III SA/Kr 279/13
PostanowienieWSA w Krakowie2013-04-12
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, posiadająca gospodarstwo rolne i niewielki dom, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i ustanowiony dla niej radca prawny, jeśli jej dochody z gospodarstwa rolnego są niskie, a majątek nie pozwala na łatwe uzyskanie kredytu?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może zostać zwolniona od kosztów sądowych i ustanowiony dla niej radca prawny, jeśli jej dochody oscylują wokół kryterium ubóstwa, a posiadany majątek (niewielki dom, gospodarstwo rolne) nie pozwala na łatwe uzyskanie środków na pokrycie kosztów postępowania bez naruszenia podstaw egzystencji. W takiej sytuacji, nawet posiadanie majątku nie wyklucza przyznania prawa pomocy, jeśli jego sprzedaż lub obciążenie godziłoby w podstawy bytowania strony.Stan faktyczny
Skarżący J. J. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie dotyczącej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Skarżący oświadczył, że posiada stary dom, gospodarstwo rolne o powierzchni 6,22 ha i las o powierzchni 0,13 ha, a jego miesięczny dochód z gospodarstwa wynosi 500 zł. Podniósł, że z tego dochodu musi opłacać składki KRUS, żywność i energię elektryczną, a także spłacać zadłużenie wynikające z oszustwa. Do wniosku dołączył dokumenty potwierdzające jego sytuację materialną i dochodową.Rozstrzygnięcie
I. Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych. II. Ustanowiono dla skarżącego radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. J. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. J. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 16 stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów postanawia: I. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącego radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych.
Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem.
Wskazał, że oprócz starego domu o powierzchni 67 m2, nieruchomości rolnej o areale 6,22 ha i lasu o powierzchni 0,13 ha nie posiada innych nieruchomości, zasobów pieniężnych czy przedmiotów wartościowych. Określając wysokość swojego dochodu z gospodarstwa rolnego wskazał na kwotę 500 zł miesięcznie.
Uzasadniając swoje starania podniósł, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej gdyż posiadane gospodarstwo rolne przynosi dochód 500 zł miesięcznie albowiem grunty rolne położone są w terenie górzystym o niskiej wartości użytkowej (V i VI klasa użytków). Z tego dochodu musi opłacać obowiązkowe składki KRUS, kupować żywność, opłacać energię elektryczną. Nadmienił, że kilka lat temu został oszukany przez nieuczciwego kupca, który nie zapłacił mu za sprzedany inwentarz żywy a egzekucja komornicza okazała się bezskuteczna. W związku z tym musiał się zadłużyć. Powiada, że żyje poniżej minimum socjalnego i brakuje mu środków na podstawowe produkty.
Do wniosku dołączył kopię decyzji wymiarowej ustalającej w 2013 łączne zobowiązanie pieniężne na kwotę na kwotę 68 zł, kopię zaświadczenia stwierdzającego, że na terenie gminy J posiada gospodarstwo rolne o pow. 6,2285 ha użytków rolnych w tym grunty przeliczeniowe 1,4105 i las o pow. 0,1361 ha, kopie postanowień Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, które okazało się bezskuteczne, kopię wyroku SR sygn. [...] z którego wynika, że podał ofiarą oszustwa, kopię pisma w sprawie wysokości składki KRUS oraz pokwitowanie jej opłacenia kwotą 366 zł.
Mając na uwadze powyższe zaważyć należało, co następuje:
Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym jeżeli nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to koresponduje z wcześniejszymi jakie składał w innych postępowaniach, gdzie uznawano je za przekonywujące. Konsekwentnie należy zatem przyjąć, że jeśli dochody skarżącego oscylują wokół ustalonego przepisami ustawy o pomocy społecznej kryterium ubóstwa a na cały jego majątek składa się niewielki stary dom oraz 6 hektarowa nieruchomość rolna (1,41 przeliczeniowych – dowód zaświadczenie) ze skrawkiem lasu to nie należy on do osób zamożnych. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że po opłaceniu składki KRUS (raz na kwartał) reszta posiadanych środków przy obecnym poziomie cen oraz usług wystarcza co najwyżej na zakupy podstawowych produktów. Biorąc to pod uwagę należało w konsekwencji przyjąć, że skarżącego nie będzie stać na opłacenie własnym sumptem ani kosztów sądowych ani kosztów kwalifikowanego zastępstwa prawnego. Okoliczność, że do skarżącego należy wykazany majątek nie zmienia tego punktu widzenia. Chociaż bowiem posiada on co do zasady określoną wartość podkładową lub sprzedażną to jednak trudno byłoby wymagać od skarżącego takich rozporządzeń. Sprzedaż bądź obciążenie domu gdzie zamieszkuje czy gruntów na których gospodarzy godziłyby bowiem w podstawy bytowania tego człowieka. Poza tym trzeba też uwzględnić, że przy wykazywanym dochodzie skarżący najprawdopodobniej nie uzyska pożyczek czy kredytów w bankach lub SKOK-ach dla tej prostej przyczyny, z wagi na brak istotnej dla tych instytucji finansowych zdolności do bieżącego regulowania zaciągniętych zobowiązań.
Z tych względów udzielono skarżącemu zgodnie z wnioskiem pomocy, o którym to prawie traktują przepisy Oddziału 2 Rozdziału 3 Działu V ustawy z dnia 30 czerwca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 ppsa w związku z art. 245 §2 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło