III SA/Kr 268/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tadeusz Wołek po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2006 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.K. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w K. z dnia 13 stycznia 2006 r. Nr [...] w przedmiocie braku związku schorzenia ze służbą wojskową postanawia skargę odrzucić. Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w G. po przeprowadzeniu badań lekarskich mjr rez. J.K., orzeczeniem Nr [...] z dnia 2 listopada 2005 r. rozpoznała u badanego szereg schorzeń klasyfikowanych według załącznika Nr [...] Grupa II, kat. "Z" - zdolny do służby wojskowej, na podstawie rozporządzenia MON z 10.05.2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2004 r., Nr 133 poz. 1422 z p. zm.). W szczególności TKWL rozpoznała u badanego: 1. pourazowy zespół bólowy prawego stawu barkowego nieznacznie upośledzający sprawność ruchową - § 77 pkt 2, 2. prawostronne osłabienie słuchu bez zaburzeń równowagi ciała - § 21 pkt 2, 3. lewostronne upośledzenie słuchu wyłącznie w zakresie tonów wysokich - § 21 pkt 1, 4. przewlekły przerostowy nieżyt gardła znacznie upośledzający sprawność ustroju - § 27 pkt 2, 5. żylaki odbytu bez owrzodzeń - § 47 pkt 3, 6. nadwzroczność obu oczu: OP 0,3 z kor sph+1,0 D=0,5 OL 0,4 z kor sph 0,5D=0,5 - § 13 pkt 2, 7. okresowy zespół bólowy stopy prawej nie upośledzający sprawności ruchowej - § 75 pkt 2(w zastosowaniu), 8. okresowy zespół bólowy kręgosłupa w odcinku lędźwiowo-krzyżowym nieupośledzający sprawności ustroju - § 34 pkt 1, 9. przebyta resekcja przegrody nosa - bez § TWKL stwierdziła także, że schorzenie z pkt. 1 rozpoznania pozostaje w związku ze służbą wojskową, ponieważ jest następstwem wypadku pozostającego w związku ze służbą. Schorzenia z pkt. 2-9 rozpoznania nie pozostają w związku ze służbą wojskową. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w K. orzeczeniem z dnia 13 stycznia 2006 r. Nr [...] po rozpoznaniu odwołania mjr rez. J.K. od powyższego orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w G., na podstawie art. 127 § 1 i 138 kpa w związku z § 31 ust. 1 oraz § 32 rozporządzenia MON z 10.05.2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2004 r., Nr 133 poz. 1422 z p. zm.) oraz rozporządzenia MON z dnia 2.12.1994 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych emerytów, rencistów wojskowych (Dz. U. z 1994 r., Nr 131, poz. 665 z p. zm.) - utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu swojego orzeczenia RWKL stwierdziła, że wojskowe komisje lekarskie orzekają o związku schorzenia ze służbą wojskową, jeżeli występuje ono w wykazie chorób związanych ze służbą (Rozporządzenie MON z dnia 31.03.2003 r. (Dz. U. Nr 62, poz. 567, zał. Nr 1 i zał. Nr 2) oraz jeżeli istnieją dowody potwierdzające bezpośredni związek przyczynowo skutkowy pomiędzy warunkami służby na zajmowanym stanowisku a powstaniem schorzenia. Komisja stwierdziła, że schorzenie słuchu u orzekanego bez wątpienia powstało w czasie służby wojskowej, ale nie występowały szczególne warunki służby ani też warunki szkodliwe. W treści decyzji zawarte zostało pouczenie, że na decyzję przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oraz, że skarga nie przysługuje w zakresie ustalenia związku lub braku związku chorób i schorzeń ze służbą wojskową. J.K. na powyższe orzeczenie RWKL złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Skarżący podniósł, że nie zgadza się z wydanym orzeczeniem, iż brak jest związku schorzenia i upośledzenia słuchu ze służbą wojskową, szczegółowo opisując przebieg służby wojskowej i przyczyny, dla których nie przedstawił pełnej dokumentacji lekarskiej. Stwierdził, że schorzenie wystąpiło w czasie trwania służby wojskowej i ma ono związek z tą służbą. W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska wniosła o jej odrzucenie wskazując, że w zakresie ustalenia związku stwierdzonych schorzeń ze służbą wojskową skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie przysługuje, powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 27 października 1999 r., sygn. akt III ZP 9/99, OSNP 2000/5/167 oraz postanowienie składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2000 r., OSA 1/00, ONSA 2001/2/47. Mając na uwadze po wyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz Sądu Najwyższego wskazanym przez Rejonową Wojskową Komisję Lekarską, od ostatecznych orzeczeń wojskowych komisji lekarskich w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia żołnierza i ustalenia związku stwierdzonych schorzeń ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych lub zaopatrzenia emerytalnego, w tym rentowych, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje. Ustalanie związku określonych schorzeń ze służbą wojskową jest przedmiotem ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 87 z późn. zm.) - art. 30-33, art. 56-57, ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 z późn. zm.) - art. 19-21, art. 31-33 a także ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2003 r., Nr 179 , poz. 1750) - art. 5. Z powołanych przepisów ustaw wynika, że wprawdzie ustalanie chorób lub uszczerbku na zdrowiu oraz ich związku ze służbą wojskową należy do wojskowych komisji lekarskich, lecz prawo do świadczeń oraz ich zakres i wysokość z powyższych tytułów ustalają inne organy w drodze decyzji administracyjnych, od których przysługuje zainteresowanemu odwołanie do właściwego sądu według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Z tych przepisów, zatem wynika, iż orzeczenia wojskowych komisji lekarskich dotyczące ustalania określonych schorzeń i ich związku ze służbą wojskową nie mają w pełni samodzielnego bytu w tym znaczeniu, że podlegają kontroli sądów powszechnych w postępowaniu o prawo do świadczeń przysługujących z powyższych tytułów o ich zakres i wysokość. Z przepisów rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2004 r., Nr 133 poz. 1422 z p. zm.) oraz rozporządzenia ministra Obrony Narodowej z dnia 2 grudnia 1994 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, emerytów, rencistów wojskowych (Dz. U. z 1994 r., Nr 131, poz. 665 z p. zm.) wynika, że takie komisje orzekają przede wszystkim o zdolności danej osoby do służby wojskowej i o zaliczeniu jej do określonej kategorii tej zdolności, a ponadto orzekają one, ale na podstawie odrębnych ustaw, także o związku chorób i ułomności, schorzeń, uszczerbku na zdrowiu, inwalidztwa, obrażeń ze służbą wojskową. Tymi odrębnymi ustawami są przede wszystkim wymienione wyżej ustawy: z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin oraz z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin a także z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Powyższe wskazuje, że orzeczenia wojskowych komisji lekarskich można podzielić na dwie grupy. Jedna grupa orzeczeń dotyczy zagadnień zdolności do służby wojskowej, czyli zagadnień ustalania stanu zdrowia danej osoby na potrzeby zaliczenia jej do określonej kategorii zdolności do służby wojskowej w celu powołania jej lub przyjęcia do odbycia tej służby albo zwolnienia ze służby wojskowej. Te orzeczenia wojskowych komisji lekarskich mają byt w pełni autonomiczny. Ostateczne orzeczenie komisji w tym przedmiocie jest wiążące dla innych administracyjnych organów właściwych w sprawach powołania lub przyjęcia określonej osoby do odbycia służby wojskowej albo do zwolnienia ze służby, przy czym powołanie do służby wojskowej lub zwolnienie z tej służby następuje w trybie administracyjnym przez wydanie decyzji administracyjnej podlegającej zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Druga grupa orzeczeń wojskowych komisji lekarskich to orzeczenia ustalające schorzenia i stan zdrowia danej osoby oraz ich związek ze służbą wojskową do celów odszkodowawczych, rentowych albo zaopatrzenia emerytalnego. Orzeczenia tej grupy nie mają wiążącego charakteru dla sądów powszechnych właściwych do rozpoznawania odwołań od decyzji administracyjnych wydanych na podstawie orzeczeń tych komisji, ale przez inne organy, właściwe w przedmiocie ustalenia prawa do określonych świadczeń, ich zakresu i wysokości. Orzeczenia komisji z tej grupy poddawane są kontroli przez sądy powszechne w ramach rozpoznawania odwołań od decyzji o świadczeniach odszkodowawczych, rentowych lub z zakresu zaopatrzenia emerytalnego. Powyższa analiza prowadzi do wniosku, że od ostatecznych orzeczeń wojskowych komisji lekarskich, o których mowa powyżej w zakresie ustalenia związku stwierdzonych schorzeń ze służbą wojskową do celów odszkodowawczych lub zaopatrzenia emerytalnego, w tym rentowych, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje, ponieważ sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Dlatego też, w niniejszej sprawie, skargę J. K. jako dotyczącą związku stwierdzonego u skarżącego schorzenia ze służbą wojskową, należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 oraz § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).