
Należy zauważyć, że z treści pisma skarżącego z dnia 5 lipca 2005 r. nie wynika jednoznacznie, iż jest to skarga w rozumieniu przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Jest ono wprawdzie zaadresowane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oraz zawiera odwołania do niektórych przepisów ustawy – p.p.s.a., ale główny zarzut jaki Z. B. stawia w tym piśmie Okręgowej Radzie Adwokackiej dotyczy sprawy podjęcia czy odmowy podjęcia postępowania dyscyplinarnego wobec adwokata (do wszczęcia którego nie ma uprawnień) oraz do wyznaczenia nowego adwokata, a taki przedmiot postępowania nie należy do kognicji sądownictwa administracyjnego. Zdaniem Sądu - charakter i treść pisma skarżącego z dnia 5 lipca 2005 r. świadczyły o braku zadowolenia skarżącego z wykonania określonego innymi przepisami działania konkretnego adwokata czy Okręgowej Rady Adwokackiej i mogły wskazywać nie na skargę z ustawy – p.p.s.a., ale na skargę, o jakiej mówi Dział VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) – Kodeks postępowania administracyjnego (Kpa). Z wyjaśnień Okręgowej Rady Adwokackiej i nadesłanych dokumentów wynika, że organ potraktował pismo skarżącego właśnie jako skargę w trybie Działu VIII Kpa, a taka skarga nie podlega przekazaniu do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Dopiero po otrzymaniu w dniu 2 listopada 2005 r. (data wpływu do ORA) kopii tego pisma Z. B. (z dnia 5 lipca 2005 r.) z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (wpływ do tut. Sądu 26.10. 2005 r. do sygn. akt [...]) Okręgowa Rada Adwokacka nadała mu bieg według przepisów p.p.s.a. (skarga ta została prawomocnie odrzucona do sygn. akt tut. Sądu [...]).
Z uwagi na powyższe okoliczności sprawy Sąd postanowił nie uwzględnić wniosku skarżącego o wymierzenie grzywny organowi przyjmując, że nie wystąpiły przesłanki uzasadniające jej wymierzenia przewidziane w art. 55 § 1 p.p.s.a. Organ potraktował pismo złożone przez skarżącego nie jako skargę do sądu administracyjnego, lecz jako skargę złożoną w trybie skarg i wniosków z Działu VIII Kpa, a zatem nieprzekazanie tej skargi i akt sprawy do Sądu w terminie ustawowym, czyli 30 dni, nie wynikało z bezczynności organu, ale z dokonania przez organ - wobec uzasadnionych wątpliwości co do charakteru prawnego złożonego pisma, co Sąd ponownie podkreśla – błędnej kwalifikacji tego pisma jako skargi z art. 231 Kpa. Dopiero po wniesieniu skargi przez samego skarżącego bezpośrednio do Sądu okazało się, że nie było to zgodne z intencją skarżącego.
Mając powyższe na uwadze Sąd ocenił, że w niniejszej sprawie nie jest uzasadnione ukaranie organu grzywną na podstawie art. 55 § 1 p,p.s.a. i z tego względu orzeczono - jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło