III SA/Kr 29/04
WyrokWSA w Krakowie2005-05-18
Skład orzekający: Bożenna Blitek, Grażyna Danielec, Piotr Lechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo zgłaszające żądanie finansowe, bez wyraźnego wskazania trybu nadzwyczajnego lub art. 155 k.p.a., może być podstawą do wszczęcia postępowania o zmianę lub uchylenie ostatecznej decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Pismo zgłaszające żądanie finansowe, które nie konkretyzuje trybu nadzwyczajnego (np. wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności) ani nie powołuje się na art. 155 k.p.a., nie może być podstawą do wszczęcia postępowania o zmianę lub uchylenie ostatecznej decyzji administracyjnej. W takiej sytuacji, jeśli pismo zawiera elementy skargowe, powinno być potraktowane jako skarga w trybie art. 227 k.p.a., a nie jako wniosek inicjujący postępowanie administracyjne.Stan faktyczny
Skarżący G. W. domagał się wypłaty wyższej kwoty pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, powołując się na nowsze rozporządzenie. Organ pierwszej instancji odmówił uchylenia lub zmiany swojej wcześniejszej, ostatecznej decyzji przyznającej niższą kwotę. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie, uznając pismo skarżącego za skargę, a nie wniosek o zmianę decyzji. Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego oraz nieważność decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek Sędziowie NSA Grażyna Danielec NSA Piotr Lechowski (spr.) Protokolant Dorota Hajto po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2005r sprawy ze skargi G. W. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia 28 listopada 2003r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego -skargę oddala-
[...] Komendant Wojewódzki Policji, decyzją z dnia 28 listopada 2003 Nr [...] po rozpatrzeniu odwołania G. W., uchylił w całości zaskarżoną decyzję Nr [...] z dnia [...] września 2003 r Komendanta Powiatowego Policji w [...] orzekającą o odmowie uchylenia bądź zmiany ostatecznej decyzji Komendanta Powiatowego Policji w [...] Nr [...] z dnia [...] lutego 2001r w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego i orzekł o umorzeniu postępowania organu pierwszej instancji. Decyzję organu odwoławczego oparto na przepisach art. 138 § 1 pkt. 2 w zw. z art. 105 § 1 kpa oraz art. 97 ust. 5, art. 94 ust.1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r o Policji (tj. Dz. U. z 2002 r Nr 7, poz. 58) oraz § 14 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1469).
W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego wskazano następujące okoliczności faktyczne i motywy prawne rozstrzygnięcia.
Komendant Powiatowy Policji w [...] , decyzją Nr [...] z dnia [...] lutego 2001 r, przyznał G. W. jako funkcjonariuszowi policji pomoc finansową w kwocie [...] zł na uzyskanie lokalu mieszkalnego, w związku z nabyciem lokalu przy ul. [...] notarialną umową z dnia [...] grudnia 2000 r. W podstawie decyzji powołano przepisy art. 94 ust. 1 i art. 97 ust. 5 ustawy o Policji oraz § 1 ust 1 zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30.09.1997 r w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu przez policjantów (Mon. Pol. Nr 76, poz. 709). G. W. nie złożył od tej decyzji odwołania i stała się ostateczna.
Pismem z dnia [...] .08.2003 r G. W. zgłosił do Komendanta Powiatowego Policji żądanie wypłaty pełnej kwoty pomocy finansowej, wskazując, że w decyzji z [...] lutego 2001 r, przyjęto kwotę [...] zł na jedną normę zaludnienia, a według przepisów nowego Rozporządzenia MSWiA z dnia 17.10.2001 w sprawie pomocy finansowej, kwota ta wynosi [...] zł na jedną normę zaludnienia.
Komendant Powiatowy Policji w [...] , decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2003 r, powołując m.in. przepis art. 155 kpa, odmówił uchylenia bądź zmiany "prawomocnej" swojej decyzji Nr [...] z [...] lutego 2001 r. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ I instancji podkreślił, że zgłaszający żądanie pieniężne i domagając się wydania nowej decyzji nie określał czy dochodzi tego w trybie wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności, czy też w trybie art.155 kpa, ale przyjął ten ostatni przepis za podstawę rozstrzygnięcia.
W odwołaniu G. W. żądał uznania roszczeń finansowych zarzucając obrazę prawa procesowego – kpa oraz rozporządzenia MSWiA z 17.10.2001 r.
Podejmując opartą na przepisie art. 138 § 1 pkt. 2 w zw. z art. 105 § 1 kpa decyzję uchylającą zaskarżoną decyzję i umarzającą postępowanie pierwszej instancji [...] Wojewódzki Komendant Policji wskazał, że decyzja Komendanta Powiatowego Policji Nr [...] z [...] lutego 2001 r, stała się decyzją ostateczną, a zatem jej wzruszenie mogło nastąpić tylko w jednym z tzw. trybów nadzwyczajnych, przy czym w zależności od rodzaju trybu inna jest właściwość organów do rozpoznania żądania. Podkreślono, że inny jest tryb weryfikacji decyzji dotkniętych wadami kwalifikowanymi, a inny dla decyzji dotkniętej wadą kwalifikowaną lub decyzji prawidłowej.
Podkreślono, że w piśmie z dnia [...] .08.2003 G. W. żaląc się, że wypłata pomocy w całości na podstawie decyzji z dnia [...] lutego 2001 r nastąpiła dopiero w dniu [...] grudnia 2001, (a miała wg. decyzji nastąpić do [...] .08.2001 r), nie wskazał, że domaga się wzruszenia decyzji w jednym z trybów nadzwyczajnych, co winno prowadzić do uznania pisma za skargę z art. 227 kpa, a zatem nie było przesłanek do wszczęcia postępowania, w przedmiocie zmiany lub uchylenia ostatecznej decyzji, co uzasadniało rozstrzygnięcie. Za potraktowaniem pisma jako skargi przemawiało także – zdaniem organu – powołanie art. 107 ust. 1 ustawy o Policji jako podstawy do zgłoszenia roszczenia do należności pieniężnych i w tym kontekście przepisów nowego Rozporządzenia Ministra SWiA z 17.10.2001 r, ustalającego wyższą stawkę jednej normy zaludnienia.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożył G. W.. Skargę oparto na zarzucie naruszenia prawa materialnego, przez nieuwzględnienie wniosku z [...] września 2003 r o uznanie roszczeń finansowych opartych na przepisach nowego Rozporządzenia z dnia 17 października 2001 r, które przewidywały korzystniejszą stawkę pomocy na normę zaludnienia. Zarzucano także naruszenie przepisów art. 7 i 15 kpa, oraz podniesiono zarzut nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 kpa. Zdaniem skarżącego decyzję wydał I zastępca Komendanta Wojewódzkiego Policji, a zatem musiał powołać się na udzielone pisemne upoważnienie czego decyzja nie zawiera. Na poparcie swego stanowiska skarżący przywołał wyrok NSA z dnia 6 lutego 2001 sygn. II SA/Lu 1266/00.
[...] Komendant Wojewódzki Policji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko, że zachodziły przesłanki do umorzenia postępowania przed organem I instancji, gdyż załatwiając wniosek "o uznanie roszczeń finansowych", nie konkretyzował G. W. trybu nadzwyczajnego postępowania, w którym ma to nastąpić. Odnosząc się do zarzutu skargi, wskazano, że decyzja wydana została z upoważnienia Komendanta Wojewódzkiego co wynika z jej treści.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:
Skargę wniesiono do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie, przed dniem 1 stycznia 2004 r. Zgodnie zatem z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), sprawa jako nie zakończona przed powyższą datą podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stosownie do przepisu art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), sądy sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz. U. Nr 153, poz. 1269).
Dokonana na tej płaszczyźnie kontrola zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że jest ona zgodna z prawem, co skargę czynni bezzasadną.
Przede wszystkim stwierdzić należy, iż skarga odwołuje się do pisma, którym według skarżącego "w dniu [...] .09.2003 zwrócił się do Komendanta o uznanie swoich roszczeń finansowych", a takiego pisma akta postępowania administracyjnego nie zawierają. Znajduje się natomiast w aktach pismo skarżącego datowane na dzień [...] .08.2003, z datą wpływu do Komendy powiatowej w [...] w dniu [...] .09.2003, zawierające "zgłoszenie" takich roszczeń. W świetle treści tego pisma, zasadne jest stanowisko organu odwoławczego, że miało ono charakter skargi złożonej w trybie art. 227 kpa, a nie żądania uruchomienia skonkretyzowanego trybu nadzwyczajnego weryfikacji ostatecznej decyzji z dnia [...] lutego 2001 przyznającej pomoc finansową w określonej wysokości. Nie było zatem przesłanek do potraktowania tego pisma jako inicjującego wszczęcie postępowania o zmianę względnie uchylenie w trybie art. 155 kpa decyzji ostatecznej przyznającej pomoc finansową w określonej wysokości.
Treść pisma, zawierała zarzut skierowany pod adresem Komendanta Powiatowego, że wobec wejścia w życie z dniem 1 stycznia 2001 r, Rozporządzenia Ministra SWIA z dnia 17.10.2001 r, opublikowanego w Dz. U. Nr 131, poz. 1468 z dnia 16 listopada 2001 r, winien wydać nową decyzję zmieniającą kwotę pomocy a zatem podkreślała skargowy charakter pisma i nie wywoływała potrzeby traktowania pisma jako podania złożonego w trybie art. 63 kpa. Wzruszenie decyzji ostatecznej na podstawie, której strona nabyła prawo, w trybie art. 155 kpa jest dopuszczalne wówczas gdy nie ma przesłanek do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji, jak to wyjaśnił Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 6.01.1999 III RN 101/98 [OSN 1999/20, poz. 637].
Z tych względów należy podzielić stanowisko organu odwoławczego, że wydanie decyzji w trybie art. 155 kpa było bezprzedmiotowe, gdyż nie zostało zainicjowane, żądaniem strony wszczęcia postępowania w tym trybie.
Podniesione na poparcie skargi zarzuty merytoryczne, mające uzasadniać przyjętą przez skarżącego interpretację § 7 i § 9 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1468) nie mają doniosłości prawnej dla rozstrzygnięcia o skardze. Pomijając, że skarżący nie zauważa przepisu § 8 tego Rozporządzenia, należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, iż brak związania nie może wykraczać poza granice sprawy, te zaś wyznaczone zostały przedmiotem rozstrzygnięcia – umorzeniem postępowania pierwszej instancji. Kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji przede wszystkim odnosić się musiała do przyjętego przez organ II instancji rozstrzygnięcia.
Bezzasadny jest zarzut nieważności zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem art. 6 "b" ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r o Policji (tj. Dz. U. z 2002 r Nr 7, poz. 58 z późn. zm.).
Z treści decyzji wynika wyraźnie, że wydana została z upoważnienia Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji, a zatem, że umocowanie do jej wydania oparte było na przepisie art. 268 a kpa. Okoliczność, że wydający powyższą decyzja z upoważnienia organu funkcjonariusz, zarazem jest I zastępcą Wojewódzkiego Komendanta Policji, i tylko w warunkach określonych art. 6 "b" ust. 5 ustawy o Policji, przejmuje zakres zadań i kompetencje organu, nie ma znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, gdyż nie została podjęta w warunkach tego przepisu.
Z tych przyczyn orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło