III SA/Kr 28/15

PostanowienieWSA w Krakowie2015-08-11

Skład orzekający: Grzegorz Karcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada nieruchomość mieszkalną i rolną, ale jej jedynym źródłem dochodu jest niska emerytura i ponosi koszty bieżącego utrzymania oraz leczenia, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i ustanowiony dla niej radca prawny w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której jedynym źródłem utrzymania jest niska emerytura, a posiadany majątek (nieruchomość mieszkalna i rolna) nie generuje dochodów i jego zbycie godziłoby w podstawy egzystencji, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i ustanowiony dla niej radca prawny. Sąd uznał, że w takiej sytuacji osoba ta nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. Wskazał, że jego jedynym dochodem jest emerytura w wysokości 1300 zł netto, a posiada budynek mieszkalny z mieszkaniem o pow. 40 m2 oraz nieruchomość rolną o pow. 2,40 ha. Oświadczył, że nie osiąga zysków z nieruchomości rolnej i ponosi koszty bieżącego utrzymania oraz leczenia. Sąd, analizując złożone oświadczenie i dokumenty źródłowe, uznał sytuację materialną skarżącego za uzasadniającą przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla skarżącego radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi R. K. i J. k. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 października 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego postanawia: 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata. Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną zakreślił rubrykę 6. Określając swój majątek uwidocznił, że w jego skład wchodzi budynek mieszkalny, mieszkanie o powierzchni 40 m2 oraz nieruchomość rolna o powierzchni 2,40 ha. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Swoje miesięczne dochody oszacował na 1300 zł netto emerytury. Uzasadniając swoje starania podniósł, że zamierza złożyć skargę kasacyjną. Powiada, ze jest osobą starszą, w trudnej sytuacji finansowej. Jedynym źródłem jego utrzymania jest wykazana emerytura. Twierdzi, że pozostaje w leczeniu i w związku z tym ponosi koszty. Ponadto ponosi koszty bieżącego utrzymania. Oświadczył, że z wykazanej nieruchomości rolnej nie osiąga żadnych zysków, bo tylko sieje trawę. Wezwany o złożenie dodatkowych oświadczeń wyjaśnił, że wykazane w rubryce 7 mieszkanie o powierzchni 40 m2 znajduje się w wykazanym budynku. Adres mieszkania i budynku pokrywa się. Wysokość miesięcznych obciążeń związanych z koniecznością opłacenia prądu, gazu, wody, wywozu nieczystości, telefonów przedstawia się następująco: prąd 13 zł, gaz 50 zł, dostawa wody 22,50 zł kwartalnie, wywóz nieczystości 7 zł, telefon 100 zł (karta na 3 miesiące). W załączeniu skarżący przedłożył dokumenty źródłowe tj. paragon fiskalny za kartę telefoniczną, kwit opłacenia podatku rolnego kwotą 200 zł, kwit za gospodarowanie odpadami komunalnymi na 84 zł, pokwitowanie za wodę, pokwitowania za prąd. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Przepis art. 245 ppsa przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§2) natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym polega na zwolnieniu tylko z opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w sytuacji, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 §1 pkt. 1 ppsa) zaś przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym ma miejsce we wszystkich tych przypadkach, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa). W realiach niniejszej sprawy skarżąca złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Jest ono wystarczające. Zostało poparte dokumentami źródłowymi. Tworzy w miarę spójny obraz sytuacji życiowej strony. Z oświadczenia tego wynika, że podstawą utrzymania skarżącego jest niewielka emerytura. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że przy obecnym poziomie cen oraz usług środki na takim poziomie wystarczają z trudem na opędzenie podstawowych potrzeb. Akcentuje to zresztą skarżącą. Okoliczność, że należy do niego wykazany dom i nieruchomość rolna nie zmieniają tego spojrzenia. Chociaż bowiem potencjalnie posiadają one określoną wartość sprzedażną lub podkładową to jednak trudno byłoby wymagać od skarżącego zbycia lub obciążenia albowiem rozporządzenie tego rodzaju godziłby w podstawy egzystencji skarżącego. Osoba starsza i schorowana powinna bowiem dysponować jakimś materialnym zabezpieczeniem nawet gdy państwo deklaruje powszechny i bezpłatny dostęp do służby zdrowia. Pozostaje bowiem cały szereg płatności nierefundowanych. Mając to wszystko na uwadze udzielono więc skarżącemu zgodnie z wnioskiem pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekając jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 ppsa w związku z art. 245 §2 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło