III SA/Kr 274/23

|Sygn. akt III SA/Kr 274/23 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 czerwca 2023 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Tadeusz Kiełkowski, Sędziowie: WSA Hanna Knysiak-Sudyka (spr.), ASR WSA Magdalena Gawlikowska, , Protokolant: Specjalista Agata Zaręba-Piotrowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2023 r., sprawy ze skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 12 grudnia 2022 r. nr SKO.PS/4110/633/2022 w przedmiocie zmiany decyzji przyznającej zasiłek stały skargę oddala Przedmiotem skargi J. W. (dalej: skarżący) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z 12 grudnia 2022 r., nr SKO.PS/4110/633/2022 utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. wydaną z upoważnienia Wójta Gminy R. z 17 października 2022 r. znak [...], którą zmieniono decyzje [...] z dnia 24 maja 2004 r. przyznająca zasiłek stały, w części dotyczącej sposobu wypłaty zasiłku stałego w ten sposób, że 392,11 zł miesięcznie przekazywane będzie przelewem na konto Domu Pomocy społecznej w B., a 168,05 zł na konto mieszkańca. Decyzji tej nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Wyrzeczono również, że pozostałe warunki ww. decyzji nie ulegają zmianie. Organ I instancji wskazał, że decyzją z 11 października 2022 r. znak [...] Wójt Gminy R. skierował skarżącego do Domu Pomocy Społecznej dla osób w podeszłym wieku pn. [...] w B. na pobyt stały. Decyzją z dnia 11 października 2022 r. znak [...] Wójt Gminy B. orzekł o umieszczeniu skarżącego w ww. DPS. W tym samym dniu skarżący został umieszczony w placówce. Organ powołał art. 60 ustawy o pomocy społecznej i wskazał, że zgodnie z Zarządzeniem nr [...] Wójta Gminy B. z 22 marca 2022 r. koszt utrzymania mieszkańca w Domu Pomocy Społecznej w B. wynosi 4490 zł. Jednym ze składników dochodu skarżącego jest zasiłek stały w wysokości 560,16 zł. Kwota 392,11 zł stanowi 70 % dochodu, a zgodnie z art. 61 ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej mieszkaniec domu jest zobowiązany do wnoszenia opłaty za pobyt w Domu Pomocy Społecznej w wysokości nie więcej niż 70 % swojego dochodu. Zmiana decyzji została dokonana w oparciu o art. 163 k.p.a. w związku z art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wskazał, że została ona wydana bezprawnie, bez jego wiedzy i zgody. Decyzją z 12 grudnia 2022 r. organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Kolegium wskazało, że w dniu 11 października 2022 r. skarżący został umieszczony w Domu Pomocy Społecznej dla osób w podeszłym wieku pn. [...] w B. na pobyt stały. W tym samym dniu skarżący złożył oświadczenie, że wyraża zgodę na ponoszenie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej i potrącanie 70 % z jego dochodu na poczet utrzymania w DPS. Organ powołał art. 62 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, wskazując, że stanowi on podstawę do potrącenia opłaty w szczególności z zasiłku stałego mieszkańca domu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący podniósł, że cofnął zgodę na umieszczenie go w Domu Pomocy Społecznej w B. Odpowiadając na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz podnosząc, że skarżący przebywał w DPS od 11 października 2022 r. Decyzją z dnia 11 stycznia 2023 r. sygn. akt [...] Kolegium uchyliło swoją decyzję kierującą skarżącego do domu pomocy społecznej w całości i umorzyło postępowanie pierwszej instancji z wniosku skarżącego z 11 października 2022 r. o umieszczenie w domu pomocy społecznej. Kolejną decyzją z tej samej daty Kolegium uchyliło i umorzyło postępowanie w sprawie umieszczenia skarżącego w DPS, zaś decyzję ustalająca odpłatność mieszkańca za pobyt w tej placówce Kolegium uchyliło i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 259; dalej powoływanej jako "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c p.p.s.a.). Przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem organ nie naruszył przepisów prawa. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania skargi, Sąd uznał, że jest ona niezasadna. Sąd nie dostrzegł naruszeń prawa, które musiałyby skutkować wyeliminowaniem zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w tej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 901; powoływanej także jako "u.p.s."). Zgodnie z art. 37 u.p.s. zasiłek stały przysługuje: 1) pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej; 2) pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. Zasiłek stały ustala się w wysokości: 1) w przypadku osoby samotnie gospodarującej - różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 719 zł 7 miesięcznie; 2) w przypadku osoby w rodzinie - różnicy między kryterium dochodowym na osobę w rodzinie a dochodem na osobę w rodzinie. Kwota zasiłku stałego nie może być niższa niż 30 zł miesięcznie. W przypadku zbiegu uprawnień do zasiłku stałego i renty socjalnej, świadczenia pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego, dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania lub zasiłku dla opiekuna, zasiłek stały nie przysługuje. Osobę przebywającą w domu pomocy społecznej lub ubiegającą się o przyjęcie do niego uznaje się za osobę samotnie gospodarującą, jeżeli przed przyjęciem do domu pomocy społecznej lub rozpoczęciem oczekiwania na miejsce w takim domu była uprawniona do zasiłku stałego. Przy ustalaniu uprawnienia oraz wysokości zasiłku stałego do dochodu nie wlicza się kwoty zasiłku okresowego. Zgodnie z art. 106 ust. 5 u.p.s. decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej strony, pobrania nienależnego świadczenia, a także można zmienić lub uchylić decyzję, jeżeli wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 11, art. 12 i art. 107 ust. 5 u.p.s. Zmiana decyzji administracyjnej na korzyść strony nie wymaga jej zgody. Zasiłek stały został skarżącemu przyznany decyzją Wójta Gminy R. z dnia 24 maja 2004 r. znak [...]. Decyzja ta została zmieniona decyzją z dnia 27 czerwca 2018 r. znak [...]. Zmiana polegała na ustaleniu sposobu wypłaty zasiłku stałego na wskazany rachunek bankowy. Decyzją z 11 października 2022 r. znak [...] Wójt Gminy R. skierował skarżącego do Domu Pomocy Społecznej dla osób w podeszłym wieku pn. [...] w B. na pobyt stały. Decyzją z dnia 11 października 2022 r. znak [...] Wójt Gminy B. orzekł o umieszczeniu skarżącego w ww. DPS. W tym samym dniu skarżący został umieszczony w placówce. Jednocześnie skarżący złożył oświadczenie, że wyraża zgodę na ponoszenie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej i potrącanie 70 % jego dochodu na poczet utrzymania w DPS (wniosek k. 12 akt administracyjnych). Zgodnie z art. 62 ust. 1 u.p.s. mieszkaniec domu pomocy społecznej wnosi opłatę do kasy domu lub na jego rachunek bankowy. Za jego zgodą opłata może być potrącana: 1) z emerytury lub renty mieszkańca domu - przez właściwy organ emerytalno-rentowy, zgodnie z odrębnymi przepisami; 2) z zasiłku stałego mieszkańca domu - przez ośrodek pomocy społecznej albo centrum usług społecznych, o którym mowa w ustawie z dnia 19 lipca 2019 r. o realizowaniu usług społecznych przez centrum usług społecznych, dokonujące wypłaty świadczenia; opłatę za pobyt ośrodek pomocy społecznej albo centrum usług społecznych przekazują na rachunek bankowy domu pomocy społecznej. Osoby, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 2 i ust. 2a u.p.s., wnoszą opłatę ustaloną zgodnie z art. 61 ust. 2 pkt 2 i ust. 2c tej ustawy do kasy lub na rachunek bankowy gminy, z której mieszkaniec domu został skierowany; opłatę tę gmina wraz z opłatą, o której mowa w art. 61 ust. 2 pkt 3 u.p.s., przekazuje na rachunek bankowy właściwego domu pomocy społecznej (art. 62 ust. 2 u.p.s.). W decyzji z dnia 24 maja 2004 r. znak [...] o przyznaniu zasiłku stałego skarżącemu wyrzeczono także o sposobie jego wypłaty. Skoro decyzja ta stała się ostateczna, jej zmiana mogła nastąpić we wskazanym wyżej trybie art. 106 ust. 5 u.p.s. w zw. z art. 163 k.p.a. wobec istotnej zmiany, jaką było umieszczenie skarżącego w domu pomocy społecznej. Ponieważ skarżący wycofał zgodę na umieszczenie go w domu pomocy społecznej decyzją z dnia 11 stycznia 2023 r. sygn. akt [...] Kolegium uchyliło swoją decyzję kierującą skarżącego do domu pomocy społecznej w całości i umorzyło postępowanie pierwszej instancji z wniosku skarżącego z 11 października 2022 r. o umieszczenie w domu pomocy społecznej. Kolejną decyzją z tej samej daty Kolegium uchyliło i umorzyło postępowanie w sprawie umieszczenia skarżącego w DPS, zaś decyzję ustalająca odpłatność mieszkańca za pobyt w tej placówce Kolegium uchyliło i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Powyższe nie wpływa jednak na ocenę prawidłowości zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z 12 grudnia 2022 r., nr SKO.PS/4110/633/2022, gdyż w dacie jej wydania skarżący przebywał w Domu Pomocy Społecznej dla osób w podeszłym wieku pn. [...] w B., gdzie został umieszczony na podstawie ostatecznej decyzji w tym przedmiocie. Mając powyższe na względzie, Sąd oddalił skargę, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.